Sơn La ban hành Bộ tiêu chí xã nông thôn mới giai đoạn 2026

UBND tỉnh Sơn La vừa ban hành Quyết định số 52/2026/QĐ-UBND quy định Bộ tiêu chí về nông thôn mới và Bộ tiêu chí thí điểm xã nông thôn mới hiện đại giai đoạn 2026-2030 trên địa bàn tỉnh.

Quyết định áp dụng đối với các sở, ban, ngành, UBND các xã và cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan trong quá trình triển khai Bộ tiêu chí xã nông thôn mới; đồng thời áp dụng đối với các xã do UBND tỉnh lựa chọn thí điểm xây dựng xã nông thôn mới hiện đại theo điều kiện thực tế.

Quy định cụ thể theo từng nhóm xã

Bộ tiêu chí xã nông thôn mới gồm 10 nhóm: Quy hoạch; hạ tầng kinh tế-xã hội; phát triển kinh tế nông thôn; đào tạo nguồn nhân lực nông thôn; văn hóa, giáo dục, y tế; giảm nghèo và an sinh xã hội; khoa học, công nghệ và chuyển đổi số; môi trường và cảnh quan nông thôn; xây dựng hệ thống chính trị và hành chính công; tiếp cận pháp luật và an ninh, quốc phòng.

Các chỉ tiêu được quy định phù hợp với điều kiện của từng nhóm xã. Trong đó, về hạ tầng kinh tế-xã hội, hệ thống giao thông nông thôn phải bảo đảm kết nối và được bảo trì hằng năm; 100% đường xã đạt chuẩn theo quy hoạch, ít nhất 50% chiều dài đường xã được trồng cây xanh dọc tuyến. Tỷ lệ đường thôn, ngõ, xóm được cứng hóa được xác định phù hợp theo điều kiện của từng nhóm xã.

Về phát triển kinh tế nông thôn, tốc độ tăng thu nhập bình quân đầu người trong năm báo cáo phải đạt từ 9,5% trở lên. Mỗi xã phải có ít nhất một vùng nguyên liệu tập trung đối với cây trồng hoặc vật nuôi chủ lực, gắn với chứng nhận chất lượng, liên kết chế biến và tiêu thụ ổn định theo chuỗi giá trị. Cùng với đó là các chỉ tiêu cụ thể về số lượng mô hình nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, mô hình kinh tế xanh hoặc kinh tế tuần hoàn hiệu quả.

Về khoa học, công nghệ và chuyển đổi số, xã phải có ít nhất một điểm bưu chính công cộng có khả năng hỗ trợ người dân thực hiện dịch vụ công trực tuyến. Tỷ lệ hồ sơ công việc về nông nghiệp và môi trường được xử lý trên môi trường điện tử và sử dụng chữ ký số chuyên dùng công vụ phải đạt từ 95% trở lên đối với xã nhóm 1, 85% trở lên đối với xã nhóm 2 và 70% trở lên đối với xã nhóm 3. Tỷ lệ thủ tục hành chính về nông nghiệp và môi trường được cung cấp dịch vụ công trực tuyến phải đạt 100%.

Bộ tiêu chí cũng đặt ra các yêu cầu cụ thể về chất lượng môi trường và đời sống dân cư. Tỷ lệ hộ được sử dụng nước sạch theo quy chuẩn phải đạt ít nhất 80% đối với xã nhóm 1, 70% đối với xã nhóm 2 và 40% đối với xã nhóm 3; bảo đảm bình quân các xã đạt từ 65% trở lên.

Tỷ lệ chất thải rắn sinh hoạt được phân loại, thu gom và xử lý phải đạt ít nhất 80%; tỷ lệ chất thải rắn sinh hoạt chôn lấp trực tiếp không quá 50% tổng lượng chất thải phát sinh. Hệ thống thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải trên địa bàn phải đáp ứng yêu cầu về bảo vệ môi trường.

Thí điểm xây dựng xã nông thôn mới hiện đại

Bộ tiêu chí thí điểm xã nông thôn mới hiện đại gồm 8 tiêu chí. Trước hết, xã phải đạt chuẩn nông thôn mới và đáp ứng đầy đủ mức đạt chuẩn đối với xã nhóm 1. Thu nhập bình quân đầu người tại thời điểm xét, công nhận xã nông thôn mới hiện đại phải cao hơn ít nhất 10% so với mức áp dụng đối với xã nhóm 1 cùng thời điểm.

Xã nông thôn mới hiện đại phải có 100% số thôn có hạ tầng băng rộng cố định và di động tốc độ cao; có ít nhất một mô hình nông nghiệp thông minh và một sản phẩm OCOP đạt từ 4 sao trở lên còn thời hạn công nhận. Tỷ lệ doanh nghiệp nhỏ và vừa tham gia chuyển đổi số đạt ít nhất 80%; 100% trường học áp dụng nền tảng số trong quản lý, giảng dạy và học tập.

Các tiêu chí cũng yêu cầu tỷ lệ nghèo đa chiều không quá 1%; ít nhất 50% lao động qua đào tạo có bằng cấp, chứng chỉ; 100% bản có nhà văn hóa đạt chuẩn; ít nhất 95% hộ đạt danh hiệu gia đình văn hóa và 90% số thôn đạt danh hiệu bản văn hóa.

Về môi trường, ít nhất 85% hộ gia đình được sử dụng nước sạch; 85% chất thải rắn sinh hoạt được phân loại, thu gom và xử lý theo quy định. Xã phải bảo đảm an ninh, trật tự; lực lượng công an xã được xây dựng trong sạch, vững mạnh, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại.

UBND các xã có trách nhiệm tổ chức triển khai, tự đánh giá kết quả và hoàn thiện hồ sơ minh chứng. UBND xã hoàn thiện báo cáo kết quả xây dựng nông thôn mới, gửi Ủy ban MTTQ Việt Nam xã tổ chức lấy ý kiến về sự hài lòng của người dân; đồng thời công khai tại trụ sở UBND xã, nhà văn hóa các thôn, bản, tiểu khu, tổ dân phố, trên hệ thống truyền thanh và các kênh thông tin khác của địa phương trong tối thiểu 10 ngày.

Trong thời hạn 15 ngày làm việc kể từ khi nhận được văn bản của UBND xã, các sở, ban, ngành, Hội Nông dân tỉnh và Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh phải hoàn thành báo cáo thẩm tra. Nội dung thẩm tra gồm kết quả đạt hoặc chưa đạt, mức độ hoàn thành các tiêu chí, tính đầy đủ và hợp lệ của hồ sơ minh chứng; đồng thời hướng dẫn xã hoàn thiện hồ sơ nếu cần thiết.

Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các sở, ban, ngành hướng dẫn, đôn đốc các xã triển khai xây dựng nông thôn mới; tham mưu tổ chức kiểm tra hằng năm. Định kỳ 6 tháng và hằng năm, kết quả xây dựng nông thôn mới toàn tỉnh được cập nhật, công khai trên Cổng thông tin điện tử tỉnh.