Xì mủ, nứt thân chảy nhựa (Phytophthora) trên sầu riêng
Còn gọi là: nứt thân xì mủ, chảy nhựa thân, thối gốc.
Nhìn thấy gì ngoài vườn
- •Vết ướt sẫm trên thân, cạo vỏ thấy mô nâu đỏ, có nhựa chảy đọng thành vệt.
- •Lá vàng dần từ trong tán ra, rụng sớm, cành khô từng nhánh.
- •Rễ tơ thối đen, cây suy nhanh sau mưa dài hoặc sau khi vườn đọng nước.
Dễ nhầm với cái gì?
Đây là bệnh nguy hiểm nhất trên sầu riêng. Dấu hiệu quyết định là vết ướt sẫm trên thân kèm nhựa chảy — khác hẳn với chảy nhựa do vết thương cơ giới (vết đứt gọn, không lan, mô quanh vết vẫn lành).
Cách tự kiểm chứng tại vườn
Làm mấy bước này trước khi ra đại lý mua thuốc — mất mươi phút nhưng tránh được việc mua nhầm loại.
- 1
Cạo nhẹ lớp vỏ ở rìa vết ướt: mô bên trong nâu đỏ, ranh giới rõ với mô trắng lành là bệnh.
- 2
Kiểm tra gốc và vùng rễ có đọng nước, tủ gốc sát thân hay không.
- 3
Xem cây bệnh có nằm ở chỗ trũng hoặc cuối hướng nước chảy không — bệnh lan theo nước.
Việc cần làm ngay
- →Cạo sạch mô bệnh tới phần gỗ lành, thu gom phần vỏ cạo ra mang khỏi vườn.
- →Xử lý vết cạo và phòng cho cây theo hướng dẫn nhãn, dùng hoạt chất chuyên nhóm nấm trứng.
- →Đào rãnh thoát nước ngay, không để đọng nước quanh gốc dù chỉ vài ngày.
- →Ngưng tủ gốc sát thân, dọn cho cổ rễ thông thoáng khô ráo.
Liều lượng và thời gian cách ly luôn theo nhãn sản phẩm cụ thể, không có con số chung cho một hoạt chất.
Phòng cho vụ sau
- ✓Lên mô cao khi trồng, thiết kế rãnh thoát nước từ đầu.
- ✓Bón hữu cơ hoai kết hợp nấm đối kháng để cải thiện hệ vi sinh vùng rễ.
- ✓Hạn chế gây vết thương ở gốc khi làm cỏ, xới đất.
- ✓Phun phòng gốc đồng sau mưa bão và sau cắt tỉa.
Câu hỏi thường gặp
Sầu riêng xì mủ có cứu được không?
Cứu được nếu phát hiện khi vết bệnh còn nhỏ và bộ rễ chưa hỏng nhiều: cạo sạch mô bệnh, xử lý thuốc đặc trị nhóm nấm trứng và quan trọng nhất là thoát nước cho vùng rễ. Cây đã vàng lá rụng gần hết, rễ thối lan rộng thì khả năng phục hồi rất thấp.