Bệnh cháy lá trên cây sầu riêng

Điều kiện phát sinh và tác nhân gây hại

Bệnh cháy lá trên cây sầu riêng thường những vườn sầu riêng vừa trải qua giai đoạn thu hoạch, sức đề kháng của cây còn yếu, đang trong quá trình bổ sung dinh dưỡng. Nếu bà con thúc phân đạm quá mạnh trong khi mưa dầm kéo dài, cây ra đọt non liên tục thì nguy cơ đại dịch xuất hiện càng cao.

Ở những vườn có ổ bệnh nặng, thường bị tấn công đồng thời bởi các tác nhân nguy hiểm gồm nấm Rhizoctonia solani, Phytophthora palmivora, Colletotrichum spp., Lasiodiplodia spp. và Fusarium spp.. Do đó, việc kiểm tra tổng thể các mầm bệnh trong vườn và áp dụng nguyên tắc "4 đúng" là cần thiết.

Nhận diện và phân biệt các dạng cháy lá

Để phòng trị hiệu quả bệnh cháy lá trên cây sầu riêng, cần phân biệt rõ các triệu chứng và tác nhân gây bệnh cháy lá phổ biến như sau:

• Luộc lá: Cháy lá do nấm *Rhizoctonia solani gây hại: *Vết bệnh ban đầu như bị nhúng nước sôi, sau khô lại và có màu vàng rơm. Bệnh nặng, lá cháy kết dính lại thành chùm giống tổ quạ, có tơ nấm trắng li ti như mạng nhện.

• Thán thư: Cháy lá do nấm *Colletotrichum spp gây hại: *Vết cháy có các vòng tròn đồng tâm màu nâu đậm – nhạt xen kẽ, lan từ mép hoặc chóp lá vào, trên bề mặt vết bệnh xuất hiện các chấm đen li ti

• Cháy lá do nấm *Phytophthora palmivora gây hại: *Vết bệnh không có hình dạng nhất định, trông như một quầng nước thối nhũn, lan nhanh, chuyển dần từ xanh xám sang nâu. Khi độ ẩm không khí cao, mặt dưới lá xuất hiện lớp mốc trắng mỏng.

• Cháy lá do nấm *Lasiodiplodia & Fusarium *tấn công vào mạch dẫn của cây: Lá bị vàng, khô khốc nhưng vẫn bám chặt trên cành một thời gian rồi mới rụng. Bệnh đi kèm hiện tượng khô cành. Cắt ngang cành thấy mạch dẫn bị thâm đen.

Quy trình xử lý

Khi phát hiện các ổ bệnh trong vườn sầu riêng, bà con cần thực hiện các bước như sau:

Bước 1 - Biện pháp canh tác: Khẩn trương khơi thông mương rãnh, xử lý triệt để tình trạng úng nước cục bộ và tăng tối đa độ thông thoáng cho gốc và mặt đất.

Tạm ngưng toàn bộ các nguồn dinh dưỡng, đặc biệt là ngưng cung cấp đạm khi cây đang bị bệnh.

Dùng kéo cắt bỏ toàn bộ những cành, chùm lá đã bị bệnh nặng. Thu gom tất cả xác bã thực vật này ra khỏi khu vực vườn để tiêu hủy.

Khi cung cấp nước cho cây, chỉ tưới dưới gốc, tuyệt đối không tưới phun lên tán cây trong giai đoạn này vì áp lực nước sẽ làm phát tán mầm bệnh.

Bước 2 - Biện pháp hóa học: Mùa mưa áp lực bệnh rất lớn, bà con cần áp dụng luân phiên các dòng thuốc lưu dẫn, đặc trị và mạnh từ 2 - 3 lần, mỗi lần cách nhau khoảng 7 - 10 ngày.

Lần 1: Sử dụng cặp đôi SAIPORA SUPER 350SC + ALPINE 80WG của Công ty CP BVTV Sài Gòn (SPC) để dập tắt nhanh nguồn bệnh do Rhizoctonia spp., Colletotrichum spp. và Phytophthora spp.

Lần 2: Luân phiên bằng SAGOPERFECT 320SC + SAGOFLU PRO 687.5SC giúp cô lập vết bệnh, ngăn chặn bệnh tổ quạ, thán thư và cháy lá tấn công sâu vào mạch dẫn.

Lần 3: luân phiên với SAIPAN 2SL + MEXYL MZ 72WP để quét sạch vi khuẩn và các mầm mống nấm bệnh còn sót lại trong vườn.

Lưu ý: Trong điều kiện thời tiết hay mưa, nên pha thêm Sago Sóng Thần của Công ty SPC để thuốc đi vào cây nhanh hơn, mạnh hơn và hạn chế bị trôi thuốc.

Áp dụng bộ thuốc trên vừa phòng trị hiệu quả bệnh cháy lá vừa phòng trị hiệu quả bệnh nứt thân xì mủ trên cây sầu riêng.

Thăm vườn thường xuyên để phát hiện sớm; nhận diện đúng bệnh và xử lý kịp thời và sử dụng thuốc bảo vệ thực vật theo nguyên tắc “4 đúng” để chủ động bảo vệ vườn sầu riêng trong mùa mưa bão.