TP.HCM phát triển nông thôn thông minh, xanh, thích ứng biến đổi khí hậu

Theo Kế hoạch thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số giai đoạn 2026-2030 vừa được Phó Chủ tịch UBND TP.HCM Bùi Minh Thạnh ký, TP.HCM xác định xây dựng nông thôn theo hướng giàu bản sắc, bền vững, gắn với đô thị hóa và tái cơ cấu ngành nông nghiệp.

Chương trình hướng đến phát triển kinh tế nông thôn theo mô hình xanh, tuần hoàn, sinh thái; nâng cao chất lượng sống của người dân, thu hẹp chênh lệch thu nhập giữa nông thôn và đô thị, bảo đảm an sinh xã hội, giữ gìn bản sắc văn hóa, củng cố quốc phòng, an ninh.

Một trong những điểm nổi bật của kế hoạch là hệ thống chỉ tiêu toàn diện. Đến năm 2030, TP.HCM phấn đấu 100% số xã đạt chuẩn nông thôn mới theo Bộ tiêu chí quốc gia giai đoạn 2026-2030, trong đó khoảng 50% số xã đạt chuẩn nông thôn mới hiện đại.

Thành phố cũng đặt mục tiêu hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới; thu nhập bình quân của người dân nông thôn tăng gấp 2,5-3 lần so với năm 2020; đến cuối năm 2030 không còn hộ nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều của TP.HCM giai đoạn 2026-2030.

Chương trình được triển khai trên toàn địa bàn thành phố, ưu tiên các khu phố, ấp vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng an toàn khu, hải đảo. Đồng thời, tập trung hỗ trợ hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ mới thoát nghèo, hợp tác xã, doanh nghiệp và cộng đồng dân cư tham gia phát triển kinh tế nông thôn.

Để hiện thực hóa các mục tiêu trên, TP.HCM ưu tiên phát triển hạ tầng kinh tế - xã hội nông thôn theo hướng hiện đại, đồng bộ và kết nối hiệu quả với đô thị.

Các lĩnh vực được tập trung đầu tư gồm giao thông nông thôn, thủy lợi, điện, trường học, hạ tầng thương mại, logistics, hạ tầng số, viễn thông, cấp nước sạch, thu gom và xử lý nước thải, chất thải rắn. Qua đó, thành phố hướng tới nâng cao chất lượng hạ tầng, tăng khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.

Đặc biệt, chuyển đổi số được xác định là một động lực quan trọng của chương trình. Thành phố sẽ xây dựng quy hoạch trên nền tảng GIS, phát triển hạ tầng số, hiện đại hóa hệ thống truyền thanh cơ sở, triển khai các nhiệm vụ khoa học - công nghệ phục vụ xây dựng nông thôn mới và từng bước nhân rộng mô hình “ấp thông minh”.

Bên cạnh đầu tư hạ tầng, thành phố cũng có nhiều giải pháp tái cơ cấu kinh tế nông thôn theo hướng nâng cao giá trị gia tăng như đẩy mạnh phát triển nông nghiệp sinh thái, nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp tuần hoàn; khuyến khích áp dụng VietGAP, GlobalGAP, mở rộng mã số vùng trồng, vùng nuôi và truy xuất nguồn gốc sản phẩm.

Đồng thời, củng cố kinh tế tập thể, phát triển hợp tác xã kiểu mới gắn với chuỗi giá trị, chuyển đổi số và kinh tế xanh; hỗ trợ xây dựng vùng nguyên liệu tập trung, phát triển sản phẩm OCOP, làng nghề truyền thống, du lịch nông nghiệp, mở rộng tiêu thụ nông sản qua thương mại điện tử và hệ thống phân phối hiện đại.

Đặc biệt, mạng lưới khuyến nông cộng đồng sẽ được củng cố, hỗ trợ người dân tiếp cận khoa học công nghệ, tín dụng xanh, bảo hiểm nông nghiệp và các mô hình sinh kế mới nhằm nâng cao thu nhập, giảm nghèo bền vững.

Một trong những yêu cầu được đặt ra là phát triển nguồn nhân lực khu vực nông thôn. Thành phố sẽ đầu tư nâng cấp cơ sở đào tạo nghề, bồi dưỡng kỹ năng cho lao động nông thôn, hình thành đội ngũ “nông dân số”, tăng cường liên kết giữa cơ sở đào tạo với doanh nghiệp để tạo việc làm bền vững và nâng cao năng lực tham gia chuỗi giá trị.

Trong lĩnh vực môi trường, TP.HCM định hướng xây dựng nông thôn sáng - xanh - sạch - đẹp; thúc đẩy thu gom, xử lý chất thải theo mô hình kinh tế tuần hoàn; kiểm soát ô nhiễm tại các làng nghề, phát triển mô hình “nông nghiệp xanh”. Đồng thời, tăng cường quản lý an toàn thực phẩm tại khu vực nông thôn.

Với hệ thống mục tiêu rõ ràng, chỉ tiêu cụ thể cùng các giải pháp bao trùm từ hạ tầng, kinh tế, môi trường đến chuyển đổi số và an sinh xã hội, Chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026-2030 được kỳ vọng tạo động lực mới để TP.HCM xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, nông thôn đáng sống và nâng cao đời sống người dân một cách bền vững.