Bắc Gia Nghĩa nâng tầm nông sản, mở rộng dư địa OCOP

Người nông dân kiên trì với hướng sản xuất hữu cơ

Với người trồng sầu riêng, nâng cao chất lượng sản phẩm không chỉ nằm ở năng suất hay giá bán mà còn bắt đầu từ cách chăm sóc cây trồng, sử dụng phân bón và kiểm soát các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng nông sản. Đây cũng là hướng đi được ông Vũ Văn Toàn, một nông dân sản xuất sầu riêng theo hướng hữu cơ tại phường Bắc Gia Nghĩa, tỉnh Lâm Đồng, kiên trì theo đuổi.

Theo ông Toàn, chuyển đổi phương thức canh tác đòi hỏi người trồng phải đầu tư công sức, thay đổi thói quen sản xuất và theo dõi sát tình trạng sinh trưởng của cây. Việc hướng đến sản xuất hữu cơ không thể thực hiện trong ngày một ngày hai mà cần quá trình tích lũy kinh nghiệm, điều chỉnh quy trình chăm sóc và kiên trì với mục tiêu nâng cao chất lượng nông sản.

Nỗ lực của người nông dân như ông Toàn cho thấy sự chuyển biến trong tư duy sản xuất nông nghiệp tại địa phương. Thay vì chỉ chú trọng sản lượng, người trồng ngày càng quan tâm đến chất lượng, an toàn sản phẩm và khả năng đáp ứng yêu cầu của thị trường. Đây là nền tảng để nông sản từng bước nâng cao giá trị, tạo dựng uy tín và hướng đến những phương thức sản xuất bền vững hơn.

Tuy nhiên, để phát triển sầu riêng hữu cơ một cách bài bản, người sản xuất cần có quy trình kỹ thuật phù hợp, quản lý tốt vật tư đầu vào, ghi chép quá trình canh tác và đáp ứng các yêu cầu về chứng nhận khi đưa sản phẩm ra thị trường. Việc liên kết với hợp tác xã, doanh nghiệp và đơn vị tiêu thụ cũng có ý nghĩa quan trọng, giúp nông dân tiếp cận thông tin thị trường, giảm rủi ro đầu ra và từng bước hình thành vùng nguyên liệu có chất lượng đồng đều.

Tại Bắc Gia Nghĩa, định hướng phát triển nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp hữu cơ và liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị đã được cụ thể hóa trong Chương trình số 10-CTr/ĐU của Đảng ủy phường. Sau một năm triển khai, địa phương tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng công nghệ vào sản xuất, hỗ trợ các hợp tác xã hoàn thiện quy trình và tăng cường quảng bá sản phẩm đặc trưng.

Theo báo cáo sơ kết của địa phương, diện tích áp dụng công nghệ tưới tiết kiệm nước đạt 405,1 ha. Trong đó, 359,3 ha thuộc các hợp tác xã và 45,8 ha của người dân. Đây là một trong những giải pháp giúp nâng cao hiệu quả sử dụng nước, hướng đến sản xuất tiết kiệm tài nguyên và thích ứng với điều kiện thời tiết ngày càng biến động.

Khơi thông tiềm năng, đưa OCOP đến gần thị trường

Ông Trịnh Anh, Chủ tịch UBND phường Bắc Gia Nghĩa, là người đại diện chính quyền địa phương có thể trao đổi sâu hơn về định hướng phát triển nông nghiệp và sản phẩm OCOP. Phường Bắc Gia Nghĩa đang tập trung phát triển nông nghiệp công nghệ cao, củng cố kinh tế tập thể, nâng cao chất lượng sản phẩm và mở rộng hoạt động xúc tiến thương mại.

Đến nay, địa phương có 17 sản phẩm đạt chuẩn OCOP, gồm 15 sản phẩm 3 sao và 2 sản phẩm 4 sao. Đây là cơ sở để Bắc Gia Nghĩa tiếp tục khai thác lợi thế nông nghiệp, khuyến khích các chủ thể đầu tư nâng cao chất lượng, hoàn thiện bao bì, nhãn hiệu và xây dựng câu chuyện sản phẩm gắn với đặc trưng địa phương.

Trong hoạt động quảng bá, đầu năm 2026, phường vận động 3 hợp tác xã và 4 doanh nghiệp đưa 15 sản phẩm tham gia Hội chợ “Lâm Đồng đại ngàn”. Tại một sự kiện quảng bá khác, địa phương hỗ trợ 7 doanh nghiệp, hợp tác xã và cơ sở sản xuất trưng bày 17 sản phẩm, trong đó có 14 sản phẩm OCOP và 3 sản phẩm đặc trưng chưa được đánh giá, phân hạng.

“Những hoạt động này tạo cơ hội để các chủ thể giới thiệu sản phẩm, tìm kiếm đối tác và tiếp cận người tiêu dùng. Tuy nhiên, để mở rộng thị trường lâu dài, OCOP cần được phát triển gắn với nhu cầu thực tế, khả năng cung ứng ổn định và hệ thống phân phối phù hợp. Việc đạt chứng nhận mới là bước khởi đầu; chất lượng đồng đều, mẫu mã hấp dẫn, truy xuất nguồn gốc và uy tín của chủ thể mới là những yếu tố quyết định sức cạnh tranh”, ông Trịnh Anh nói thêm.

Dù vậy, địa phương vẫn đối mặt với những khó khăn khi nhiều hợp tác xã có quy mô nhỏ, nguồn vốn hạn chế, năng lực quản trị chưa đồng đều và liên kết bao tiêu dài hạn với doanh nghiệp còn thấp. Đây là những điểm nghẽn cần được tháo gỡ để các mô hình sản xuất phát triển ổn định, đồng thời tạo điều kiện cho sản phẩm OCOP mở rộng thị trường.

Trong thời gian tới, việc tăng cường hướng dẫn kỹ thuật, hỗ trợ tiếp cận chính sách, nâng cao năng lực quản trị hợp tác xã và đẩy mạnh quảng bá trên nền tảng số sẽ góp phần mở rộng cơ hội tiêu thụ nông sản. Cùng với đó, cần khuyến khích doanh nghiệp tham gia liên kết vùng nguyên liệu, hỗ trợ người dân hoàn thiện quy trình sản xuất và hình thành chuỗi giá trị từ canh tác, sơ chế đến phân phối.

Từ nỗ lực thay đổi phương thức canh tác của người nông dân đến định hướng hỗ trợ của chính quyền, Phường Bắc Gia Nghĩa có cơ sở để phát huy tiềm năng nông nghiệp, nâng cao giá trị sản phẩm và thúc đẩy kinh tế nông thôn. Khi người dân, hợp tác xã và doanh nghiệp cùng tham gia, sản phẩm OCOP không chỉ là danh hiệu mà còn có thể trở thành động lực tạo sinh kế, nâng cao thu nhập và phát triển nông nghiệp theo hướng bền vững.

Bắc Gia Nghĩa hiện quản lý một Liên hiệp hợp tác xã, 9 tổ hợp tác và 29 hợp tác xã. Trong lĩnh vực nông nghiệp, 8 hợp tác xã đang duy trì hoạt động sản xuất, kinh doanh ổn định. Một số mô hình đã ghi nhận kết quả tích cực, như Hợp tác xã Tia Sáng đạt doanh thu gần 35 tỷ đồng năm 2025, duy trì xuất khẩu hơn 800 tấn chanh dây, bơ và sầu riêng mỗi năm; Hợp tác xã Dược liệu An Phúc Khang đạt doanh thu trên 12 tỷ đồng trong năm 2025.