Đan Mạch hỗ trợ xã Cái Ngang chuyển đổi nông nghiệp xanh

Chiều 4/7, UBND xã Cái Ngang (tỉnh Vĩnh Long) phối hợp với Dự án Green Hero Solution tổ chức lễ ra mắt mô hình nông nghiệp tuần hoàn thích ứng biến đổi khí hậu “Cái Ngang Xanh”. Chương trình nằm trong khuôn khổ Dự án Green Hero Solution do Mạng lưới Ngân hàng Thực phẩm Việt Nam (Food Bank Vietnam), Đoàn Thanh niên Bộ Nông nghiệp và Môi trường và Đại sứ quán Đan Mạch tại Việt Nam phối hợp triển khai.

Mô hình hướng đến thúc đẩy sản xuất nông nghiệp theo hướng tuần hoàn, tận dụng phụ phẩm nông nghiệp, giảm phát thải, bảo vệ môi trường, đồng thời nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên và thu nhập cho người dân.

Anh Tạ Hồng Sơn, Bí thư Ban Chấp hành Đoàn Thanh niên Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho rằng, trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến ngày càng rõ nét, cùng với yêu cầu ngày càng cao của thị trường đối với nông sản xanh, ngành nông nghiệp cần chuyển từ mục tiêu tăng sản lượng sang phát triển theo hướng xanh, sạch, thông minh và bền vững.

Theo Bí thư Tạ Hồng Sơn, phát triểnnông nghiệp sinh thái, nông thôn hiện đại, nông dân văn minh đang được xác định là định hướng trọng tâm, trong đó khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và kinh tế tuần hoàn đóng vai trò là động lực tăng trưởng. Anh kỳ vọng mô hình “Cái Ngang Xanh” sẽ góp phần hình thành hệ sinh thái sản xuất theo chuỗi giá trị, từ sản xuất, chế biến, tiêu thụ đến tái sử dụng phụ phẩm và phục hồi môi trường.

Đại diện Đại sứ quán Đan Mạch tại Việt Nam, bà Sanne Høj Andrén - Tham tán Nông nghiệp và Thực phẩm - đánh giá mô hình là sáng kiến thiết thực trong bối cảnh biến đổi khí hậu tác động ngày càng lớn đến sản xuất nông nghiệp.

Theo bà, chuyển đổi sang nền nông nghiệp xanh và kinh tế tuần hoàn là yêu cầu cấp thiết nhằm bảo đảm an ninh lương thực, sử dụng hiệu quả tài nguyên và giảm tác động đến môi trường. Năm 2026 cũng đánh dấu 55 năm quan hệ hợp tác giữa Việt Nam và Đan Mạch, trong đó lĩnh vực nông nghiệp luôn là một trong những trọng tâm hợp tác giữa hai bên.

Giới thiệu về địa phương, bà Nguyễn Thụy Yến Phương, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Cái Ngang cho biết, xã được thành lập trên cơ sở sáp nhập bốn xã của huyện Tam Bình (tỉnh Vĩnh Long cũ), hiện có hơn 5.243 ha đất sản xuất nông nghiệp với nhiều vùng chuyên canh mít ruột đỏ, sầu riêng, dừa, chanh và các loại cây ăn trái có giá trị kinh tế.

Theo bà Phương, địa phương đã từng bước hình thành các vùng sản xuất đạt tiêu chuẩn VietGAP, thúc đẩy liên kết giữa nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp. Tuy nhiên, Cái Ngang vẫn còn nhiều khó khăn về chế biến sâu, tiêu thụ nông sản, chuyển đổi số, khai thác phụ phẩm và nguồn lực đầu tư cho kinh tế xanh.

“Việc triển khai mô hình Cái Ngang Xanh sẽ góp phần hoàn thiện hệ sinh thái nông nghiệp tuần hoàn, nâng cao giá trị nông sản, xây dựng thương hiệu địa phương, đồng thời cải thiện thu nhập cho người dân”, bà Phương nhấn mạnh.

Chia sẻ về định hướng của dự án, ông Nguyễn Tuấn Khởi, Chủ tịch Mạng lưới Ngân hàng Thực phẩm Việt Nam (Food Bank Vietnam), cho biết Green Hero Solution không chỉ hỗ trợ kỹ thuật hay trang thiết bị mà hướng đến thay đổi tư duy sản xuất, xây dựng hệ sinh thái nông nghiệp xanh từ chính cộng đồng. Theo ông, phụ phẩm nông nghiệp nếu được xử lý đúng cách đều có thể trở thành nguồn tài nguyên mới, góp phần giảm chi phí sản xuất, cải tạo đất và giảm phát thải.

Ông Khởi nhấn mạnh, mục tiêu của dự án không phải tạo ra một mô hình thành công trong ngày ra mắt mà xây dựng mô hình có khả năng duy trì lâu dài. Khi người dân được trang bị kiến thức, công cụ và nhìn thấy hiệu quả kinh tế từ nông nghiệp tuần hoàn, chính họ sẽ trở thành lực lượng lan tỏa mô hình trong cộng đồng. Food Bank Vietnam sẽ tiếp tục đồng hành cùng địa phương trong đào tạo, chuyển giao kỹ thuật, kết nối doanh nghiệp, xây dựng thương hiệu nông sản và mở rộng thị trường tiêu thụ.

Trong khuôn khổ chương trình, Dự án Green Hero Solution và UBND xã Cái Ngang đã ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác triển khai mô hình “Cái Ngang Xanh”. Ban tổ chức cũng trao tặng 50 bộ dụng cụ nông nghiệp gồm thùng ủ phân hữu cơ và chế phẩm vi sinh cho các hộ dân tham gia dự án nhằm hỗ trợ tận dụng phụ phẩm nông nghiệp, giảm chi phí đầu vào và cải tạo đất.

Sau lễ ra mắt, các đại biểu tham quan mô hình thực tế tại Hợp tác xã Nông nghiệp xã Cái Ngang, tìm hiểu quy trình xử lý phụ phẩm, ứng dụng chế phẩm vi sinh và các giải pháp phát triển nông nghiệp tuần hoàn thích ứng với biến đổi khí hậu.

Cái Ngang Xanh hướng đến nông nghiệp tuần hoàn

Mô hình “Cái Ngang Xanh” tập trung xây dựng hệ sinh thái nông nghiệp tuần hoàn gắn với chuyển đổi số và thích ứng biến đổi khí hậu. Giai đoạn đầu, dự án ưu tiên hai ngành hàng lúa và mít, hỗ trợ khoảng 100 hộ nông dân áp dụng các giải pháp giảm thất thoát sau thu hoạch, tận dụng phụ phẩm để sản xuất phân hữu cơ, ứng dụng truy xuất nguồn gốc và kết nối tiêu thụ. Theo kế hoạch giai đoạn 2026-2027, mô hình sẽ xây dựng một điểm trình diễn cấp xã, hỗ trợ 10 mô hình hộ gia đình, tổ chức 3 lớp tập huấn kỹ thuật, trồng mới 500 cây xanh và từng bước liên kết tiêu thụ khoảng 100 tấn nông sản. Đây được kỳ vọng là mô hình điểm để nhân rộng nông nghiệp tuần hoàn tại ĐBSCL.