Tôm, hạt điều, hồ tiêu Việt phủ sóng thị trường Thụy Điển

Nhiều mặt hàng chiếm gần nửa thị phần

Theo Thương vụ Việt Nam tại Thụy Điển, trong 8 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang thị trường này đạt gần 991 triệu USD, tăng 16% so với cùng kỳ năm trước.

Thương vụ Việt Nam tại Thụy Điển nhận định, Thụy Điển là một trong những thị trường quan trọng của Việt Nam tại khu vực Bắc Âu. Kết quả này nối tiếp đà tăng trưởng tích cực trong năm 2025, khi tổng kim ngạch hàng hóa Việt Nam xuất khẩu sang Thụy Điển đạt hơn 1,61 tỉ USD. Đáng chú ý, một số nhóm nông sản, thực phẩm Việt Nam đã chiếm thị phần lớn tại thị trường này.

Năm 2025, Thụy Điển nhập khẩu khoảng 30,55 triệu USD tôm đông lạnh. Trong đó, hàng từ Việt Nam đạt 13,58 triệu USD, chiếm 44,47% thị phần. Hạt điều nhân cũng có vị thế đáng kể. Kim ngạch nhập khẩu từ Việt Nam đạt khoảng 9,7 triệu USD, tương đương 46,27% tổng giá trị nhập khẩu hạt điều của Thụy Điển.

Ở nhóm thủy sản, phi lê cá ngừ đông lạnh của Việt Nam đạt gần 4,97 triệu USD, chiếm 66,18% thị phần. Phi lê cá tra đông lạnh đạt khoảng 1,48 triệu USD, tương đương 42,82%.

Hồ tiêu cũng là nhóm hàng có lợi thế rõ rệt. Riêng hồ tiêu xay, nghiền đạt 4,86 triệu USD, chiếm 52,91% thị phần. Hồ tiêu nguyên hạt đạt thêm khoảng 1,26 triệu USD, tương đương hơn 10%.

Một số nhóm hàng chế biến thậm chí có mức độ hiện diện cao hơn. Năm 2025, Thụy Điển nhập khẩu khoảng 6,4 triệu USD nhóm rau, quả, hạt, vỏ quả và các phần ăn được của thực vật được bảo quản bằng đường. Trong đó, hàng từ Việt Nam đạt 5,35 triệu USD, chiếm tới 83,56%.

Những con số này cho thấy hàng nông sản, thực phẩm Việt Nam đã tạo được chỗ đứng tương đối rõ tại thị trường Thụy Điển, nhất là ở nhóm thủy sản, hạt điều, hồ tiêu và một số sản phẩm chế biến.

Tuy nhiên, với một số nông sản xuất khẩu chủ lực của Việt Nam, dư địa tại Thụy Điển vẫn còn khá lớn. Cà phê chưa rang, chưa khử caffein là một ví dụ. Trong năm 2025, Thụy Điển nhập khẩu hơn 716 triệu USD nhóm hàng này nhưng nguồn cung từ Việt Nam mới đạt 6,84 triệu USD, tương đương 0,96%.

Tương tự, gạo xay xát của Việt Nam đạt gần 2,93 triệu USD, chiếm 2,83% thị phần. Nhóm ổi, xoài và măng cụt tươi hoặc khô đạt khoảng 830.000 USD, tương đương 2,84%.

Lợi thế từ các FTA

Dòng chảy hàng hóa Việt Nam vào Thụy Điển đã tăng đáng kể trong những năm gần đây. Theo Thương vụ Việt Nam tại Thụy Điển, nếu năm 2019, giá trị hàng Việt được thị trường này nhập khẩu mới ở mức khoảng 1,196 tỉ USD, thì đến năm 2025 đã tiến sát 1,613 tỉ USD, tăng gần 35%.

Đáng chú ý, riêng năm 2025, nhập khẩu từ Việt Nam tăng tới 30,9%, trong khi tổng kim ngạch nhập khẩu của Thụy Điển chỉ tăng khoảng 7%. Khoảng cách này cho thấy hàng Việt đang gia tăng hiện diện khá nhanh tại thị trường Bắc Âu.

Một trong những yếu tố tạo thêm thuận lợi là EVFTA. Hiệp định có hiệu lực từ tháng 8/2020, từng bước cắt giảm phần lớn thuế quan giữa Việt Nam và EU, qua đó giúp nhiều mặt hàng cải thiện khả năng cạnh tranh về giá khi vào thị trường châu Âu.

Cơ chế tận dụng ưu đãi cũng tiếp tục được hoàn thiện. Năm 2026, Bộ Công Thương ban hành Thông tư 14/2026/TT-BCT về quy tắc xuất xứ trong EVFTA, tạo thêm cơ sở để doanh nghiệp thực hiện chứng nhận xuất xứ và hưởng mức thuế ưu đãi theo Hiệp định.

Nhưng khi lợi thế thuế quan dần trở thành điều kiện chung, khả năng cạnh tranh của hàng Việt lại được quyết định bởi những yêu cầu phía sau biên giới.

Thương vụ Việt Nam tại Thụy Điển cho biết, Thụy Điển cũng như nhiều thị trường Bắc Âu, nhà nhập khẩu ngày càng đặt nặng câu chuyện sản phẩm được làm ra ở đâu, nguyên liệu đến từ đâu, có thể truy xuất hay không và quá trình sản xuất tác động thế nào đến môi trường.

Các yêu cầu này đặc biệt rõ với cà phê, cao su, gỗ, ca cao và những sản phẩm nằm trong phạm vi Quy định chống mất rừng của EU (EUDR). Việc chứng minh vùng sản xuất, cung cấp dữ liệu định vị và bảo đảm khả năng truy xuất đang dần trở thành một phần bắt buộc trong quá trình tiếp cận thị trường.

Bên cạnh đó, các nhà nhập khẩu và hệ thống bán lẻ Bắc Âu ngày càng quan tâm đến bao bì, môi trường, an toàn thực phẩm và trách nhiệm xã hội trong chuỗi cung ứng. Vì vậy, dư địa của nông sản Việt Nam tại Thụy Điển không chỉ nằm ở việc tận dụng ưu đãi từ EVFTA mà phụ thuộc nhiều hơn vào tiêu chuẩn, khả năng tổ chức nguồn cung và mức độ phù hợp với nhu cầu của thị trường.

"Người tiêu dùng Bắc Âu ngày càng quan tâm đến thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng, sản phẩm tự nhiên, tốt cho sức khỏe và có câu chuyện riêng. Đây là cơ hội để những nhóm hàng như gạo, cà phê, trà, gia vị, trái cây nhiệt đới và thực phẩm chế biến của Việt Nam mở rộng hiện diện tại thị trường này", bà Nguyễn Thị Hoàng Thúy, Tham tán Thương mại Việt Nam tại Thụy Điển khẳng định.