Đắk Lắk tìm lời giải cho bài toán kho sầu riêng

Tại họp báo định kỳ tháng 9/2026, chiều 6/10, ông Đào Mỹ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk cho biết, tỉnh đã yêu cầu Sở Xây dựng chủ trì, phối hợp với các địa phương rà soát, xử lý hệ thống kho sầu riêng có dấu hiệu vi phạm.

Nhiều kho sầu riêng xây trên đất nông nghiệp

Đắk Lắk hiện có khoảng 42.000ha sầu riêng, sản lượng năm 2026 dự kiến gần 500.000 tấn. Sản lượng tăng nhanh kéo theo nhu cầu thu mua, tập kết, sơ chế, đóng gói, khiến kho bãi phát triển mạnh tại các vùng trồng.

Dọc Quốc lộ 26 và nhiều tuyến đường dân cư, xuất hiện nhiều kho sầu riêng rộng từ vài trăm đến hàng nghìn mét vuông, đặc biệt các kho được xây dựng xen giữa vườn cây, đất ở và đất nông nghiệp. Vào mùa thu hoạch, xe tải, container ra vào liên tục, tạo áp lực về giao thông, đất đai và xây dựng.

Qua kiểm tra 21 kho ở xã Cuôr Đăng, địa phương xác định 20 kho chưa phù hợp quy định về sử dụng đất. Ông Trần Văn Phước, Phó Chủ tịch UBND xã Cuôr Đăng cho biết, kho của ông Trần Thành Tâm rộng 2.560m² xây trên đất nông nghiệp đã được yêu cầu tháo dỡ, nay chỉ còn phần khung.

Còn ở Krông Pắc, một kho được cấp phép 60m² nhưng thực tế rộng 2.871,7m². Ông Nguyễn Đoàn, Phó Chủ tịch UBND xã Krông Pắc cho biết, các chủ kho vi phạm được yêu cầu khắc phục. Còn trường hợp có cơ sở sẽ được hướng dẫn hoàn thiện thủ tục và tất nhiên không đủ điều kiện quy hoạch phải tháo dỡ. Quan điểm của địa phương là tạo điều kiện cho doanh nghiệp nhưng không hợp thức hóa sai phạm.

Theo Thanh tra tỉnh, trong số 477 kho, nhà xưởng, bãi, điểm tập kết, thu mua, sơ chế, bảo quản sầu riêng được rà soát tại 55/102 xã, phường. Trong đó, 27 kho sử dụng đất đúng quy định, 251 kho chưa phù hợp và 199 kho chưa được kiểm tra, rà soát.

Có 114 công trình có giấy phép xây dựng; 14 công trình xây đúng phép, 18 công trình vượt diện tích được cấp phép. Đến nay, 83 trường hợp bị xử phạt hành chính, tổng số tiền 1,614 tỉ đồng.

Thanh tra tỉnh cũng ghi nhận việc phát hiện, xử lý vi phạm ở một số nơi chưa kịp thời; có trường hợp dùng giấy phép xây dựng nhà ở riêng lẻ để hình thành công trình quy mô lớn phục vụ tập kết, chứa hàng, không phù hợp công năng thực tế.

Không hợp thức hóa cho sai phạm

Nói về vấn đề này, ông Đào Mỹ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk cho biết, đã giao Sở Xây dựng chủ trì, phối hợp Sở Nông nghiệp và Môi trường thống nhất cách xác định, phân loại và quản lý kho, nhà xưởng, công trình khung thép, mái tôn phục vụ thu mua, sơ chế, bảo quản nông sản.

Ông Hồ Quang Đệ, Giám đốc Sở Xây dựng tỉnh Đắk Lắk cho biết, việc phân loại nhằm xác định đúng bản chất từng công trình. Có trường hợp là nhà ở nhưng sử dụng một phần để chứa hàng, trong khi có công trình thực chất là kho, nhà xưởng phục vụ sản xuất, kinh doanh.

Theo ông Đệ, việc xử lý phải căn cứ từng trường hợp, dựa trên tình trạng pháp lý về đất đai, quy hoạch, thời điểm xây dựng, quy mô, công năng sử dụng và giấy phép xây dựng.

“Đối với trường hợp đã xác định có hành vi vi phạm, cơ quan có thẩm quyền phải xử lý và tổ chức thực hiện đầy đủ biện pháp khắc phục hậu quả theo quy định”, ông Đệ nói.

Với trường hợp có khả năng đáp ứng điều kiện pháp lý, địa phương hướng dẫn chủ công trình hoàn thiện hồ sơ, thủ tục. Tuy nhiên, ông Đệ nhấn mạnh việc tháo gỡ khó khăn không đồng nghĩa bỏ qua vi phạm đã xảy ra.

Theo ông Đệ, việc tháo gỡ vướng mắc chỉ nhằm hướng dẫn những trường hợp có khả năng hoàn thiện điều kiện pháp lý; các vi phạm đã xảy ra vẫn phải được xử lý, khắc phục theo quy định.

“Việc cấp phép xây dựng đã được phân cấp cho UBND cấp xã, vì vậy địa phương phải rà soát, xử lý các kho xây dựng không phép, trái quy định. Đồng thời các địa phương phải hướng dẫn hoàn thiện thủ tục đối với trường hợp có cơ sở pháp lý”, ông Đệ cho biết thêm.

Tỉnh Đắk Lắk cũng giao Sở Xây dựng và Sở Nông nghiệp và Môi trường hoàn thành hướng dẫn thống nhất về phân loại, quản lý kho trước ngày 30/10/2026. Các địa phương cũng rà soát việc đấu nối giao thông, khu vực tập kết, bốc dỡ tại nơi tập trung nhiều kho.

Được biết, sắp tới Sở Xây dựng sẽ thành lập 2 đoàn kiểm tra tại xã Ea Knuếc và Ea Tul. Qua đó sẽ tổng hợp hết các trường hợp vi phạm để tham mưu, đề xuất cho cơ quan chức năng có thẩm quyền xử lý trách nhiệm của cá nhân, đơn vị liên quan để xảy ra sai phạm.