Hạn hán kéo dài đe dọa nguồn cung lương thực Anh

Sau một mùa đông ẩm ướt gây lũ lụt, cản trở hoạt động gieo trồng, nhiều trang trại tại Anh tiếp tục phải đối mặt với tình trạng thiếu nước khi các biện pháp hạn chế tưới tiêu được áp dụng trong thời kỳ hạn hán.

Tại nhiều khu vực, tình trạng khô hạn đã kéo dài trong một tháng. Chuỗi nắng nóng từ đầu mùa hè khiến độ ẩm trong đất suy giảm nghiêm trọng, buộc nông dân phải đẩy nhanh lịch thu hoạch để hạn chế thiệt hại.

Theo Hội đồng Phát triển Nông nghiệp và Làm vườn Anh (AHDB), mùa thu hoạch năm 2026 diễn ra sớm nhất kể từ khi dữ liệu được ghi nhận vào năm 2006. Nhiều trang trại ở miền Nam và miền Đông nước Anh đã hoàn tất thu hoạch sớm hơn 2-3 tuần so với mức trung bình nhiều năm.

Ông Anthony Hopkins, Giám đốc mảng Ngũ cốc và Hạt có dầu thuộc AHDB, cho biết nhiều nông dân phải vận hành máy gặt đập liên hợp xuyên đêm để tránh cái nóng gay gắt ban ngày. Năng suất ngũ cốc nhìn chung giảm xuống dưới mức trung bình 10 năm.

Tại một số vùng trồng lúa mì, cây chỉ đạt khoảng một nửa chiều cao thông thường, trong khi một số vụ mùa thậm chí không còn đủ giá trị để thu hoạch.

Nguy cơ thiếu hụt lương thực

Ông Tom Bradshaw, Chủ tịch NFU, cho rằng nguy cơ thiếu hụt lương thực tại Anh đã trở nên rõ rệt và kêu gọi chính phủ có biện pháp ứng phó khẩn cấp.

Theo đó, ông đề xuất chính phủ áp dụng chính sách ưu đãi thuế để khuyến khích nông dân đầu tư các hồ chứa nước ngay trên đất canh tác.

“Các nguồn cung thực phẩm nhập khẩu từ những quốc gia đối tác cũng đang chịu ảnh hưởng nặng nề bởi biến đổi khí hậu. Việc đứt gãy và thiếu hụt một số mặt hàng nông sản là điều khó tránh khỏi”, ông Bradshaw nói.

Theo ông, chính phủ cần đưa ra cam kết mới nhằm ưu tiên sản xuất lương thực trong nước, qua đó tăng khả năng chống chịu của hệ thống nông nghiệp trước các hiện tượng thời tiết cực đoan.

Đây là đợt hạn hán thứ ba ảnh hưởng đến nước Anh trong vòng 5 năm qua. Các tổ chức nông nghiệp cảnh báo những hiện tượng từng được xem là bất thường đang ngày càng trở thành một phần của hoạt động sản xuất.

Ông Gavin Lane, Chủ tịch Hiệp hội Đất đai và Doanh nghiệp Nông thôn (CLA), cho rằng đây có thể là mùa thu hoạch cuối cùng đối với một số nông dân nếu điều kiện sản xuất tiếp tục xấu đi.

“Nông dân nói với chúng tôi rằng đây là mùa thu hoạch tồi tệ nhất trong nhiều năm. Một mùa đông ẩm ướt tiếp nối bởi hạn hán đã khiến lúa mì chỉ cao bằng một nửa mức thông thường, và một số vụ mùa không còn đáng để thu hoạch”, ông nói.

Theo ông Lane, khả năng chống chịu của nông dân cũng có giới hạn. Chính phủ cần đầu tư vào các giải pháp dài hạn, từ hồ chứa nước đến phòng chống cháy rừng, để giúp ngành nông nghiệp thích ứng với thời tiết cực đoan.

Áp lực tài chính gia tăng

Hạn hán không chỉ làm giảm năng suất mà còn gia tăng chi phí sản xuất trong bối cảnh nhiều trang trại đang chịu áp lực tài chính.

Cơ quan Khí tượng Anh (Met Office) cho biết lượng mưa tháng 7 chỉ đạt 8% mức trung bình nhiều năm, tiến tới xác lập kỷ lục tháng 7 khô hạn nhất từng được ghi nhận.

Trước nguy cơ cạn kiệt nguồn nước, khoảng 23 triệu người tại Anh và xứ Wales đã bị áp dụng lệnh cấm sử dụng vòi tưới nước ngoài trời. Thời tiết khô nóng cũng làm gia tăng nguy cơ cháy rừng, trong đó có vụ cháy nghiêm trọng gần đây tại hạt Suffolk.

Việc các khoản trợ cấp nông nghiệp thời hậu Brexit bị cắt giảm cùng chi phí đầu vào tăng cao càng khiến tình hình khó khăn hơn. Theo số liệu được dẫn trong bài, khoảng một phần ba số trang trại tại Anh hiện chỉ hòa vốn hoặc thua lỗ.

Ông Lane cảnh báo nếu không được hỗ trợ thích đáng, nhiều nông dân có thể không đủ khả năng duy trì sản xuất trong những mùa vụ tới.