Cách vận chuyển cây giống đi xa an toàn?

Vận chuyển cây giống đi xa an toàn cần: (1) chuẩn bị cây – chọn cây khỏe, đã luyện, tưới đủ ẩm bầu trước khi xếp (không tưới sũng), cắt bớt lá già với cây lá to để giảm thoát hơi nước; (2) bảo vệ bầu rễ – bầu nguyên vẹn, bó chặt, cây rễ trần thì bọc rễ bằng rơm, xơ dừa ẩm, nilon; (3) xếp cây đúng cách – đứng thẳng hoặc nghiêng nhẹ, xếp sát vừa phải, có khung, giá nhiều tầng để không đè nén; (4) che chắn – phủ lưới, bạt thoáng, tránh nắng gắt và gió lùa mạnh, tuyệt đối không phủ kín bí hơi; (5) chọn thời gian đi mát, rút ngắn thời gian trên đường; (6) dỡ hàng nhẹ nhàng, đặt nơi râm mát, tưới nước, cho cây hồi phục vài ngày rồi mới trồng. Đồng thời mang theo giấy tờ nguồn gốc giống và kiểm dịch nếu có yêu cầu.

Chuẩn bị trước khi vận chuyển

• Chọn cây đạt chuẩn, không sâu bệnh (xem khi nào cây con đủ tiêu chuẩn đem trồng).
• Luyện cây quen nắng, giảm tưới vài ngày trước.
• Tưới đủ ẩm trước khi bốc xếp (để ráo nước, bầu không nhão).
• Tỉa bớt lá già, lá to (với một số cây) để giảm mất nước.
• Kiểm tra bầu đất nguyên vẹn; bầu lỏng cần buộc lại.

Đóng gói và xếp cây

Cây có bầu

• Xếp đứng thẳng, bầu sát nhau để không đổ.
• Cây cao: dùng giá nhiều tầng, hoặc xếp nghiêng nhẹ, không xếp chồng đè lên ngọn.
• Lót rơm, bìa carton giữa các lớp.

Cây rễ trần, cành ghép, cành chiết

• Bọc rễ bằng xơ dừa, rêu, rơm ẩm, bao nilon có lỗ.
• Bó thành bó nhỏ, dán nhãn giống.
• Cành ghép, mắt ghép: bọc giấy ẩm, cho vào túi, giữ mát.

Che chắn khi đi đường

• Phủ lưới che nắng hoặc bạt có thông gió.
• Không phủ kín hoàn toàn – cây bị "hấp hơi", nóng, rụng lá.
• Tránh gió lùa mạnh trực tiếp vào cây (xe chạy nhanh).
• Đi chiều mát, ban đêm vào mùa nóng.
• Chuyến dài: dừng nghỉ kiểm tra, phun sương làm mát nếu cần.

Sau khi đến nơi

1. Dỡ nhẹ nhàng, cầm vào bầu, không nắm ngọn kéo cây.
2. Đặt nơi râm mát, thoáng gió.
3. Tưới nước đủ ẩm.
4. Để cây hồi phục vài ngày trước khi trồng.
5. Loại bỏ cây gãy, dập nát, vỡ bầu nặng.

Giấy tờ cần mang theo

• Hóa đơn, phiếu xuất vườn, thông tin nguồn gốc giống.
• Giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật khi vận chuyển cây giống qua tỉnh trong trường hợp quy định yêu cầu (hỏi cơ sở bán giống và cơ quan bảo vệ thực vật).
• Nhãn ghi tên giống trên từng lô.

Câu hỏi thường gặp

Vận chuyển cây giống bao lâu thì an toàn? Càng ngắn càng tốt; nếu đóng gói, che chắn đúng, cây có bầu có thể chịu được chuyến đi một đến vài ngày.

Nên dùng xe thùng kín hay xe thùng hở? Xe thùng hở có mui lưới, thoáng là phù hợp; xe kín cần có thông gió, không để nóng bên trong.

Cây giống bị rụng lá sau vận chuyển có sao không? Rụng lá nhẹ do sốc là bình thường; giữ ẩm, che mát, cây sẽ ra lá mới nếu rễ còn khỏe.

Khi áp dụng, bà con nên tham khảo thêm cơ sở sản xuất giống và cán bộ khuyến nông tại địa phương.