Để Robusta Việt thoát vai 'làm nền', khẳng định thương hiệu riêng

Hội thảo "Để Robusta Việt thoát vai 'làm nền', khẳng định thương hiệu riêng" do báo *Tuổi Trẻ *phối hợp Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức diễn ra chiều 9-10 tại TP.HCM.

Robusta Việt cần thương hiệu để thế giới gọi tên

Robusta Việt cần thương hiệu đủ mạnh để thế giới gọi tênPhát biểu khai mạc hội thảo "Để Robusta Việt thoát vai 'làm nền', khẳng định thương hiệu riêng", nhà báo Lê Cao Cường, Phó Tổng Biên tập báo Tuổi Trẻ, cho rằng Việt Nam đang đứng trước nghịch lý: dẫn đầu thế giới về sản xuất, xuất khẩu Robusta nhưng vẫn thiếu một thương hiệu đủ mạnh để người tiêu dùng quốc tế chủ động nhận diện và gọi tên.

Theo ông Cường, Robusta Việt hiện diện trong nhiều sản phẩm cà phê trên thế giới, góp phần tạo nên độ đậm, lớp crema và dư vị đặc trưng. Tuy nhiên, phần lớn cà phê xuất khẩu vẫn đóng vai trò nguyên liệu. Khi đến tay người tiêu dùng, tên vùng trồng, người sản xuất và dấu ấn Việt Nam thường không còn được nhận biết.

"Chúng ta có sản lượng lớn, vùng nguyên liệu, kinh nghiệm canh tác, năng lực chế biến và văn hóa thưởng thức cà phê rất riêng. Nhưng chúng ta vẫn thiếu một thương hiệu đủ mạnh để thế giới chủ động gọi tên Robusta Việt" - ông Cường nói.

Dù vậy, theo ông Cường, nghịch lý này cũng mở ra cơ hội khi thị trường cà phê đang thay đổi, người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến nguồn gốc, chất lượng và trải nghiệm. Đặc biệt, Robusta chất lượng cao đang dần được nhìn nhận khác trước, tạo điều kiện để cà phê Việt thoát khỏi vai trò nguyên liệu phối trộn."

Chúng ta muốn tiếp tục được biết đến như một nguồn cung Robusta lớn, hay muốn được nhận diện là nơi làm ra những sản phẩm Robusta có chất lượng, có bản sắc và có giá trị?" – nhà báo Lê Cao Cường đặt vấn đề.

Do đó, xây dựng thương hiệu không chỉ là đặt tên hay quảng bá sản phẩm, mà cần sự nhất quán về chất lượng, uy tín và câu chuyện khác biệt để người tiêu dùng ghi nhớ. Ngành cà phê cần xác định rõ Robusta Việt sẽ được định vị bằng giá trị nào, từ chất lượng, hương vị, bản sắc cà phê phin, văn hóa thưởng thức đến trách nhiệm với vùng trồng và người nông dân.

Đồng thời, cần làm rõ sự cần thiết của một thương hiệu chung Robusta Việt, mối quan hệ giữa thương hiệu quốc gia với thương hiệu vùng trồng, doanh nghiệp; cũng như cơ chế xây dựng tiêu chuẩn, bảo vệ uy tín thương hiệu và nguồn lực thực hiện.

Với vai trò của truyền thông, ông Cường cho rằng báo chí không thể thay người nông dân sản xuất cà phê chất lượng hay thay doanh nghiệp phát triển thị trường, nhưng có thể góp phần kết nối các chủ thể, thay đổi định kiến và tạo dựng niềm tin đối với Robusta Việt.

Thông qua dự án "Khẳng định vị thế Robusta Việt", báo Tuổi Trẻ mong muốn trở thành diễn đàn truyền thông lâu dài, đưa câu chuyện vùng trồng, người nông dân, nhà khoa học và doanh nghiệp đến gần hơn với công chúng, đồng thời thúc đẩy việc nhận diện Robusta Việt trên bao bì, thực đơn và thị trường tiêu dùng.

"Mục tiêu cuối cùng không chỉ là để Robusta Việt được biết đến nhiều hơn mà còn làm cho chất lượng được trả đúng giá trị, để doanh nghiệp Việt giữ lại nhiều giá trị hơn, người trồng cà phê có thu nhập tốt hơn" - ông Cường nhấn mạnh.

Việt Nam không thiếu hạt cà phê tốt, cũng không thiếu những người làm cà phê giỏi. Điều cần thiết lúc này là xác định mục tiêu rõ ràng, có chiến lược và hành động cụ thể để Robusta Việt từng bước khẳng định vị thế không chỉ về sản lượng mà còn về chất lượng, giá trị và sức mạnh thương hiệu.

Vị thế xuất khẩu chưa đi cùng giá trị thương hiệu

Trao đổi trước thềm hội thảo, TS Đào Trọng Hiếu, chuyên gia chế biến và phát triển thị trường nông sản, cho biết Việt Nam có lợi thế lớn về sản lượng và xuất khẩu Robusta, đồng thời đang chuyển biến tích cực trong việc đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng, minh bạch và phát triển xanh.

Tuy nhiên, cà phê xuất khẩu vẫn chủ yếu ở dạng hạt thô, trong khi khâu chế biến sâu tạo giá trị gia tăng cao còn phụ thuộc nhiều vào doanh nghiệp FDI. Điều này đặt ra yêu cầu bức thiết phải xây dựng một thương hiệu cho cà phê Robusta Việt Nam.

Tại hội thảo, đại diện các cơ quan quản lý, cộng đồng chuyên gia và doanh nghiệp sẽ tập trung nhận diện khoảng trống thương hiệu của Robusta Việt Nam, đồng thời thảo luận các hướng đi để nâng cao năng lực cạnh tranh và mở rộng cơ hội tiếp cận khách hàng toàn cầu.

Việt Nam hiện là một trong những quốc gia sản xuất và xuất khẩu Robusta hàng đầu thế giới. Tuy nhiên, vị thế về sản lượng chưa đồng nghĩa với khả năng định hình thương hiệu trên thị trường quốc tế.

TS Đào Trọng Hiếu kỳ vọng chủ đề thảo luận hôm nay sẽ tạo diễn đàn để cơ quan quản lý, hiệp hội và doanh nghiệp cùng nhìn nhận rõ những điểm nghẽn trong quá trình nâng tầm thương hiệu Robusta Việt Nam, từ sản xuất, chế biến đến tiếp cận thị trường.

"Muốn xây dựng thương hiệu Robusta Việt Nam, cần có sự đồng hành lâu dài của cơ quan quản lý, doanh nghiệp và hiệp hội ngành hàng. Quan trọng hơn, phải chuyển từ tư duy tăng sản lượng sang nâng cao chất lượng, gia tăng giá trị trên từng sản phẩm", ông nhấn mạnh.

Thông qua hội thảo "Để Robusta Việt thoát vai 'làm nền', khẳng định thương hiệu riêng", các chuyên gia kỳ vọng mở ra thêm góc nhìn và giải pháp cho bài toán xây dựng thương hiệu, góp phần chuyển lợi thế sản xuất của cà phê Việt Nam thành giá trị thương mại và vị thế xứng đáng hơn trên thị trường toàn cầu.

Vì vậy, câu hỏi đặt ra là Robusta Việt cần được định vị như thế nào để thoát khỏi vai trò nguyên liệu, từng bước trở thành sản phẩm có bản sắc và được thị trường ghi nhớ?

Hội thảo sẽ có sự tham dự của ông Trần Minh Thắng, Trưởng phòng chính sách xúc tiến thương mại, Cục Xúc tiến thương mại; ông Trần Mạnh Hào - Thành viên HĐQT Golden Coffee, Tổng giám đốc SK Connect; bà Nguyễn Lưu Nhật Tân - Tổng giám đốc TBWA\Group Vietnam; ông Nguyễn Thành Tài - Ủy viên BCH Hiệp hội Cà phê - Cacao Việt Nam VICOFA, nhà sáng lập FiRo Academy; cùng các chuyên gia về thị trường cũng như cộng đồng doanh nghiệp cà phê.

Chung tay nâng tầm Robusta Việt

Mỗi năm, hàng triệu bao cà phê Việt rời vùng đất đỏ bazan để đến với thị trường thế giới. Nhưng phần lớn vẫn ra đi dưới dạng cà phê nhân xanh, nằm trong những chiếc bao thô, chưa mang theo tên tuổi và giá trị xứng đáng với nơi đã tạo ra mình.

Để Robusta Việt vượt khỏi định kiến về một dòng cà phê giá rẻ, hành trình nâng chất lượng và gia tăng giá trị đòi hỏi sự chung tay của mỗi mắt xích trong hệ sinh thái kinh tế cà phê.

Cùng chung khát vọng nâng chất lượng - giá trị cà phê Việt, thương hiệu Golden Robusta (thuộc Công ty cổ phần Golden Coffee) cùng Tổng công ty Phân bón Dầu khí Cà Mau đồng hành với dự án "Khẳng định vị thế Robusta Việt". Chương trình do báo Tuổi Trẻ phối hợp Bộ Nông nghiệp và Môi trường triển khai với mục đích kết nối các bên cùng vun bồi cho Robusta Việt có chỗ đứng riêng, được công nhận từ chất lượng đến thương hiệu.