TP.HCM hỗ trợ liên kết, mở đầu ra cho sản phẩm nông nghiệp tuần hoàn

Khi bắt đầu mở trang trại trùn quế tại ấp An Bình, xã An Nhơn Tây, bà Nguyễn Thị Thu Thủy được kỹ sư Lê Minh Vương ở Farm Nông nghiệp tuần hoàn ứng dụng và trùn quế (Khánh Hòa) hỗ trợ kỹ thuật. Từng bước làm theo hướng dẫn, bà Thủy có công việc ổn định, tạo thu nhập trang trải cuộc sống, nuôi con ăn học và thêm việc làm cho người khác.

Bà Thủy cho biết đang dự định mở rộng sản xuất nhờ có anh Vương hỗ trợ đầu ra. Do đó, cùng với kỹ thuật, khả năng tiêu thụ sản phẩm là điều giúp người dân tự tin đầu tư vào mô hình tuần hoàn.

Trùn quế là một mắt xích trong cách làm của anh Vương, giúp chuyển hóa nguồn hữu cơ như phân gia súc thành phân bón và nguồn đạm phục vụ nông nghiệp. Anh Vương đưa kỹ thuật đến các hộ sản xuất, đồng thời hỗ trợ bao tiêu đầu ra. Sự gắn kết giữa chuyển giao kỹ thuật và tiêu thụ tạo điều kiện để mô hình được duy trì, mở rộng.

Tại xã Xuyên Mộc, trang trại chăn nuôi Trang Linh với quy mô hơn 50.000 con heo cũng đã áp dụng mô hình tuần hoàn nhiều năm nay. Theo hướng “không bỏ đi thứ gì”, trang trại tận dụng phụ phẩm, xử lý chất thải chăn nuôi để sản xuất phân bón hữu cơ phục vụ trồng trọt, góp phần tối ưu chi phí và kết nối với các chuỗi sản xuất khác.

Từ các mô hình cho thấy, cơ hội liên kết trong nông nghiệp tuần hoàn: phụ phẩm, chất thải của một cơ sở có thể trở thành đầu vào cho cơ sở khác sau khi được xử lý phù hợp. Để mở rộng những chuỗi này, người sản xuất cần được hỗ trợ về công nghệ, chất lượng sản phẩm và kết nối thị trường.

Phát triển nông nghiệp tuần hoàn cần sự phối hợp giữa nhiều chủ thể, từ áp dụng quy trình sản xuất phù hợp, bảo đảm chất lượng và đầu ra sản phẩm đến kết nối nguồn phụ phẩm, chất thải có thể tận dụng với các cơ sở sử dụng.

Đó cũng là những nội dung TP.HCM đặt ra trong Kế hoạch hành động thực hiện kinh tế tuần hoàn đến năm 2035, vừa được UBND Thành phố ban hành theo Quyết định số 6769/QĐ-UBND ngày 13/10/2026.

Kế hoạch xác định: TP.HCM là trung tâm tiêu dùng, dịch vụ và logistics của cả nước, có tiềm năng hình thành các chuỗi tuần hoàn nông nghiệp đô thị và liên kết vùng. Trong chuỗi cung ứng nông sản, nguồn chất thải hữu cơ và bao bì lớn đặt ra yêu cầu tổ chức thu hồi, tái sử dụng, tái chế, đồng thời mở cơ hội tạo thêm giá trị từ tài nguyên đã qua sử dụng.

Theo kế hoạch, TP.HCM sẽ hỗ trợ xây dựng, đăng ký nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý, chứng nhận nguồn gốc, xuất xứ, mã số, mã vạch, truy xuất nguồn gốc và chứng nhận chất lượng. Thành phố hướng đến các nông sản chủ lực, sản phẩm có tiềm năng, thế mạnh và sản phẩm nông nghiệp tuần hoàn, nhằm phát triển thị trường trong nước và xuất khẩu.

Khi sản phẩm có thông tin rõ ràng về nguồn gốc, chất lượng và được nhận diện bằng nhãn hiệu, người sản xuất có thêm cơ sở giới thiệu hàng hóa, tìm kiếm đối tác và xây dựng quan hệ tiêu thụ.

Cùng với nông sản, Kế hoạch đặt ra nhiệm vụ hỗ trợ phát triển thị trường nguyên vật liệu thứ cấp và thị trường sản phẩm, hàng hóa được tạo ra từ việc áp dụng kinh tế tuần hoàn.

Danh mục ưu tiên của TP.HCM bao gồm: trồng trọt, chăn nuôi, lâm nghiệp và thủy sản, gắn với vật liệu, sản phẩm, phụ phẩm, chất thải và dịch vụ có tiềm năng. Phân bón hữu cơ từ phụ phẩm, chất thải cũng được đưa vào danh mục này, tạo cơ sở phát triển các mối liên kết giữa hoạt động nông nghiệp với xử lý, chế biến và tái sử dụng tài nguyên.

Để sản phẩm tuần hoàn đến gần hơn với người mua, Sở Công Thương được giao xây dựng hệ thống thông tin thị trường, xuất nhập khẩu, đồng thời khuyến khích đưa sản phẩm thân thiện với môi trường, có nhãn sinh thái vào siêu thị, trung tâm thương mại.

Sở Khoa học và Công nghệ ưu tiên hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã tiếp cận công nghệ, chuyển đổi mô hình và nhân rộng những cách làm phù hợp. Hoạt động hướng dẫn, tập huấn về kinh tế tuần hoàn cũng được lồng ghép vào các chương trình khuyến nông, khuyến lâm, khuyến ngư và khuyến công.

Liên minh Hợp tác xã Thành phố cùng các hiệp hội ngành nghề thúc đẩy hợp tác giữa người sản xuất, doanh nghiệp, nhà đầu tư và nhà khoa học, gắn với xúc tiến thương mại và chuyển giao công nghệ. Sự kết nối này mở thêm cơ hội tận dụng phụ phẩm, chia sẻ nguồn lực và tìm đầu ra cho sản phẩm.

TP.HCM cũng khuyến khích doanh nghiệp đầu tư hạ tầng thu gom, xử lý chất thải chăn nuôi và phụ phẩm nông nghiệp. Sở Tài chính tham mưu huy động nguồn lực, bố trí kinh phí, còn Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp triển khai và theo dõi thực hiện kế hoạch.

Với người sản xuất, hỗ trợ thiết thực là có công nghệ phù hợp, đối tác cùng làm và sản phẩm bán được. Khi những điều kiện này được đáp ứng, các mô hình tuần hoàn mới có thêm cơ hội mở rộng, tạo thu nhập từ cả nông sản lẫn nguồn phụ phẩm từng bị bỏ đi.