Hỏi đáp kỹ thuật canh tác nông nghiệp ngày 28/9/2026: giải đáp từ chuyên gia

Ngày 28/9/2026, hàng ngàn bà con ở Tiền Giang, Bến Tre và Đắk Lắk đang vào vụ thu hoạch sầu riêng Monthong, nhưng nhiều người lo lắng: trái đạt chuẩn xuất khẩu Trung Quốc ra sao? Làm thế nào để tránh bị trả về tại cửa khẩu Tân Thanh hay Hữu Nghị do vi phạm kiể…
Kỹ thuật canh tác sầu riêng Monthong cho xuất khẩu — Giải đáp chi tiết
Ngày 28/9/2026, hàng ngàn bà con ở Tiền Giang, Bến Tre và Đắk Lắk đang vào vụ thu hoạch sầu riêng Monthong, nhưng nhiều người lo lắng: trái đạt chuẩn xuất khẩu Trung Quốc ra sao? Làm thế nào để tránh bị trả về tại cửa khẩu Tân Thanh hay Hữu Nghị do vi phạm kiểm dịch? Và làm sao giữ được giá tốt trong bối cảnh giá tại vườn đang dao động 52.000 – 55.000 đ/kg cho loại 1 (≥3kg/trái, không nứt)? Đây không chỉ là câu hỏi của anh Lý Văn Minh hay chị Phạm Văn Tùng — mà là bài toán thực tế mỗi ngày của người trồng.
Tổng quan kỹ thuật
Sầu riêng Monthong xuất khẩu đòi hỏi hai tiêu chí song hành: chất lượng trái và tuân thủ quy trình truy xuất nguồn gốc. Từ 01/05/2026, Trung Quốc siết kiểm tra dư lượng thuốc BVTV và bắt buộc mã vùng trồng đăng ký đầy đủ. Không còn chỗ cho “thử nghiệm”, “bón đại” hay “đợi thương lái nói rồi làm sau”. Kỹ thuật canh tác lúc này phải gắn chặt với hồ sơ đồng ruộng, nhật ký phòng trừ sâu bệnh, và ghi chép bón phân đúng cách — vì đây chính là giấy thông hành để trái được thông quan.
Hướng dẫn thực hiện từng bước
Bước 1: Chuẩn bị vùng trồng
- Đăng ký mã vùng trồng tại Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh trước khi ra hoa ít nhất 45 ngày.
- Ghi rõ tọa độ, diện tích, giống, thời điểm trồng, lịch sử xử lý đất — tất cả phải khớp với hồ sơ gửi Cục Bảo vệ Thực vật.
Bước 2: Quản lý dinh dưỡng
- Không dùng phân DAP giả (đã cảnh báo tại Gia Lai): chỉ mua tại đại lý có tem điện tử QR, kiểm tra mã sản phẩm trên cổng thông tin Bộ Công Thương.
- Bón phân theo giai đoạn:
• Sau thu hoạch: 10–12 kg NPK 16-16-16 + 5 kg vôi bột/100 cây
• Trước ra hoa: bổ sung kali sulphate (K₂SO₄) 1,5 kg/cây, không dùng clorua kali
• Sau đậu trái: phun foliar Canxi-Boron (tỷ lệ 0,2%) 2 lần cách nhau 10 ngày
Bước 3: Thu hoạch & đóng gói
- Chỉ hái trái ≥3kg, vỏ xanh đậm, gai nở đều, cuống còn tươi — không hái trái nứt, dập hoặc bị rám nắng.
- Rửa nhẹ bằng nước sạch, lau khô, đóng thùng carton có lót xốp, dán nhãn rõ ràng: mã vùng, ngày hái, tên chủ hộ, số điện thoại liên hệ.
Lưu ý và sai lầm phổ biến
- Sai lầm lớn nhất: “Chờ thương lái đến rồi mới kiểm tra dư lượng BVTV”. Sự thật là mẫu kiểm tra được lấy ngẫu nhiên tại vườn trước khi xuất, nếu vượt ngưỡng (như cypermethrin > 0,05 mg/kg), lô hàng sẽ bị từ chối ngay tại cửa khẩu.
- Không phun thuốc trừ sâu trong vòng 21 ngày trước thu hoạch — đặc biệt tránh các hoạt chất như carbendazim, thiophanate-methyl.
- Đừng tin lời “đại lý phân bón địa phương bảo dùng được” — hãy yêu cầu xuất trình giấy chứng nhận lưu hành của Bộ NN&PTNT.
Kinh nghiệm từ cộng đồng
Anh Phạm Văn Tùng (Tiền Giang) chia sẻ: “Tôi lập sổ nhật ký điện tử trên app Nông Nghiệp Việt Nam, ghi đủ ngày phun, loại thuốc, liều lượng, thời tiết. Mỗi lô xuất đều chụp ảnh bao bì phân bón, biên lai mua, và biển hiệu mã vùng. Từ năm 2025 đến nay, chưa lô nào bị trả về”.
Còn chị Đặng Thị Hoa (Lâm Đồng) áp dụng xen canh sầu riêng Monthong – cà phê Arabica: “Trồng sầu riêng hàng cách 10m, giữa luống cà phê che bóng 30–40%, giúp trái không bị cháy nắng, đồng thời giảm 25% chi phí tưới và bón phân”.
Kết luận và khuyến nghị
Kỹ thuật canh tác sầu riêng Monthong không còn là chuyện “làm sao cho cây ra trái nhiều”, mà là “làm sao để trái được chấp nhận ở thị trường khắt khe nhất”. Với giá loại 1 ổn định ở mức 52.000 – 55.000 đ/kg, việc tuân thủ quy trình không chỉ giúp tăng năng suất cây trồng mà còn bảo vệ thu nhập bền vững. Bà con nên bắt đầu từ việc kiểm tra lại mã vùng trồng, rà soát lại nhật ký đồng ruộng, và ưu tiên sử dụng phân bón, thuốc BVTV có nguồn gốc rõ ràng. Hãy nhớ: một trái Monthong đạt chuẩn không chỉ ngọt — mà còn “sạch”, “minh bạch”, và “được công nhận”.
Biên tập Nông Dân Việt