Huế nâng tầm sản phẩm OCOP, thúc đẩy kinh tế nông thôn

Phát triển kinh tế

Những năm gần đây tại TP. Huế, Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) đã khơi dậy tiềm năng, lợi thế của từng địa phương, khuyến khích người dân, HTX và doanh nghiệp mạnh dạn đầu tư phát triển sản phẩm đặc trưng. Từ những sản phẩm vốn chỉ được sản xuất, tiêu thụ ở quy mô nhỏ, nhiều mặt hàng đã từng bước xây dựng được thương hiệu, mở rộng kênh phân phối và tạo thêm sinh kế cho người dân nông thôn.

Bún bò Huế - Gia vị hoàn chỉnh (thương hiệu YesHue) là sản phẩm OCOP được công nhận đạt chuẩn 5 sao đầu tiên và duy nhất ở Huế tính đến nay, nhờ đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn khắt khe về chất lượng, tính độc đáo bản địa, quy trình sản xuất hiện đại và khả năng thương mại hóa vươn ra thị trường quốc tế.

Chị Lê Thị Kim Hằng - Giám đốc Công ty TNHH Sản xuất và Thương mại YesHue cho biết, thành phần chính của sản phẩm gồm nước, đường, muối, dầu thực vật, mắm ruốc Huế, sả, ớt, đặc biệt là sản phẩm không có chất bảo quản.

Để tạo nguồn nguyên liệu ổn định, doanh nghiệp của chị Hằng đã xây dựng mạng lưới cung cấp rộng lớn, hợp đồng trồng, bao tiêu sản phẩm với người dân ở các địa phương trên địa bàn để cung cấp nguyên liệu thiết yếu như sả, hành, ruốc… đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn vệ sinh thực phẩm. Tất cả nguyên liệu sau khi được sơ chế kĩ sẽ đi qua dây chuyền công nghệ hiện đại. Hệ thống bao bì thành phẩm được làm từ thủy tinh giúp tạo ra sự an tâm nơi khách hàng.

Mỗi năm, YesHue cung ứng ra thị trường từ 15-20 tấn sản phẩm “Gia vị hoàn chỉnh - bún bò Huế”, có mặt không chỉ trên các sàn thương mại điện tử, ở các siêu thị mà “phủ sóng” nhiều cửa hàng thực phẩm sạch, các quán ăn và nhà hàng đặc sản bán món bún bò Huế khắp cả nước. Ngoài ra, YesHue từng bước mở rộng ra quốc tế, xuất khẩu chính ngạch và đưa sản phẩm hiện diện tại nhiều thị trường như Mỹ, Nhật Bản, Úc và một số quốc gia châu Âu.

Không dừng lại ở sản phẩm gia vị bún bò, YesHue liên tục nghiên cứu và phát triển các sản phẩm mới theo hướng tiện lợi, hiện đại nhưng vẫn giữ bản sắc ẩm thực Huế. Danh mục ngày càng được mở rộng với ly bún bò Huế ăn liền, bánh canh, cà phê muối, gia vị phở, gia vị bún chay Huế, các sản phẩm mắm cùng nhiều dòng gia vị tiện lợi khác.

Theo chị Hằng, Chương trình OCOP và sự giúp đỡ, đồng hành của TP. Huế đã tạo động lực quan trọng để doanh nghiệp chuẩn hóa sản phẩm, nâng cao năng lực sản xuất, hoàn thiện bao bì và mở rộng thị trường trong nước lẫn quốc tế.

“OCOP 5 sao không chỉ là sự ghi nhận cho chất lượng sản phẩm, mà còn tạo thêm uy tín để YesHue tiếp cận các hệ thống phân phối và đối tác quốc tế. Với chúng tôi, đây không phải là đích đến mà là nền tảng để tiếp tục đổi mới sản phẩm, nâng cao năng lực cạnh tranh và đưa những giá trị ẩm thực Huế đến với thị trường rộng lớn hơn”, chị Hằng chia sẻ.

Tại xã Đan Điền, làng nghề đan lát truyền thống Bao La từ lâu đã nổi tiếng với những sản phẩm mây tre đan mang đậm nét văn hóa xứ Huế. Nhiều năm qua, phát huy nghề truyền thống, HTX mây tre đan Bao La không ngừng đổi mới mẫu mã, đa dạng hóa sản phẩm. Nhờ đó, sản phẩm không chỉ phục vụ đời sống sinh hoạt mà còn trở thành hàng hóa có giá trị kinh tế, được thị trường đón nhận. Đặc biệt, bộ sản phẩm đèn trang trí, rổ, rá của HTX đã được công nhận là sản phẩm OCOP 4 sao cấp thành phố.

Hiện HTX Mây tre đan Bao La có hơn 400 mẫu mã khác nhau và hằng năm phát triển thêm 15-20 mẫu mới phù hợp với nhu cầu thị trường. Nhờ chuyển đổi theo hướng sản xuất hàng hóa gắn với chuỗi giá trị, các sản phẩm của HTX Bao La đã được xuất khẩu ra nước ngoài như Thái Lan, Mỹ, Trung Quốc, Nhật Bản…

Giai đoạn 2027-2030, TP. Huế phấn đấu công nhận ít nhất 80 sản phẩm mới đạt chuẩn OCOP từ 3 sao trở lên, trong đó có 10-15 sản phẩm đạt 4 sao, 2-3 sản phẩm OCOP đạt 5 sao.

Ông Võ Văn Dinh, Chủ tịch Hội đồng quản trị HTX mây tre đan Bao La cho hay, doanh thu hằng năm của HTX vượt trên 5 tỷ đồng, riêng hàng xuất khẩu trung bình mỗi tháng mang về khoảng 300 triệu đồng. Bên cạnh đó, HTX còn phục vụ khách du lịch và người dân địa phương, qua đó tạo việc làm thường xuyên cho hơn 100 lao động với thu nhập 4-6 triệu đồng/tháng.

“Chứng nhận OCOP 4 sao là minh chứng cho chất lượng vượt trội của sản phẩm mây tre đan Bao La, đáp ứng các tiêu chí khắt khe về nguồn gốc xuất xứ, quy trình sản xuất, chất lượng sản phẩm và tính độc đáo trong thiết kế. Đây là niềm tự hào không chỉ của HTX mà còn của người dân địa phương, góp phần khẳng định vị thế của làng nghề truyền thống trên thị trường. Để phấn đấu sớm được Trung ương công nhận các sản phẩm đạt OCOP 5 sao, HTX đang không ngừng cải tiến mẫu mã sản phẩm, tích cực sản xuất để đáp ứng đủ nhu cầu tiêu thụ”, ông Dinh nói.

Để OCOP bền vững

Tính đến nay, TP. Huế có 117 sản phẩm được đánh giá, công nhận đạt sao OCOP. Khoảng 40% chủ thể sản phẩm OCOP là các HTX, trên 30% là các hộ gia đình/cơ sở sản xuất, kinh doanh cá thể và khoảng trên 20% là doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Không chỉ gia tăng về số lượng, các sản phẩm OCOP của Huế ngày càng đa dạng về chủng loại, từ nông sản, thực phẩm chế biến đến các sản phẩm thủ công mỹ nghệ, đặc sản truyền thống. Theo thời gian, nhiều chủ thể đã chú trọng cải tiến quy trình sản xuất, đầu tư bao bì, nhãn mác, xây dựng câu chuyện sản phẩm và nâng cao chất lượng để đáp ứng nhu cầu thị trường.

Ông Lê Văn Anh, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường TP. Huế cho rằng, Chương trình OCOP đã góp phần chuyển đổi tư duy sản xuất của người dân từ nhỏ lẻ sang liên kết, theo hướng hàng hóa và nâng cao giá trị gia tăng. Thông qua chương trình, nhiều sản phẩm đặc trưng, lợi thế của địa phương được phát hiện, hỗ trợ hoàn thiện về chất lượng, quy trình sản xuất, bao bì, nhãn mác và xây dựng thương hiệu. Đặc biệt, các HTX, doanh nghiệp và cơ sở sản xuất đã chủ động hơn trong việc tiếp cận thị trường, ứng dụng khoa học công nghệ và phát triển các kênh tiêu thụ.

“Tuy nhiên, phát triển OCOP ở Huế vẫn còn một số hạn chế như quy mô sản xuất của nhiều chủ thể còn nhỏ, năng lực quản trị và xúc tiến thương mại chưa đồng đều, khả năng liên kết chuỗi giá trị còn yếu. Thời gian tới, ngành nông nghiệp sẽ tiếp tục tham mưu thành phố hỗ trợ các chủ thể đánh giá lại OCOP hết hạn, nâng cao chất lượng sản phẩm, chuẩn hóa quy trình sản xuất, đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, truy xuất nguồn gốc và kết nối cung cầu. Qua đó, từng bước nâng hạng sản phẩm OCOP, xây dựng thương hiệu đặc trưng và nâng cao sức cạnh tranh trên thị trường”, ông Anh nói.

Với những kết quả đạt được cùng định hướng phát triển lâu dài, OCOP được kỳ vọng tiếp tục trở thành động lực quan trọng thúc đẩy kinh tế nông nghiệp, nông thôn TP. Huế. Qua đó, không chỉ nâng cao giá trị sản phẩm địa phương mà còn gìn giữ bản sắc văn hóa, tạo việc làm và cải thiện thu nhập cho người dân.