Tìm kiếm những điểm đến du lịch nông thôn tốt nhất Việt Nam

Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa ban hành Quyết định số 3289/QĐ-BNNMT về Kế hoạch tổ chức Hội thi “Điểm đến du lịch nông thôn Việt Nam tốt nhất” năm 2026 trên phạm vi toàn quốc.

Kế hoạch nhằm cụ thể hóa chương trình phối hợp giữa Bộ Nông nghiệp và Môi trường với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch về phát triển du lịch nông nghiệp, nông thôn hiệu quả, bền vững giai đoạn 2024-2030; đồng thời thực hiện các nhiệm vụ của Chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026-2035 và Chiến lược phát triển du lịch Việt Nam đến năm 2030.

Lấy bản sắc, chất lượng và lợi ích cộng đồng làm trung tâm

Hội thi hướng tới biểu dương những mô hình du lịch nông thôn gắn với giá trị đặc sắc, bản sắc văn hóa, sản phẩm hấp dẫn và định hướng phát triển xanh, bền vững. Thông qua đánh giá và bình chọn, những cách làm hiệu quả sẽ được nhận diện, giới thiệu rộng rãi, từ đó khuyến khích các địa phương khai thác tốt hơn tiềm năng về nông nghiệp, làng nghề, cảnh quan, môi trường sinh thái và văn hóa truyền thống.

Một mục tiêu quan trọng khác là tạo động lực để cộng đồng và người dân khu vực nông thôn nâng cao chất lượng sản phẩm, dịch vụ, kỹ năng làm du lịch cộng đồng, năng lực quản trị và marketing điểm đến. Hội thi vì vậy không chỉ hướng đến việc trao danh hiệu, mà còn góp phần thúc đẩy chuyên nghiệp hóa du lịch nông thôn, giúp các điểm đến đáp ứng tốt hơn nhu cầu ngày càng đa dạng của du khách trong nước và quốc tế.

Về lâu dài, hội thi được kỳ vọng từng bước hình thành thương hiệu giải thưởng “Điểm đến du lịch nông thôn Việt Nam tốt nhất”, gắn với hình ảnh nông thôn Việt Nam văn minh, giàu bản sắc, thân thiện, an toàn và hấp dẫn. Những điểm đến tiêu biểu sẽ tạo thành mạng lưới để kết nối, chia sẻ kinh nghiệm, quảng bá chung và hướng tới liên kết với các mạng lưới du lịch nông thôn quốc tế.

Đối tượng tham gia là các “điểm đến du lịch nông thôn” được UBND cấp tỉnh lựa chọn và đề cử bằng văn bản. Theo Kế hoạch, điểm đến du lịch nông thôn phải có không gian địa lý xác định, nằm trên địa bàn một đơn vị hành chính cấp xã; có tài nguyên du lịch mang đặc trưng nông thôn; được tổ chức quản lý; có sự tham gia của cộng đồng và các bên liên quan; đồng thời có khả năng cung cấp sản phẩm, dịch vụ phục vụ khách du lịch theo hướng bền vững.

Cách xác định này đặt cộng đồng vào vị trí trung tâm trong phát triển điểm đến. Một khu vực có cảnh quan đẹp hoặc tài nguyên phong phú chưa phải là điều kiện đủ. Giá trị của điểm đến còn được thể hiện ở cách tổ chức, quản lý, khai thác tài nguyên, bảo đảm chất lượng dịch vụ và phân phối lợi ích cho người dân địa phương.

Các điểm đến tham gia được đánh giá theo nguyên tắc: lấy bản sắc và chất lượng làm trung tâm; lợi ích cộng đồng làm giá trị cốt lõi; trải nghiệm của du khách làm thước đo; phát triển bền vững làm mục tiêu hướng đến. Bộ tiêu chí tập trung vào bốn nhóm nội dung gồm sản phẩm du lịch đặc sắc; giá trị cộng đồng; phát triển bền vững và quản lý rủi ro; xúc tiến du lịch và chuyển đổi số.

Việc lựa chọn được thực hiện thông qua hai kênh. Ban Giám khảo chấm điểm trên cơ sở hồ sơ dự thi, tài liệu minh chứng và kết quả thẩm định thực tế tại địa phương. Song song với đó, cộng đồng tham gia bình chọn thông qua ứng dụng và một số nền tảng mạng xã hội. Cách thức này vừa bảo đảm yêu cầu chuyên môn, vừa ghi nhận mức độ yêu thích và đánh giá thực tế của công chúng đối với từng điểm đến.

Quá trình xét chọn phải bảo đảm công khai, khách quan, minh bạch và đúng tiêu chí. Kế hoạch ưu tiên những mô hình tạo ra hiệu quả kinh tế-xã hội rõ nét, góp phần tạo nhiều việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân nông thôn, bảo tồn văn hóa truyền thống, bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Hai hạng mục giải thưởng, công bố kết quả vào tháng 12

Hội thi năm 2026 có hai hạng mục giải thưởng. Hạng mục “Điểm đến du lịch nông thôn Việt Nam tốt nhất - Viet Nam’s Best Rural Tourism Destination” được trao cho 5 điểm đến do Ban Giám khảo đánh giá, lựa chọn theo Thể lệ Hội thi.

Hạng mục “Điểm đến du lịch nông thôn Việt Nam được cộng đồng bình chọn - Vietnam’s People’s Choice Rural Tourism Destination” được trao cho 3 điểm đến nhận được số lượt bình chọn cao nhất. Các điểm đến đạt giải sẽ được nhận giấy chứng nhận của Ban Tổ chức, biểu trưng Hội thi và tiền thưởng theo quy định hiện hành.

Theo tiến độ, Ban Tổ chức, Ban Giám khảo và Tổ giúp việc được thành lập trong tháng 8/2026. Thể lệ và Bộ tiêu chí đánh giá, chấm điểm cũng được xây dựng, lấy ý kiến và ban hành trong tháng 8, làm cơ sở thống nhất để các địa phương lựa chọn điểm đến, chuẩn bị hồ sơ tham gia.

Các hoạt động truyền thông, phổ biến về hội thi được thực hiện từ tháng 8 đến tháng 12/2026. Nội dung truyền thông được triển khai đồng bộ trên báo chí, phát thanh, truyền hình và các nền tảng số; kết hợp xây dựng chuyên trang, chuyên mục, tin, bài, phóng sự, video ngắn và infographic để giới thiệu các điểm đến, lan tỏa những mô hình hiệu quả và thu hút sự tham gia của cộng đồng.

Để tổ chức hội thi, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã thành lập Ban Tổ chức do Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp làm Trưởng ban; Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hồ An Phong làm Đồng Trưởng ban. Văn phòng Điều phối Trung ương Chương trình mục tiêu quốc gia là cơ quan thường trực, phối hợp với Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam và các đơn vị liên quan triển khai các hoạt động.

Ban Tổ chức có nhiệm vụ xây dựng và ban hành Thể lệ, Bộ tiêu chí đánh giá; thành lập Ban Giám khảo và Tổ giúp việc; tổ chức truyền thông, hướng dẫn các địa phương tham gia; tiến hành xét chọn, trao giải và tổng kết hội thi.

UBND các tỉnh, thành phố được đề nghị chỉ đạo các sở, ngành liên quan tuyên truyền, phổ biến Kế hoạch và Thể lệ đến các điểm du lịch nông thôn trên địa bàn; tổ chức rà soát, lựa chọn, hoàn thiện hồ sơ và đề cử những điểm đến đáp ứng yêu cầu. Sự lựa chọn kỹ lưỡng của địa phương là bước đầu tiên để bảo đảm các hồ sơ dự thi thực sự đại diện cho bản sắc, chất lượng và tiềm năng phát triển du lịch nông thôn của từng vùng.

Thời hạn kết thúc nhận hồ sơ đăng ký tham gia hội thi là trước ngày 10/10/2026. Công tác đánh giá, bình chọn và chấm điểm dự kiến hoàn thành trước ngày 30/11/2026. Lễ trao giải được tổ chức trong khuôn khổ lễ khai mạc Festival OCOP Việt Nam năm 2026 tại Thành phố Hồ Chí Minh, dự kiến diễn ra từ ngày 3 đến ngày 6/12/2026.