Hỏi đáp kỹ thuật canh tác nông nghiệp ngày 6/10/2026: giải đáp từ chuyên gia

Kỹ thuật canh tác sầu riêng Monthong đạt chuẩn xuất khẩu Trung Quốc — Giải đáp chi tiết

Ngày 6/10/2026, hàng nghìn bà con ở Tiền Giang, Bến Tre và Đắk Lắk đang vào vụ thu hoạch sầu riêng Monthong, nhưng nhiều người lo lắng vì từ 01/05/2026, Trung Quốc đã siết kiểm dịch tại cửa khẩu Tân Thanh và Hữu Nghị: tăng cường kiểm tra dư lượng thuốc BVTV và bắt buộc mã vùng trồng. Đồng thời, giá thu mua tại vườn loại 1 (≥3kg/trái, không nứt) đang ở mức 52.000 – 55.000 đ/kg — cao nhưng chỉ dành cho trái đạt chuẩn xuất khẩu. Nếu không nắm rõ kỹ thuật canh tác đúng, dễ bị trả về hoặc ép giá.

Tổng quan kỹ thuật

Sầu riêng Monthong xuất khẩu sang Trung Quốc không chỉ cần đẹp, to mà phải “sạch từ gốc”: không dư lượng thuốc cấm, có mã vùng trồng được cấp bởi cơ quan chức năng, và trái chín sinh lý đồng đều. Nguyên tắc then chốt là kiểm soát toàn bộ chuỗi từ phân bón → phòng trừ sâu bệnh → thu hoạch → đóng gói, không để sót khâu nào. Đặc biệt, Trung Quốc hiện cấm tuyệt đối 7 hoạt chất trong danh mục kiểm soát (gồm carbendazim, hexaconazole, chlorpyrifos…), nên việc bón phân đúng cách và dùng thuốc BVTV hợp lý là yếu tố sống còn.

Hướng dẫn thực hiện từng bước

Bước 1: Xác minh và đăng ký mã vùng trồng
– Liên hệ Phòng NN&PTNT huyện để được hướng dẫn đăng ký mã vùng trồng (miễn phí). Không tự ghi mã hay dùng mã của hộ khác.
Bước 2: Bón phân đúng cách
– Dừng bón phân hóa học ít nhất 30 ngày trước thu hoạch. Ưu tiên phân hữu cơ vi sinh đã được Bộ NN&PTNT công nhận. Tuyệt đối không dùng phân DAP giả (như lô hàng đang lưu hành tại Gia Lai, gây vàng lá, cây suy kiệt).
Bước 3: Phòng trừ sâu bệnh
– Chỉ sử dụng thuốc BVTV nằm trong Danh mục được phép xuất khẩu sang Trung Quốc (tra cứu tại Cổng thông tin Cục Bảo vệ Thực vật). Không phun thuốc trong 21 ngày cuối cùng trước thu hoạch.
Bước 4: Thu hoạch và xử lý sau thu hoạch
– Chỉ hái trái khi cuống bắt đầu chuyển vàng nhạt, vỏ xanh đậm, gai nở đều. Dùng kéo sạch, cắt cuống dài 3–4 cm, tránh dập. Sau đó rửa nhẹ bằng nước sạch, phơi bóng râm 2–3 giờ, đóng thùng có nhãn ghi rõ mã vùng, ngày thu hoạch, tên chủ vườn.

Lưu ý và sai lầm phổ biến

– Sai lầm lớn nhất: Chủ quan nghĩ “trái to là bán được” — nhưng Trung Quốc từ chối ngay nếu phát hiện vết nứt nhỏ, vết côn trùng chích, hoặc dư lượng thuốc dù chỉ 0,01 ppm.
– Không kiểm tra định kỳ đất và lá (ít nhất 2 lần/vụ) để điều chỉnh liều lượng phân bón.
– Dùng đại lý phân bón không có giấy phép kinh doanh hoặc bao bì không rõ nguồn gốc — như trường hợp phân DAP giả ở Pleiku khiến cây không hấp thụ được.

Kinh nghiệm từ cộng đồng

Anh Phạm Văn Tùng (Tiền Giang) chia sẻ: “Mình bán 12 tấn sầu riêng Ri6 và Monthong cho thương lái Trung Quốc năm nay, không bị trả lại. Bí quyết: giữ nhật ký chăm sóc đầy đủ, chụp ảnh từng lần phun thuốc, lưu mẫu đất – lá gửi xét nghiệm định kỳ tại Trung tâm Kiểm nghiệm Nông lâm thủy sản vùng II”. Còn chị Đặng Thị Hoa (Lâm Đồng) cho biết: “Xen canh sầu riêng với cà phê giúp giảm 40% chi phí tưới và hạn chế sâu đục thân nhờ bóng râm tự nhiên — nhưng phải đảm bảo khoảng cách 8m giữa hai hàng sầu riêng để trái thông thoáng, khô ráo”.

Kết luận và khuyến nghị

Kỹ thuật canh tác sầu riêng Monthong xuất khẩu không khó — chỉ cần tuân thủ nghiêm ngặt quy trình “sạch từ gốc”, kết hợp ghi chép minh bạch và chủ động cập nhật yêu cầu thị trường. Bà con nên tranh thủ hỗ trợ vay vốn ưu đãi theo Nghị định 55/2015/NĐ-CP (sửa đổi) để đầu tư hệ thống tưới nhỏ giọt (tiết kiệm 60% nước) hoặc xây dựng kho sơ chế đạt chuẩn. Giá trị thực sự không nằm ở kg trái, mà ở uy tín vùng trồng — và đó chính là chìa khóa mở cửa cho mọi thị trường khó tính.

Biên tập Nông Dân Việt