Giá lúa hè thu có thể phục hồi trong tháng 10

Sức mua xuất khẩu chững lại

Giá lúa hè thu tại nhiều địa phương vùng ĐBSCL đang giảm trong giai đoạn thu hoạch rộ, khiến lợi nhuận của nông dân thu hẹp đáng kể. Tại HTX Tuấn Tú (TP. Cần Thơ), đơn vị liên kết bao tiêu khoảng 120 ha lúa cho nông dân.

Ông Thân Tuấn Linh, Giám đốc HTX cho biết, đơn vị đang liên kết và thu mua khoảng 120ha lúa hè thu. Trong đó, khoảng 50ha được ký hợp đồng từ đầu vụ với giá 7.000 đồng/kg, 70ha còn lại được thu mua theo giá thị trường.

Theo ông Linh, với diện tích chốt giá 7.000 đồng/kg, sau khi trừ chi phí, bà con thu lãi hơn 1 triệu đồng mỗi công lớn (1.300 m2). Tuy nhiên, diện tích bán theo giá thị trường (hiện chỉ dao động ở mức 5.800 - 5.900 đồng/kg), lợi nhuận sụt giảm mạnh, chỉ còn vỏn vẹn 200.000 - 300.000 đồng/công.

“Canh tác ròng rã suốt hơn 3 tháng trời mà mức lời eo hẹp như vậy thì nông dân gần như chỉ lấy công làm lời”, ông Linh chia sẻ. Khó khăn càng nhân lên khi các khoản chi phí đầu vào như lúa giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, cho đến nhân công thu hoạch và vận chuyển đều đang có xu hướng tăng cao.

Tình trạng giá lúa giảm cũng diễn ra tại nhiều vùng sản xuất ở ĐBSCL. Theo báo cáo gần đây của Hiệp hội Lương thực Việt Nam, tại Đồng Tháp, giá một số loại lúa hè thu giảm 500 - 1.000 đồng/kg so với đầu vụ. OM18 giảm từ mức 6.900 - 7.000 đồng/kg xuống 6.100 đồng/kg; Nàng Hoa 9 và Đài Thơm 8 khoảng 6.000 - 6.200 đồng/kg, trong khi OM5451 còn khoảng 5.800 đồng/kg.

Tại Tây Ninh, đến giữa tháng 9, hơn 70% diện tích lúa hè thu đã được thu hoạch. Giá IR50404 dao động 5.800 - 6.100 đồng/kg, trong khi Đài Thơm 8 và OM18 khoảng 5.500 - 6.000 đồng/kg.

Lý giải nguyên nhân dẫn đến sự sụt giảm này, ông Nguyễn Vĩnh Trọng, Giám đốc Công ty Việt Hưng (Đồng Tháp) cho rằng, các thị trường truyền thống như Trung Quốc và châu Phi đã nhập một lượng hàng nhất định từ đầu năm. Một số nhà nhập khẩu đang chờ hoàn tất các hợp đồng còn lại trước khi ký những đơn hàng mới khiến sức mua xuất khẩu chậm lại.

Kỳ vọng tăng vào tháng 10

Không chỉ sức mua xuất khẩu, lượng hàng tồn kho cũng đang tác động trực tiếp đến giá lúa trong nước. Ông Nguyễn Văn Thành, Giám đốc Công ty Phước Thành IV (Vĩnh Long) cho biết, lượng gạo tồn kho của doanh nghiệp vẫn còn khá lớn, trong đó có một phần từ vụ đông xuân. Bên cạnh đó, một số khách hàng nước ngoài đánh giá chất lượng lúa hè thu thấp hơn vụ đông xuân nên có xu hướng kiểm tra, thăm dò trước khi quyết định mua.

Khả năng thu mua dự trữ của doanh nghiệp cũng bị hạn chế bởi áp lực tài chính. Lãi suất và việc tiếp cận, giải ngân vốn còn khó khiến nhiều doanh nghiệp không thể tăng lượng tồn kho ngay cả khi giá nguyên liệu xuống thấp.

Theo ông Thành, nhu cầu nhập khẩu vẫn có thể tăng trở lại khi một số quốc gia bước vào giai đoạn chuẩn bị nguồn cung cho các rủi ro về thời tiết và an ninh lương thực. Tuy nhiên, thời điểm thị trường quay lại mua mạnh hiện chưa thể xác định. Một số khách hàng đang thăm dò và kiểm tra giá trước khi đưa ra quyết định.

Ông Phan Văn Có, Giám đốc Marketing Công ty TNHH Vrice Group, nhận định giá lúa có thể phục hồi trong khoảng 1 - 2 tuần tới khi cao điểm thu hoạch qua đi và áp lực nguồn cung giảm.

Theo ông Có, diễn biến thời tiết cũng là yếu tố cần theo dõi, bởi mưa, lũ có thể ảnh hưởng đến sản lượng và tiến độ thu hoạch. Trong khi đó, nhu cầu nhập khẩu thường có xu hướng tăng vào những tháng cuối năm, qua đó tạo thêm lực đỡ cho giá gạo và lúa trong nước.

“Giá gạo xuất khẩu hiện đã có dấu hiệu nhích lên và sẽ nhanh chóng tác động đến thị trường trong nước”, ông Có nói, đồng thời lưu ý các doanh nghiệp xuất khẩu cần thận trọng khi ký hợp đồng ở mức giá thấp, tránh nguy cơ thua lỗ nếu giá nguyên liệu tăng trở lại trong thời gian tới.