Kể chuyện du lịch nông thôn: [Bài cuối] Người dân, cộng đồng là chủ thể

Báo Nông nghiệp và Môi trường có cuộc trao đổi với ông Trần Đình Hiệp, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Trị xung quanh câu chuyện phát triển du lịch nông nghiệp, du lịch nông thôn trên địa bàn tỉnh hiện nay.

Xin ông cho biết về tình hình phát triển du lịch nông nghiệp, du lịch nông thôn hiện nay trên địa bàn tỉnh Quảng Trị?

Du lịch nông nghiệp, du lịch nông thôn trên địa bàn tỉnh Quảng Trị thời gian qua đã từng bước hình thành và có những tín hiệu tích cực, dựa trên việc khai thác các giá trị đặc trưng về sản xuất nông nghiệp, cảnh quan sinh thái, làng nghề, sản phẩm OCOP, văn hóa và đời sống của cộng đồng dân cư nông thôn.

Đến nay, toàn tỉnh có 3 điểm du lịch nông thôn được công nhận, gồm Trằm Trà Lộc (xã Vĩnh Định), Giếng cổ Gio An (xã Cồn Tiên) và Lèn Chùa Ecostay (xã Phong Nha). Thời gian qua, một số mô hình, sản phẩm có tiềm năng phát triển như Khe Sanh Coffee Tour (xã Khe Sanh, xã Hướng Phùng), khu du lịch Làng Đưng (phường Đồng Sơn), Duck Farm (xã Bố Trạch)… đã xuất hiện. Nhiều hoạt động kết nối sản phẩm OCOP với tham quan, trải nghiệm, mua sắm của du khách cũng được tổ chức. Đây là những tiền đề quan trọng để từng bước hình thành các sản phẩm du lịch đặc trưng tại khu vực nông thôn.

Tuy nhiên, có thể thấy du lịch nông nghiệp, nông thôn của tỉnh hiện vẫn đang ở giai đoạn đầu; số lượng mô hình chưa nhiều, quy mô còn nhỏ, sản phẩm trải nghiệm và dịch vụ bổ trợ chưa thật sự phong phú; sự liên kết giữa các điểm đến, doanh nghiệp du lịch với cộng đồng, hợp tác xã và chủ thể sản xuất nông nghiệp còn hạn chế. Vì vậy, tiềm năng về cảnh quan, nông nghiệp, văn hóa bản địa, làng nghề và sản phẩm OCOP vẫn còn nhiều dư địa để khai thác hiệu quả hơn.

Theo ông, du lịch nông nghiệp và du lịch nông thôn có vai trò gì đối với sự phát triển của địa phương?

Tỉnh Quảng Trị sau sáp nhập có khoảng 65%-70% tổng dân số hiện đang sinh sống tại khu vực nông thôn và hơn 40% lực lượng lao động hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp. Nông nghiệp vẫn là lĩnh vực chiếm tỷ trọng lớn trong nền kinh tế của tỉnh. Khu vực nông thôn của tỉnh Quảng Trị có rất nhiều danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử, văn hóa có thể tạo thành những điểm kết nối. Lĩnh vực nông nghiệp xanh, nông nghiệp tuần hoàn cũng đang phát triển mạnh mẽ. Điều này giúp người dân Quảng Trị có thể hình thành được các tour kết nối du lịch, mang lại sự trải nghiệm hấp dẫn cho du khách trong và ngoài nước; đem lại công ăn việc làm, nguồn thu nhập để từng bước nâng cao đời sống cho người dân, đặc biệt là ở vùng nông thôn miền núi.

Vì vậy, có thể nói, việc phát triển du lịch nông nghiệp, du lịch nông thôn là một hướng đi rất phù hợp với điều kiện tại tỉnh Quảng Trị hiện nay và sẽ có tác động tích cực đến đời sống người dân, cảnh quan, môi trường và tài nguyên sẵn có của địa phương.

Mục tiêu cuối cùng không chỉ là thu hút du khách về khu vực nông thôn, mà quan trọng hơn là thông qua du lịch để gia tăng giá trị nông sản, tạo thêm việc làm và sinh kế, nâng cao thu nhập cho người dân, đồng thời gìn giữ cảnh quan, môi trường và bản sắc văn hóa của mỗi vùng quê, qua đó đóng góp thiết thực vào phát triển kinh tế nông thôn bền vững.

Với thực trạng trên, để khai thác hết dư địa, thời gian tới, địa phương sẽ làm gì để hoạt động du lịch nông nghiệp, du lịch nông thôn khởi sắc, đem lại lợi ích thiết thực?

Du lịch được xác định là một trong 4 trụ cột phát triển kinh tế của tỉnh Quảng Trị trong giai đoạn 2025-2030.

Quảng Trị xác định, phát triển du lịch nông nghiệp, du lịch nông thôn theo hướng lấy người dân và cộng đồng làm chủ thể, tài nguyên bản địa làm nền tảng, doanh nghiệp làm động lực và thị trường làm định hướng; gắn phát triển du lịch với xây dựng nông thôn mới và chuyển từ tư duy sản xuất nông nghiệp sang phát triển kinh tế nông nghiệp đa giá trị.

Trọng tâm là rà soát, lựa chọn các địa bàn, mô hình có tiềm năng để tập trung hỗ trợ; xây dựng sản phẩm du lịch đặc trưng gắn với nông sản, OCOP, làng nghề, ẩm thực, văn hóa và trải nghiệm sản xuất; từng bước hình thành các tuyến, cụm sản phẩm liên kết với du lịch biển, sinh thái, lịch sử - văn hóa của tỉnh.

Việc nâng cao năng lực cho người dân, hợp tác xã và các chủ thể tham gia hoạt động sẽ đặc biệt được chú trọng. Để làm được điều đó, Quảng Trị sẽ tăng cường liên kết với doanh nghiệp, ứng dụng chuyển đổi số, quảng bá và kết nối thị trường du lịch trong và ngoài nước.

Xin trân trọng cảm ơn ông!