Phát triển kinh tế rừng Lâm Đồng: [Bài 1] Bảo vệ rừng biên giới

Sau khi sáp nhập hai khu rừng phòng hộ là Thác Mơ và Vành đai biên giới, hiện rừng phòng hộ Vành đai biên giới Lâm Đồng có tổng diện tích hơn 16.200 ha, trải dài trên địa bàn 5 xã gồm Đắk Wil, Thuận An, Thuận Hạnh, Tuy Đức và Quảng Trực của tỉnh Lâm Đồng (trước sáp nhập thuộc huyện Tuy Đức, tỉnh Đắk Nông). Phần lớn diện tích nằm ở khu vực địa hình hiểm trở, chia cắt mạnh, tiếp giáp biên giới nên công tác tuần tra, kiểm soát luôn đối mặt với nhiều khó khăn.

Dù mới thành lập, Ban Quản lý rừng phòng hộ Vành đai biên giới đã nhanh chóng kiện toàn tổ chức, bố trí lực lượng chuyên trách bảo vệ rừng hoạt động 24/7 tại chốt trọng điểm.

Ông Đỗ Thành Tâm, Phó Ban Quản lý rừng phòng hộ Vành đai biên giới cho biết, với 25 tiểu khu, đơn vị triển khai đồng bộ nhiều giải pháp theo phương châm “giữ rừng tại gốc”. Hằng tháng, hằng quý, đơn vị xây dựng kế hoạch tuần tra, kiểm tra, phòng cháy, chữa cháy rừng phù hợp với từng thời điểm, bám sát diễn biến thời tiết và nguy cơ phát sinh vi phạm. Lực lượng bảo vệ rừng được phân công phụ trách từng lô, khoảnh, tiểu khu và duy trì trực 24/24 giờ tại các khu vực trọng điểm, nhất là tuyến giáp biên.

“Để nâng cao hiệu quả bảo vệ rừng, chúng tôi sử dụng thiết bị flycam, bẫy ảnh cùng với các phần mềm chuyên ngành trong giám sát để phát hiện sớm dấu hiệu xâm hại rừng. Ban Quản lý cũng tăng cường phối hợp với chính quyền địa phương, lực lượng kiểm lâm, bộ đội biên phòng và các đơn vị chủ rừng giáp ranh trong công tác tuần tra, bảo vệ rừng. Việc phân vùng trọng điểm, bố trí lực lượng hợp lý đến từng tổ, từng cá nhân phụ trách được triển khai bài bản, góp phần kiểm soát tốt địa bàn", ông Tâm cho biết.

Tiếp lời, anh Lò Hoàng Thùy, cán bộ bảo vệ rừng, Ban Quản lý rừng phòng hộ Vành đai biên giới chia sẻ: "Đơn vị duy trì tuần tra liên tục dọc các tuyến biên giới, quốc lộ 14C và những khu vực trọng điểm, tiềm ẩn nguy cơ cao; đồng thời linh hoạt tăng cường kiểm soát vào các dịp lễ, tết và thời điểm nhạy cảm. Chế độ trực 24/24 giờ được thực hiện nghiêm túc, kết hợp bám sát địa bàn để kịp thời phát hiện từ sớm, từ xa và chủ động ngăn chặn các hành vi xâm hại rừng ngay từ khi mới phát sinh”.

Những giải pháp trên đã mang lại kết quả tích cực trong công tác quản lý, bảo vệ rừng. Nhờ triển khai quyết liệt các giải pháp, tình hình an ninh rừng cơ bản được giữ vững, không để xảy ra điểm nóng; các hành vi xâm hại rừng được phát hiện, ngăn chặn ngay từ sớm. Tình trạng phá rừng, lấn chiếm đất rừng, khai thác lâm sản trái phép và săn bắt động vật hoang dã từng bước được kiềm chế.

Trong năm 2025, nhiều hộ dân đã tham gia ký cam kết bảo vệ rừng. Mô hình giao khoán tiếp tục phát huy hiệu quả với gần 930 ha rừng được giao cho 11 cộng đồng với 166 hộ dân tham gia. Các cộng đồng đã tổ chức 262 đợt tuần tra với hơn 1.500 lượt người, góp phần giữ vững diện tích rừng được giao. Nhờ sự phối hợp chặt chẽ giữa lực lượng chuyên trách và cộng đồng, toàn bộ diện tích rừng do đơn vị quản lý không xảy ra vi phạm, không xảy ra cháy rừng, tỷ lệ che phủ đạt 92%. Công tác tuyên truyền được đẩy mạnh với 4 cuộc họp dân, thu hút 355 hộ tham gia và 1.188 bản cam kết bảo vệ rừng được ký kết.

Kết quả này cho thấy mô hình quản lý rừng có sự tham gia của người dân đang mang lại hiệu quả tích cực, góp phần giảm áp lực lên lực lượng chuyên trách và nâng cao ý thức bảo vệ rừng trong cộng đồng.

Dù đạt nhiều kết quả tích cực, công tác quản lý, bảo vệ rừng trên địa bàn Lâm Đồng vẫn còn không ít thách thức, đòi hỏi các lực lượng chức năng tiếp tục siết chặt quản lý.

Ông Lê Thanh Sơn, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN-MT) Lâm Đồng cho biết, nhằm tăng cường công tác quản lý, bảo vệ rừng, ngày 24/3/2026, Sở đã ban hành Công văn số 3268/SNNMT-VP yêu cầu Chi cục Kiểm lâm chủ trì, phối hợp với các lực lượng chức năng kiểm tra, kiên quyết xử lý các vụ phá rừng; đồng thời tăng cường bám sát địa bàn, kịp thời phát hiện, ngăn chặn các hành vi phá rừng, đặc biệt là tình trạng phá rừng để lấy đất sản xuất.

UBND các địa phương được yêu cầu nâng cao trách nhiệm quản lý nhà nước về lâm nghiệp; đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân chấp hành pháp luật. Công an các địa phương phối hợp điều tra, xử lý các vụ việc có dấu hiệu tội phạm, kiên quyết khởi tố nhằm răn đe, phòng ngừa chung.

"Tỉnh chỉ đạo phải xử lý nghiêm trách nhiệm đối với các tổ chức, cá nhân buông lỏng quản lý, có dấu hiệu tiếp tay cho hành vi phá rừng. Trước áp lực giữ rừng ngày càng lớn, việc siết chặt quản lý là yêu cầu cấp thiết. Tuy nhiên, trước diễn biến ngày tinh vi của các đối tượng vi phạm, công tác quản lý rừng cần được tiếp tục đổi mới, tăng cường kiểm soát và xử lý nghiêm minh hơn", ông Lê Thanh Sơn, Phó Giám đốc Sở NN-MT Lâm Đồng.