Báo động El Niño mạnh chưa từng thấy: Xuất khẩu gạo Việt Nam đối mặt kịch bản nào năm 2027?
Báo động El Niño mạnh chưa từng thấy: Xuất khẩu gạo Việt Nam đối mặt kịch bản nào năm 2027?
Báo động El Niño mạnh chưa từng thấy: Xuất khẩu gạo Việt Nam đối mặt kịch bản nào năm 2027?
Báo động El Niño mạnh chưa từng thấy: Xuất khẩu gạo Việt Nam đối mặt kịch bản nào năm 2027?
Sputnik Việt Nam
Siêu El Niño với xác suất 98% đạt đỉnh cực mạnh đang đe dọa trực tiếp vựa lúa trọng điểm của Việt Nam. Xuất khẩu gạo Việt Nam năm 2027 đang đứng trước thử... 28.10.2026, Sputnik Việt Nam
2026-10-28T18:27+0700
2026-10-28T18:27+0700
2026-10-28T18:34+0700
việt nam
tác giả
quan điểm-ý kiến
nông nghiệp
biến đổi khí hậu
el nino
an ninh
lương thực
Khi rủi ro hạn hán và xâm nhập mặn hiện hữu tại các vựa nông nghiệp trọng điểm như Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL), Tây Nguyên và Nam Trung Bộ, thị trường gạo thế giới bắt đầu xuất hiện những nhịp sóng ngầm lo ngại. Bất kỳ sự biến động nào về sản lượng xuất khẩu của Việt Nam, quốc gia nằm trong top đầu thế giới về cung ứng lúa gạo, cũng có thể làm đảo lộn cán cân cung - cầu toàn cầu.Tuy nhiên, nhìn từ thực tiễn chuỗi giá trị nông nghiệp, tác động của đợt El Niño lần này không đơn thuần là câu chuyện "mất mùa hay được mùa", mà là thước đo năng lực chuyển đổi từ ứng phó bị động sang quản trị rủi ro khí hậu chủ động.Những “mắt xích” dễ tổn thương và điều kiện sinh tử cho năm 2027Chia sẻ với Sputnik, Chủ tịch Hội Giống cây trồng Việt Nam cho rằng, hạn hán, xâm nhập mặn tại Đồng bằng sông Cửu Long, chi phí sản xuất và khả năng tiêu thụ gạo với giá có lợi cho người trồng lúa là những vấn đề cần theo dõi sát.Thực tế sản xuất cho thấy, rủi ro đối với ngành lúa gạo Việt Nam trong năm tới không chỉ nằm riêng ở khâu gieo trồng trên đồng ruộng, mà nằm ở sự đứt gãy liên kết giữa nguồn nước, thời vụ, năng suất, công nghệ sau thu hoạch và hạ tầng logistics.Theo vị chuyên gia, mức độ ảnh hưởng thực tế đến sản lượng và kim ngạch xuất khẩu trong năm 2027 sẽ không phụ thuộc hoàn toàn vào độ khốc liệt của El Niño, mà được quyết định bởi cường độ kéo dài của hiện tượng này, dung tích nước thực tế còn lại trên các lưu vực sông, cùng khả năng điều chỉnh lịch thời vụ linh hoạt của từng địa phương.Để bảo vệ nguồn cung và giữ vững vị thế trên thị trường quốc tế, Việt Nam đang triển khai đồng bộ các nhóm giải pháp từ gốc.Trọng tâm là số hóa dữ liệu khí hậu để cập nhật bản đồ hạn mặn theo tuần, ưu tiên chọn tạo các bộ giống lúa ngắn ngày, chịu hạn mặn và nhân rộng mô hình canh tác giảm phát thải theo Đề án 1 triệu héc-ta lúa chất lượng cao tại ĐBSCL.Bên cạnh đó, việc đầu tư hạ tầng sấy, kho bảo quản và nâng cao năng lực tiếp cận vốn lưu động cho các doanh nghiệp thu mua được xem là giải pháp then chốt nhằm tránh tình trạng nông dân phải bán tháo lúa rộ mùa.Chuyển từ ứng phó sang quản trị rủi roĐứng trước nguy cơ thời tiết cực đoan kéo dài, khả năng chống chịu của nền kinh tế Việt Nam không chỉ đo bằng số lượng hồ chứa được xây thêm hay số km kênh mương được nạo vét, mà nằm ở tốc độ phản ứng và năng lực điều hành tích hợp dựa trên dự báo.Đánh giá về dư địa thích ứng của Việt Nam trước thử thách này, chuyên gia cho hay:Cũng theo chuyên gia, cần nhìn nhận khách quan rằng El Niño là hiện tượng khí hậu quy mô toàn cầu, nhưng mức độ thiệt hại thực tế tại Việt Nam phụ thuộc rất lớn vào tình trạng hạ tầng thủy lợi, nguồn nước chảy về từ thượng nguồn sông Mekong và cách thức tổ chức sản xuất ở từng tiểu vùng sinh thái.Phương án ứng phó hiện nay đang được mở rộng sang cả các công cụ tài chính và điều hành vĩ mô, bao gồm việc thí điểm bảo hiểm nông nghiệp theo chỉ số hạn mặn, ưu tiên tín dụng cho mô hình tưới tiết kiệm, đồng thời chuẩn bị kịch bản bảo đảm an ninh năng lượng và nước sinh hoạt cho người dân trong trường hợp thủy điện thiếu nước.Bờ đệm vững chắc cho thị trường lương thực thế giớiTác động của El Niño 2026 chắc chắn sẽ tạo ra những biến động khắt khe đối với thị trường nông sản toàn cầu khi nhiều quốc gia sản xuất lớn cùng lúc chịu ảnh hưởng của thời tiết khắc nghiệt.Xu hướng tăng cường dự trữ quốc gia và tâm lý phòng ngừa rủi ro của các nước nhập khẩu có thể làm đẩy giá gạo quốc tế tăng cao.Tuy nhiên, trải qua nhiều đợt thiên tai lịch sử, ngành nông nghiệp Việt Nam đã tích lũy được năng lực tự vệ và bản lĩnh thích ứng đáng kể.Bằng việc chủ động điều tiết nguồn nước, dịch chuyển mùa vụ linh hoạt và tái cấu trúc chuỗi giá trị theo hướng nâng cao chất lượng thay vì chạy theo lượng, Việt Nam không chỉ tự chủ bảo vệ nền kinh tế trong nước mà còn tiếp tục khẳng định vị thế là trụ cột cung ứng lương thực uy tín, góp phần xoa dịu những cơn sốt giá trên thị trường toàn cầu.Giữ được nước trên đồng, Giữ được liên kết trên chuỗi và Giữ được sự chủ động trên thị trường. Đây là ba nhân tố, mà theo chuyên gia, sẽ quyết định cục diện nông nghiệp Việt Nam trong năm 2027 và giữ vị thế của quốc gia trên thị trường gạo thế giới.
Sputnik Việt Nam
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
2026
Taras Ivanov
Taras Ivanov
tin thời sự
vn_VN
Sputnik Việt Nam
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
Taras Ivanov
việt nam, tác giả, quan điểm-ý kiến, nông nghiệp, thời tiết, biến đổi khí hậu, el nino, lúa gạo, an ninh, lương thực, lương thực thực phẩm, tình trạng thiếu lương thực, xuất khẩu, gạo, thế giới
việt nam, tác giả, quan điểm-ý kiến, nông nghiệp, thời tiết, biến đổi khí hậu, el nino, lúa gạo, an ninh, lương thực, lương thực thực phẩm, tình trạng thiếu lương thực, xuất khẩu, gạo, thế giới
Báo động El Niño mạnh chưa từng thấy: Xuất khẩu gạo Việt Nam đối mặt kịch bản nào năm 2027?
18:27 28.10.2026 (Đã cập nhật: 18:34 28.10.2026) Siêu El Niño với xác suất 98% đạt đỉnh cực mạnh đang đe dọa trực tiếp vựa lúa trọng điểm của Việt Nam. Xuất khẩu gạo Việt Nam năm 2027 đang đứng trước thử thách về chi phí, chất lượng và hạ tầng thu mua. Trao đổi với Sputnik, Chủ tịch Hội Giống cây trồng Việt Nam chỉ ra 3 yếu tố cốt lõi giúp Việt Nam giữ vững vị thế toàn cầu.
Khi rủi ro hạn hán và xâm nhập mặn hiện hữu tại các vựa nông nghiệp trọng điểm như Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL), Tây Nguyên và Nam Trung Bộ, thị trường gạo thế giới bắt đầu xuất hiện những nhịp sóng ngầm lo ngại. Bất kỳ sự biến động nào về sản lượng xuất khẩu của Việt Nam, quốc gia nằm trong top đầu thế giới về cung ứng lúa gạo, cũng có thể làm đảo lộn cán cân cung - cầu toàn cầu.
Tuy nhiên, nhìn từ thực tiễn chuỗi giá trị nông nghiệp, tác động của đợt
El Niño lần này không đơn thuần là câu chuyện "mất mùa hay được mùa", mà là thước đo năng lực chuyển đổi từ ứng phó bị động sang quản trị rủi ro khí hậu chủ động.
Những “mắt xích” dễ tổn thương và điều kiện sinh tử cho năm 2027
Chia sẻ với Sputnik, Chủ tịch Hội Giống cây trồng Việt Nam cho rằng, hạn hán, xâm nhập mặn tại Đồng bằng sông Cửu Long, chi phí sản xuất và khả năng tiêu thụ gạo với giá có lợi cho người trồng lúa là những vấn đề cần theo dõi sát.
“Năm 2027, rủi ro của ngành lúa gạo Việt Nam không chỉ nằm ở khâu trồng lúa, mà còn ở sự liên kết giữa nguồn nước - thời vụ - năng suất - chất lượng sau thu hoạch - tổ chức thu mua - thị trường xuất khẩu”, GS. VS. TSKH. Trần Đình Long nhận định.
Thực tế sản xuất cho thấy, rủi ro đối với ngành lúa gạo Việt Nam trong năm tới không chỉ nằm riêng ở khâu gieo trồng trên đồng ruộng, mà nằm ở sự đứt gãy liên kết giữa nguồn nước, thời vụ, năng suất, công nghệ sau thu hoạch và hạ tầng logistics.
“Những khâu dễ bị tổn thương nhất trong chuỗi lúa gạo: Nguồn nước, thủy lợi và bố trí thời vụ. Sản xuất trên đồng ruộng: giống, phân bón, sâu bệnh và cơ giới hóa. Thu hoạch, sấy, bảo quản và xay xát. Thu mua, tín dụng và liên kết nông dân - hợp tác xã - doanh nghiệp. Chế biến, logistics và thị trường xuất khẩu”, ông chỉ ra.
Theo vị chuyên gia, mức độ ảnh hưởng thực tế đến sản lượng và kim ngạch xuất khẩu trong năm 2027 sẽ không phụ thuộc hoàn toàn vào độ khốc liệt của El Niño, mà được quyết định bởi cường độ kéo dài của hiện tượng này, dung tích nước thực tế còn lại trên các lưu vực sông, cùng khả năng điều chỉnh lịch thời vụ linh hoạt của từng địa phương.
Để bảo vệ nguồn cung và giữ vững vị thế trên thị trường quốc tế,
Việt Nam đang triển khai đồng bộ các nhóm giải pháp từ gốc.
Trọng tâm là số hóa dữ liệu khí hậu để cập nhật bản đồ hạn mặn theo tuần, ưu tiên chọn tạo các bộ giống lúa ngắn ngày, chịu hạn mặn và nhân rộng mô hình canh tác giảm phát thải theo Đề án 1 triệu héc-ta lúa chất lượng cao tại ĐBSCL.
Bên cạnh đó, việc đầu tư hạ tầng sấy, kho bảo quản và nâng cao năng lực tiếp cận vốn lưu động cho các doanh nghiệp thu mua được xem là giải pháp then chốt nhằm tránh tình trạng nông dân phải bán tháo lúa rộ mùa.
“Ba điểm cần theo dõi sát nhất trong năm 2027, đó là, nguồn nước và hạn mặn tại ĐBSCL quyết định khả năng bảo vệ diện tích và năng suất. Năng lực thu mua, sấy, bảo quản và liên kết tiêu thụ quyết định lượng gạo thương phẩm đạt chất lượng và lợi ích kinh tế của nông dân. Giá gạo thế giới, chính sách nhập khẩu và sức cạnh tranh của Việt Nam quyết định lượng xuất khẩu và giá trị thu về”.
Chuyển từ ứng phó sang quản trị rủi ro
Đứng trước nguy cơ thời tiết cực đoan kéo dài, khả năng chống chịu của nền kinh tế Việt Nam không chỉ đo bằng số lượng hồ chứa được xây thêm hay số km kênh mương được nạo vét, mà nằm ở tốc độ phản ứng và năng lực điều hành tích hợp dựa trên dự báo.
Đánh giá về dư địa thích ứng của Việt Nam trước thử thách này, chuyên gia cho hay:
“Việt Nam có cơ sở để nâng cao khả năng chống chịu trước El Niño, nhưng mức độ thích ứng sẽ phụ thuộc vào việc chuyển từ ứng phó khi hạn hán xảy ra sang quản trị rủi ro khí hậu chủ động. Trọng tâm không chỉ là xây thêm hồ chứa, nạo vét kênh mương, mà còn phải dự báo đúng, phân bổ nước hợp lý, điều chỉnh lịch thời vụ và cơ cấu cây trồng, bảo vệ sinh kế nông dân và duy trì chuỗi cung ứng nông sản”.
Cũng theo chuyên gia, cần nhìn nhận khách quan rằng El Niño là hiện tượng khí hậu quy mô toàn cầu, nhưng mức độ thiệt hại thực tế tại Việt Nam phụ thuộc rất lớn vào tình trạng hạ tầng thủy lợi, nguồn nước chảy về từ thượng nguồn sông Mekong và cách thức tổ chức sản xuất ở từng tiểu vùng sinh thái.
Phương án ứng phó hiện nay đang được mở rộng sang cả các công cụ tài chính và điều hành vĩ mô, bao gồm việc thí điểm bảo hiểm nông nghiệp theo chỉ số hạn mặn, ưu tiên tín dụng cho mô hình tưới tiết kiệm, đồng thời chuẩn bị kịch bản bảo đảm an ninh
năng lượng và nước sinh hoạt cho người dân trong trường hợp thủy điện thiếu nước.
“Khả năng thích ứng của kinh tế Việt Nam trước El Niño sẽ được quyết định bởi ba năng lực cốt lõi: giữ được nước, chuyển đổi sản xuất đúng thời điểm và điều hành kinh tế dựa trên dự báo. Thủy lợi là điều kiện nền tảng; điều chỉnh cơ cấu cây trồng giúp giảm nhu cầu nước và phân tán rủi ro; dự báo khí hậu giúp quyết định sớm; còn tín dụng, bảo hiểm, thị trường và năng lượng giúp hạn chế thiệt hại lan truyền sang toàn bộ nền kinh tế”, GS. VS. TSKH. Trần Đình Long nhấn mạnh với Sputnik.
Bờ đệm vững chắc cho thị trường lương thực thế giới
Tác động của El Niño 2026 chắc chắn sẽ tạo ra những biến động khắt khe đối với thị trường nông sản toàn cầu khi nhiều quốc gia sản xuất lớn cùng lúc chịu ảnh hưởng của thời tiết khắc nghiệt.
Xu hướng tăng cường dự trữ quốc gia và tâm lý phòng ngừa rủi ro của các nước nhập khẩu có thể làm đẩy giá gạo quốc tế tăng cao.
Tuy nhiên, trải qua nhiều đợt thiên tai lịch sử,
ngành nông nghiệp Việt Nam đã tích lũy được năng lực tự vệ và bản lĩnh thích ứng đáng kể.
Bằng việc chủ động điều tiết nguồn nước, dịch chuyển mùa vụ linh hoạt và tái cấu trúc chuỗi giá trị theo hướng nâng cao chất lượng thay vì chạy theo lượng, Việt Nam không chỉ tự chủ bảo vệ nền kinh tế trong nước mà còn tiếp tục khẳng định vị thế là trụ cột cung ứng lương thực uy tín, góp phần xoa dịu những cơn sốt giá trên thị trường toàn cầu.
Giữ được nước trên đồng, Giữ được liên kết trên chuỗi và Giữ được sự chủ động trên thị trường. Đây là ba nhân tố, mà theo chuyên gia, sẽ quyết định cục diện nông nghiệp Việt Nam trong năm 2027 và giữ vị thế của quốc gia trên thị trường gạo thế giới.
Theo dõi Nông Dân Việt trên Facebook
Nhận giá cà phê, hồ tiêu, sầu riêng và tin thị trường mới mỗi ngày.