Giá cà phê đứng trước hai lực kéo trái chiều, thị trường có thể dư hơn 10 triệu bao - Tạp chí Kinh tế chứng khoán Việt Nam

Giá cà phê robusta giảm, arabica nhích lên

Giá cà phê thế giới diễn biến trái chiều trong tháng 8/2026 khi thị trường cùng lúc chịu tác động từ nguồn cung ngắn hạn hạn chế và triển vọng sản lượng dồi dào hơn trong niên vụ 2026-2027.

Theo báo cáo của Tổ chức Cà phê Quốc tế (ICO), chỉ số giá tổng hợp cà phê toàn cầu I-CIP đạt bình quân 287,3 US cent/pound trong tháng 8, gần như không thay đổi so với tháng trước. Tuy nhiên, diễn biến giữa arabica và robusta có sự phân hóa.

Giá arabica chế biến ướt Colombia tăng 1,1%, đạt bình quân 387,5 US cent/pound; nhóm arabica khác tăng 0,7%, lên 361,3 US cent/pound. Arabica chế biến tự nhiên Brazil cũng tăng 0,5%, đạt 322,2 US cent/pound.

Ngược lại, giá robusta giảm 2,2%, còn 180,6 US cent/pound. Trên thị trường kỳ hạn, xu hướng tương tự được ghi nhận. Giá robusta trên sàn ICE London giảm 3%, xuống 167,6 US cent/pound, trong khi arabica tại ICE New York tăng 0,9%, đạt 313,2 US cent/pound.

Khoảng cách giá giữa hai thị trường vì vậy tăng 5,8%, lên 145,6 US cent/pound.

Theo ICO, giá cà phê trong tháng 8 vận động theo mô hình chữ V ngược. Sau giai đoạn đầu tháng tương đối trầm lắng, thị trường tăng mạnh từ ngày 17 đến 25/8 trước khi điều chỉnh sâu trong hai phiên 26-27/8.

Kết quả là chỉ số giá chung cuối tháng gần như trở về điểm xuất phát. Đáng chú ý, thị trường kỳ hạn vẫn duy trì trạng thái "backwardation", tức giá các kỳ hạn gần cao hơn kỳ hạn xa. Diễn biến này phản ánh nhu cầu đối với hàng giao ngay vẫn cao trong khi nguồn cung ngắn hạn tương đối hạn chế.

El Niño và tồn kho thấp đang hỗ trợ giá cà phê

Một trong những yếu tố đáng chú ý tác động tới giá cà phê là rủi ro thời tiết tại Brazil – quốc gia sản xuất cà phê lớn nhất thế giới.

Các dự báo về El Niño xuất hiện đúng thời điểm Brazil chuẩn bị bước vào giai đoạn ra hoa tháng 9-10, thời kỳ có ý nghĩa quan trọng đối với sản lượng arabica niên vụ 2027-2028.

Theo ICO, đây là một trong những yếu tố thúc đẩy đợt tăng giá giữa tháng 8.

Nguồn cung mới từ Brazil cũng ra thị trường chậm hơn kỳ vọng. Safras & Mercado cho biết tính đến ngày 12/8, tiến độ thu hoạch niên vụ 2026-2027 của Brazil đạt khoảng 90%, thấp hơn mức 97% cùng kỳ năm trước và mức bình quân 5 năm là 94%.

Riêng arabica mới thu hoạch khoảng 86%, so với 95% cùng kỳ năm ngoái.

Một yếu tố hỗ trợ khác là lượng arabica tồn kho được ICE chứng nhận tiếp tục suy giảm. Đến ngày 31/8, tồn kho chỉ còn 223.976 bao, mức thấp nhất kể từ năm 1999 và thấp hơn khoảng 68% so với một năm trước.

Trong khi đó, tồn kho robusta tại London lại tăng 19,5% trong tháng, lên khoảng 830.000 bao, mức cao nhất trong 9 tháng. Sự khác biệt về tồn kho phần nào lý giải việc giá arabica tăng trong khi robusta đi xuống.

Thị trường cũng theo dõi tình hình nguồn cung tại Colombia sau trận động đất mạnh xảy ra ngày 10/8, ảnh hưởng tới một số khu vực sản xuất và hoạt động tại cảng Buenaventura.

Trong tháng 8, hai yếu tố từng được thị trường đặc biệt quan tâm là chính sách thương mại của Mỹ và tỷ giá lại không tạo ra biến động quá lớn.

Theo ICO, mức thuế 25% Mỹ áp dụng với hàng nhập khẩu từ Brazil có hiệu lực từ ngày 22/7/2026 không áp dụng đối với cà phê nhân xanh và cà phê hòa tan không hương liệu.

Đồng real Brazil cũng tương đối ổn định, dao động quanh 5,10-5,22 real đổi một USD.

Dự báo dư cung hơn 10 triệu bao gây sức ép

Trong khi nguồn cung ngắn hạn hỗ trợ giá, triển vọng niên vụ 2026-2027 lại tạo ra một lực kéo hoàn toàn ngược lại. Một số tổ chức dự báo thị trường cà phê toàn cầu có thể bước vào giai đoạn dư cung đáng kể.

Marex dự báo nguồn cung cà phê thế giới có thể dư khoảng 10,5 triệu bao trong niên vụ 2026-2027.

Trong khi đó, báo cáo triển vọng hàng quý của Rabobank công bố cuối tháng 8 đưa ra mức dư cung khoảng 8,9 triệu bao, đồng thời đánh giá cán cân cung cầu cà phê trong niên vụ này tương đối dồi dào. Đây là yếu tố có khả năng tạo sức ép lên giá trong trung hạn.

Brazil được kỳ vọng có một vụ mùa lớn, trong khi hệ thống kho chứa tại quốc gia này được cho là đang tiến gần giới hạn công suất. Nếu các kho trở nên quá tải, nhà sản xuất có thể phải tăng tốc bán hàng để giải phóng không gian lưu trữ, qua đó đưa thêm nguồn cung ra thị trường.

Chính kỳ vọng này là một trong những nguyên nhân khiến giá đảo chiều vào cuối tháng 8.

Bên cạnh đó, lượng mưa cao hơn trung bình tại Brazil trong những ngày cuối tháng được đánh giá tương đối thuận lợi cho quá trình ra hoa của vụ 2027-2028, phần nào giảm bớt lo ngại trước đó về thời tiết.

Thị trường vì vậy đang đứng trước hai lực kéo rõ rệt. Ở chiều hỗ trợ, tồn kho arabica xuống mức thấp nhất kể từ năm 1999, nguồn hàng giao ngay hạn chế và rủi ro thời tiết tại Brazil vẫn có thể khiến giá tăng mạnh trong những thời điểm nhất định.

Ở chiều ngược lại, triển vọng vụ mùa lớn và dự báo dư cung 8,9-10,5 triệu bao đang tạo sức ép đáng kể lên kỳ vọng giá trong trung hạn. Điều này cũng lý giải vì sao giá cà phê thế giới có thể xuất hiện những phiên tăng, giảm mạnh nhưng mặt bằng bình quân tháng 8 gần như không thay đổi.

Trong thời gian tới, diễn biến thời tiết tại Brazil, tiến độ đưa vụ mùa mới ra thị trường, lượng tồn kho trên các sàn và mức độ hiện thực hóa của dự báo dư cung sẽ là những biến số quan trọng quyết định hướng đi tiếp theo của giá cà phê.