Mở rộng ‘cánh cửa’ Halal cho nông sản Việt
Nông sản Việt
Mở rộng ‘cánh cửa’ Halal cho nông sản Việt
Thứ sáu, 08/05/2026 | 06:45 GMT +7
Thứ sáu- 06:45, 08/05/2026
Cần Thơ Việc cập nhật quy định SPS và tiêu chuẩn Halal mở thêm cơ hội cho nông sản Việt tiếp cận thị trường Hồi giáo toàn cầu, hướng đến xuất khẩu bền vững, giá trị cao.
Ngày 7/5, tại Cần Thơ, Văn phòng SPS Việt Nam (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) phối hợp Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Cần Thơ tổ chức Hội nghị “Cập nhật các quy định và cam kết về an toàn thực phẩm và kiểm dịch động, thực vật (SPS) trong Hiệp định VIFTA, CEPA”. Hội nghị thu hút hơn 100 đại biểu tham dự trực tiếp cùng các điểm cầu tại 34 tỉnh, thành phố với sự tham gia của cơ quan quản lý, hiệp hội ngành hàng, doanh nghiệp, HTX và người sản xuất.
Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu biến động, yêu cầu từ các thị trường nhập khẩu ngày càng khắt khe, việc cập nhật quy định SPS và tiêu chuẩn Halal là bước đi cần thiết để doanh nghiệp Việt Nam mở rộng thị trường, đặc biệt là khu vực Trung Đông, Nam Á và châu Phi.
Theo các chuyên gia, thị trường Halal hiện là một trong những “mỏ vàng” lớn đối với ngành nông nghiệp thế giới. Quy mô cộng đồng Hồi giáo toàn cầu khoảng 2 tỷ người với nhu cầu tiêu dùng thực phẩm Halal liên tục tăng mạnh. Đáng chú ý, nhiều quốc gia Hồi giáo có điều kiện sản xuất nông nghiệp hạn chế do phần lớn diện tích là sa mạc nên phụ thuộc lớn vào nhập khẩu lương thực, thực phẩm.
Trong khi đó, Việt Nam sở hữu lợi thế lớn về nông nghiệp nhiệt đới, nguồn cung nông sản dồi dào quanh năm với nhiều mặt hàng thế mạnh như lúa gạo, thủy sản, trái cây, thực phẩm chế biến. Đây là nền tảng quan trọng để ngành nông nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng Halal toàn cầu.
Theo ông Ngô Xuân Nam, Phó Giám đốc Văn phòng SPS Việt Nam, Chính phủ đang dành sự quan tâm đặc biệt cho ngành Halal. Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 10/QĐ-TTg ngày 14/2/2023 phê duyệt Đề án “Tăng cường hợp tác quốc tế để xây dựng và phát triển ngành Halal Việt Nam đến năm 2030”.
Đến nay, Việt Nam đã ký kết 18 biên bản ghi nhớ hợp tác Halal trong giai đoạn 2023-2025; đồng thời từng bước hoàn thiện khung pháp lý, chính sách quản lý Nhà nước liên quan đến tiêu chuẩn và chứng nhận Halal. Việt Nam cũng đã thành lập Trung tâm Chứng nhận Halal quốc gia (HALCERT), xây dựng 7 tiêu chuẩn Halal quốc gia và ban hành Nghị định số 127/2026/NĐ-CP về quản lý chất lượng, chính sách phát triển sản phẩm, dịch vụ Halal.
Ông Ngô Xuân Nam cho biết, các thị trường Halal hiện không chỉ yêu cầu về an toàn thực phẩm và kiểm dịch động, thực vật mà còn đặt ra những tiêu chuẩn nghiêm ngặt liên quan đến nguyên liệu đầu vào, quy trình sản xuất, bảo quản, vận chuyển và cả yếu tố phù hợp với luật Hồi giáo.
“Việc tổ chức hội nghị nhằm cung cấp thông tin kịp thời về các quy định SPS trong khuôn khổ VIFTA và CEPA; phổ biến yêu cầu kỹ thuật từ Israel, UAE cùng nhiều thị trường Halal khác đối với nông sản, thủy sản Việt Nam. Đây cũng là diễn đàn để doanh nghiệp, hợp tác xã và cơ quan quản lý trao đổi, tháo gỡ khó khăn trong quá trình tiếp cận thị trường,” ông Nam nhấn mạnh.
Theo ông Dương Hải Lâm, Chi cục trưởng Chi cục Chất lượng, Chế biến và Phát triển thị trường Cần Thơ, thị trường Halal toàn cầu hiện đạt quy mô hơn 8.000 tỷ USD và dự kiến tăng lên khoảng 12.000 tỷ USD trong 5 năm tới. Riêng thực phẩm Halal chiếm khoảng 65% tổng kim ngạch thương mại của ngành này, với tốc độ tăng trưởng hơn 10% mỗi năm.
“Việt Nam được đánh giá là cửa ngõ tiềm năng kết nối thị trường Halal khu vực Đông Nam Á với thế giới,” ông Lâm nói.
Sau hợp nhất với tỉnh Hậu Giang và Sóc Trăng, TP Cần Thơ có diện tích hơn 6.360 km² với trên 4,19 triệu dân. Thành phố hiện là trung tâm giao thương quan trọng của vùng ĐBSCL, sở hữu nhiều lợi thế phát triển nông nghiệp, thủy sản và chế biến thực phẩm đạt tiêu chuẩn Halal.
Bà Nguyễn Thị Thùy Nhi, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Cần Thơ cho biết, thành phố đang định hướng phát triển nông nghiệp chất lượng cao theo hướng xanh, hữu cơ, tuần hoàn và phát thải thấp; chuyển mạnh từ tư duy sản xuất nông nghiệp sang kinh tế nông nghiệp.
“Lấy thị trường làm định hướng, doanh nghiệp và HTX làm trung tâm, nông dân là chủ thể; lấy đổi mới sáng tạo, ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số làm khâu đột phá trong phát triển nông nghiệp chất lượng cao”, bà Nhi nhấn mạnh.
Bà Nhi cho rằng, hội nghị lần này đặc biệt ý nghĩa trong bối cảnh kinh tế toàn cầu có nhiều biến động khó lường. Đây không chỉ là dịp giúp doanh nghiệp cập nhật thông tin về thị trường, tiêu chuẩn kỹ thuật, hồ sơ thủ tục xuất khẩu mà còn tạo cơ hội để địa phương, doanh nghiệp kiến nghị các bộ, ngành tháo gỡ khó khăn trong quá trình hội nhập.
Dù tiềm năng lớn, nhưng thực tế cho thấy số doanh nghiệp Việt Nam tham gia thị trường Halal vẫn còn khá khiêm tốn.
Theo thống kê của ngành chức năng, đến cuối năm 2025, TP Cần Thơ chỉ có khoảng 56 doanh nghiệp đạt chứng nhận Halal, chiếm chưa tới 3% tổng số doanh nghiệp thực phẩm trên địa bàn.
Nhiều doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản, nông sản sang UAE hay Saudi Arabia nhưng phần lớn sản phẩm vẫn xuất dưới dạng thực phẩm thông thường thay vì dán nhãn Halal chính thức. Điều này khiến doanh nghiệp đánh mất cơ hội gia tăng giá trị sản phẩm.
Trong lĩnh vực thủy sản, Trung Đông hiện là thị trường năng động với giá trị nhập khẩu cao. Cá tra Việt Nam chiếm khoảng 22% kim ngạch xuất khẩu thủy sản sang khu vực này, doanh thu hơn 330 triệu USD trong năm 2025.
Tại Cần Thơ, nhiều doanh nghiệp như Caseamex hay Biển Đông Seafood đang là những đơn vị dẫn đầu xuất khẩu cá tra đạt chứng nhận Halal.
Bên cạnh đó, nhiều sản phẩm chế biến từ gạo, trái cây, trà thảo mộc cũng đã bắt đầu tiếp cận thị trường Malaysia, Indonesia và Singapore.
Anh Đoàn Văn Hóa, Giám đốc SOHAFOOD, cho biết doanh nghiệp hiện sản xuất trà mãng cầu xuất khẩu sang Indonesia, Úc, Pháp và Mỹ với sản lượng khoảng 3-4 tấn mỗi tháng.
Theo anh Hóa, thị trường Halal rất tiềm năng bởi cộng đồng Hồi giáo đông và sức mua lớn. Tuy nhiên, khó khăn lớn nhất nằm ở chi phí chứng nhận và sự khác biệt tiêu chuẩn giữa các quốc gia.
“Indonesia, Malaysia hay GCC đều có tiêu chuẩn riêng. Mỗi lần đánh giá chứng nhận Halal đều tốn kém, thời hạn chứng nhận lại ngắn, thường chỉ một năm nên doanh nghiệp phải tái đánh giá liên tục”, anh Hóa chia sẻ.
Ngoài chi phí chứng nhận từ vài chục đến hàng trăm triệu đồng, doanh nghiệp còn gặp khó do thiếu “hệ sinh thái Halal”. Để sản phẩm đạt chuẩn, toàn bộ nguyên liệu, phụ gia đầu vào đều phải có chứng nhận Halal tương ứng.
Trong khi đó, nhiều doanh nghiệp vẫn còn tâm lý e ngại thay đổi, chủ yếu tập trung vào các thị trường truyền thống như Trung Quốc hay EU mà chưa mạnh dạn khai phá các thị trường Hồi giáo đông dân như Pakistan, Nigeria hay khu vực Trung Đông.
Ông Ramlan Bin Osman, Giám đốc Trung tâm Chứng nhận Halal quốc gia (HALCERT), cho rằng bản chất của Halal không chỉ là chứng nhận mà còn là niềm tin của người Hồi giáo đối với sản phẩm.
Khi người tiêu dùng Hồi giáo nhìn thấy logo Halal, họ tin đó là sản phẩm an toàn, phù hợp với đức tin của họ. Vì vậy, doanh nghiệp phải hiểu đúng và tuân thủ nghiêm túc tiêu chuẩn Halal.
Ông cũng kể lại trải nghiệm từng đến một nhà hàng tại TP Hồ Chí Minh có treo logo Halal nhưng vẫn phục vụ thịt heo và bia rượu là điều tối kỵ trong văn hóa Hồi giáo.
Theo Ông Ramlan Bin Osman, để khai thác hiệu quả thị trường Halal, Việt Nam cần sớm xây dựng hệ sinh thái đồng bộ từ vùng nguyên liệu, logistics, kho lạnh, đóng gói, chế biến đến chứng nhận. Song song đó là tăng cường đào tạo doanh nghiệp về quy trình kiểm soát chất lượng, truy xuất nguồn gốc và văn hóa tiêu dùng Hồi giáo.
Ông Ngô Xuân Nam, Phó Giám đốc Văn phòng SPS Việt Nam nhấn mạnh: Trong bối cảnh các thị trường xuất khẩu truyền thống ngày càng cạnh tranh gay gắt, Halal được xem là hướng đi chiến lược để nông sản Việt Nam mở rộng dư địa tăng trưởng. Với lợi thế về nguồn cung nông sản, thủy sản chất lượng cao cùng hàng loạt hiệp định thương mại tự do đã ký kết, nếu tận dụng tốt cơ hội, Việt Nam hoàn toàn có thể trở thành trung tâm cung ứng sản phẩm Halal quan trọng của khu vực trong tương lai gần.
Lê Hoàng Vũ
Cần Thơ Việc cập nhật quy định SPS và tiêu chuẩn Halal mở thêm cơ hội cho nông sản Việt tiếp cận thị trường Hồi giáo toàn cầu, hướng đến xuất khẩu bền vững, giá trị cao.
Chuyển đổi số đang mở ra hướng đi mới cho phụ nữ Điện Biên trong tiêu thụ nông sản, giúp mở rộng thị trường và thúc đẩy kinh tế số nông thôn.
Sau 10 năm, Phiên chợ Xanh - Tử tế đã trở thành địa điểm quen thuộc để người dân TP.HCM thỏa sức mua sắm nông đặc sản sạch vùng miền ngay trong lòng thành phố.
Hợp tác xã (HTX) Dược liệu núi Mường La mang đến Lai Châu nhiều sản phẩm chế biến từ dược liệu bản địa, góp phần quảng bá, tìm kiếm cơ hội kết nối thị trường.
Cà Mau Hơn 400 gian hàng cùng hàng loạt trải nghiệm sẽ có trong Tuần lễ Khoa học, Công nghệ, Văn hóa, Du lịch và Cuộc thi 'Gạo ngon ĐBSCL' lần thứ I năm 2026.
Bánh tráng quê tôi là một sáng tạo từ hạt gạo, là thức quà giản dị trong cuộc sống của người dân quê, là hình ảnh thân quen trong từng góc làng, góc chợ.
Từ ngày 23-26/4, Tuần lễ sản phẩm Hà Tĩnh tại Thủ đô sẽ diễn ra tại 62 Tràng Tiền, Hà Nội, trong khuôn khổ chương trình ‘Sức sống hàng Việt’.
Sản phẩm OCOP được đưa vào không gian tiêu dùng hiện đại, mở rộng đầu ra, thử sức thị trường và tạo lực kéo mới cho tiêu dùng nội địa.
ĐẮK LẮK Hiệp hội Cà phê Buôn Ma Thuột khai mạc vòng Sơ kết cuộc thi Cà phê đặc sản Việt Nam 2026 với 182 mẫu dự thi, hướng tới chuẩn hóa giá trị cà phê Việt.