Hà Nội kiểm soát chặt chợ đầu mối để đảm bảo an toàn thực phẩm

Bởi số lượng hàng hóa lớn, lại ở khung giờ rất sớm như thế nên công tác quản lý an toàn thực phẩm ở chợ đầu mối Minh Khai trở nên đặc biệt quan trọng. Ông Trần Mạnh Dũng, Giám đốc Ban Quản lý chợ đầu mối Minh Khai cho biết, trong thời gian vừa qua đơn vị đã thực hiện nghiêm việc quản lý an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc hàng hóa. Với những trường hợp tiểu thương không chấp hành quy định hoặc không có đầy đủ các giấy tờ thì phải quay đầu, đưa hàng ra đưa ra khỏi chợ.

Còn ông Nguyễn Thành Trung, Phó Trưởng phòng Chất lượng và Phát triển thị trường, thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội khẳng định, ở những chợ đầu mối trách nhiệm chính trong quản lý an toàn thực phẩm, xuất xứ hàng hóa thuộc về ban quản lý chợ bởi hơn ai hết họ nắm rõ các tiểu thương cũng như nguồn gốc hàng hóa. Tuy nhiên, Phòng vẫn thường xuyên phối hợp với các ban quản lý chợ để xây dựng lại nội quy, quy chế hoạt động sao cho bảo đảm an toàn thực phẩm.

Những thực tiễn hoạt động của mô hình kiểm soát an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc điện tử tại chợ đầu mối Minh Khai là cơ sở để nghiên cứu nhân rộng ra các chợ đầu mối khác hay có chợ tính chất đầu mối trên địa bàn Hà Nội. Đây được đánh giá là hướng đi phù hợp trong bối cảnh chuỗi cung ứng nông sản ngày càng đa dạng, không chỉ có ở trong thành phố mà còn các tỉnh thành và cả hàng nhập khẩu. Khi thông tin về cơ sở sản xuất, quá trình sơ chế, chế biến, bảo quản và lưu thông được cập nhật đầy đủ bằng công nghệ số, cơ quan quản lý có thể dễ dàng hơn trong việc giám sát, còn người tiêu dùng thì thuận tiện trong việc nhận diện để chọn lựa sản phẩm.

Bên cạnh kiểm soát an toàn thực phẩm tại các chợ đầu mối, ngành nông nghiệp Hà Nội còn kiểm tra, giám sát tận gốc tại hệ thống sản xuất, chế biến và tiêu thụ nông sản. Theo thống kê, toàn thành phố hiện có 10.374 cơ sở sản xuất, sơ chế, chế biến, kinh doanh sản phẩm nông lâm thủy sản và 85.435 cơ sở sản xuất nhỏ lẻ ban đầu trong lĩnh vực trồng trọt, chăn nuôi và nuôi trồng thủy sản. Bởi sự manh mún, nhỏ lẻ ấy nên công tác quản lý an toàn thực phẩm tại cơ sở vẫn còn không ít khó khăn. Thêm vào đó do thiếu các quy định hướng dẫn, tiêu chuẩn, quy chuẩn để doanh nghiệp thực hiện việc tự công bố sản phẩm nên gây công tác thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm cũng không dễ thực hiện.

Trong khi đó, các cơ quan quản lý tại xã, phường chưa thường xuyên cập nhật danh sách các cơ sở được cấp những chứng nhận, tiêu chuẩn liên quan đến quản lý an toàn thực phẩm như Thực hành sản xuất tốt, hệ thống phân tích mối nguy và điểm kiểm soát tới hạn, hệ thống quản lý ISO 22000, tiêu chuẩn thực phẩm quốc tế… Đội ngũ cán quản lý mỏng nhưng số lượng cơ sở thuộc diện quản lý lớn dễ gây ra tình trạng quá tải.

Sự thiếu các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật về các chỉ tiêu an toàn thực phẩm đối với nhiều nhóm sản phẩm thực phẩm, nhất là sản phẩm chế biến, phối chế, hỗn hợp là một điểm nghẽn không chỉ đối với cơ sở trong quá trình sản xuất, công bố sản phẩm mà còn đối với cơ quan quản lý khi tiến hành hậu kiểm, giám sát và xử lý vi phạm. Việc chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm không có nghĩa là giảm kiểm soát mà đòi hỏi phương thức kiểm soát phải ngày một chặt, có trọng tâm, trọng điểm và dựa trên nguy cơ. Cơ sở nào có nguy cơ cao, có dấu hiệu vi phạm an toàn thực phẩm thì phải được cơ quan quản lý tăng cường kiểm tra, giám sát.

Theo ông Tạ Văn Tường, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội trong thời gian tới để bảo đảm an toàn thực phẩm cho người dân Thủ đô đơn vị tiếp tục phối hợp, hướng dẫn các xã đẩy nhanh tiến độ cải tạo, hoàn thiện các khu vực giết mổ lợn tập trung tạm thời nhằm giải quyết vấn đề đối với hoạt động giết mổ chưa bảo đảm điều kiện an toàn thực phẩm; kịp thời tháo gỡ vướng mắc, nhất là tại các địa bàn còn tồn tại nhiều cơ sở giết mổ thủ công nhỏ lẻ; đôn đốc triển khai mô hình quản lý an toàn thực phẩm tại chợ đầu mối, cơ sở giết mổ tập trung tạm thời và vùng sản xuất rau an toàn tập trung.

Ngoài kiểm tra theo định kỳ, Sở sẽ kiểm tra đột xuất các cơ sở sản xuất, kinh doanh nông lâm thủy sản, phối hợp với các lực lượng liên ngành như công an, quản lý thị trường để phát hiện vi phạm và xử lý nghiêm khắc.

Sở cũng tiếp tục phối hợp với Sở Khoa học và Công nghệ xây dựng phần mềm cơ sở dữ liệu phục vụ quản lý an toàn thực phẩm và truy xuất nguồn gốc xuất xứ hàng hóa. Đồng thời, phối hợp với Vụ Khoa học công nghệ của Bộ Nông nghiệp và Môi trường để khảo sát, kết nối hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm nông lâm thủy sản của thành phố với hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản của Bộ. Qua đó, từng bước hình thành phương thức quản lý an toàn thực phẩm theo chuỗi, lấy cơ sở sản xuất làm nền móng, chuyển dần từ bị động xử lý vi phạm sang chủ động nhận diện, cảnh báo và kiểm soát nguy cơ mất an toàn thực phẩm. Đây cũng là hướng đi nhằm phát triển ngành nông nghiệp bền vững, nâng cao chất lượng và giá trị nông sản Thủ đô.

Bài viết có sự phối hợp của Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội