Bệnh đốm mắt cua trên lá cà phê mùa ẩm: nhận biết và xử lý

Bệnh đốm mắt cua (còn gọi đốm nâu, do nấm Cercospora) là bệnh lá phổ biến trên cà phê trong thời tiết ẩm, mưa nhiều, đặc biệt ở vườn thiếu dinh dưỡng, thiếu che bóng hoặc cây con trong vườn ươm.
Bệnh đốm mắt cua (còn gọi đốm nâu, do nấm Cercospora) là bệnh lá phổ biến trên cà phê trong thời tiết ẩm, mưa nhiều, đặc biệt ở vườn thiếu dinh dưỡng, thiếu che bóng hoặc cây con trong vườn ươm. Bệnh tạo các đốm nâu có tâm xám, viền vàng trên lá và cả trên quả, làm rụng lá, quả xấu, giảm năng suất. Cân đối dinh dưỡng và giữ vườn thông thoáng là chìa khóa phòng bệnh.
Dấu hiệu nhận biết
- Trên lá có đốm tròn nâu, tâm màu xám trắng, viền vàng — nhìn như "mắt cua".
- Bệnh nặng làm lá vàng, rụng sớm, cây xơ xác.
- Trên quả cũng có đốm nâu lõm, làm quả xấu, chín ép, giảm chất lượng nhân.
- Xuất hiện nhiều ở vườn ươm, cây con, cây thiếu phân và trong mùa mưa ẩm.
Cách xử lý và phòng ngừa
- Cân đối dinh dưỡng, nhất là đủ đạm và kali, bổ sung trung – vi lượng; cây thiếu phân rất dễ nhiễm.
- Giữ vườn thông thoáng, đủ nắng, thoát nước tốt để giảm ẩm trong tán.
- Tỉa bỏ lá bệnh nặng, dọn lá rụng để giảm nguồn nấm.
- Khi bệnh chớm lan trong mùa mưa, phun thuốc gốc đồng hoặc thuốc trừ nấm theo khuyến cáo.
- Với vườn ươm: che chắn hợp lý, không tưới quá ẩm, không để cây con còi.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao vườn nhà tôi năm nào cũng bị đốm mắt cua? Thường do cây thiếu dinh dưỡng và vườn ẩm, rợp. Khắc phục gốc rễ bằng bón cân đối và làm vườn thông thoáng thì bệnh giảm hẳn, không chỉ trông vào phun thuốc.
Bệnh trên quả có ảnh hưởng nhân không? Có. Quả bị đốm dễ chín ép, nhân nhỏ, tỷ lệ hạt lỗi tăng, làm giảm chất lượng và giá bán.
Cây con vườn ươm bị nhiều, xử lý sao? Giảm ẩm, giãn mật độ cây con cho thoáng, bón đủ dinh dưỡng và phun phòng theo khuyến cáo. Cây con khỏe sẽ ít bệnh khi đem trồng.
Để chọn thuốc và liều phù hợp cho từng giai đoạn, hãy đọc kỹ nhãn và tham khảo cán bộ bảo vệ thực vật địa phương.