Trung Đông mở thêm cơ hội cho nông sản Việt

Nhu cầu tăng mạnh, nhiều mặt hàng Việt có lợi thế

Những năm gần đây, Trung Đông được đánh giá là một trong những thị trường tăng trưởng nhanh đối với nông sản, thực phẩm Việt Nam. Không chỉ duy trì nhu cầu lớn đối với các mặt hàng truyền thống như gạo, cà phê, hạt điều, thủy sản, khu vực này còn mở rộng cơ hội với nhiều nhóm hàng mới, đặc biệt là trái cây tươi và thực phẩm chế biến.

Chia sẻ tại hội thảo "Nâng tầm giá trị nông sản thực phẩm thông qua chuỗi cung ứng bền vững" do Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP. Hồ Chí Minh (ITPC) phối hợp cùng Vụ Phát triển Thị trường Nước ngoài (Bộ Công Thương) tổ chức ngày 4/9, ông Mirash Basheer, Giám đốc điều hành của Tập đoàn Lulu Group International tại Việt Nam, cho biết Lulu hiện là một trong những hệ thống bán lẻ lớn nhất Trung Đông với khoảng 280 siêu thị tại 7 quốc gia, hiện diện tại 24 thị trường và chiếm khoảng 35% thị phần bán lẻ hiện đại trong khu vực.

Theo ông, Việt Nam đã trở thành một trong những nguồn cung quan trọng của Lulu trong nhiều năm qua. Hàng trăm mặt hàng được nhập khẩu từ Việt Nam, từ nông sản, thực phẩm chế biến đến đồ gia dụng, nhựa, thủ công mỹ nghệ.

Riêng nhóm nông sản, ngoài gạo, cà phê, hạt điều, rau quả, thủy sản đông lạnh, nhiều sản phẩm chế biến cũng đang ngày càng được người tiêu dùng Trung Đông đón nhận.

Ông cho biết hiện Lulu đang nhập khoảng 890 nhóm sản phẩm từ Việt Nam, trong đó gần 100 nhóm hàng là nông sản và thực phẩm trực tiếp. Phần lớn còn lại là các sản phẩm chế biến - lĩnh vực được đánh giá còn rất nhiều dư địa tăng trưởng.

Đáng chú ý, cơ hội mới đang mở ra với mặt hàng chuối. Theo đại diện Lulu, nhiều năm qua, Philippines và Ecuador là hai nguồn cung chuối chủ lực của Trung Đông. Tuy nhiên, thời gian vận chuyển từ các quốc gia này sang khu vực thường kéo dài hơn 40 ngày.

Trong khi đó, nhờ lợi thế về tuyến vận tải, nhiều lô hàng chuối từ Việt Nam hiện có thể đến Trung Đông chỉ sau khoảng 20-25 ngày. Đây là lợi thế đáng kể về độ tươi, chất lượng và chi phí logistics.

"Chúng tôi đang nhận được ngày càng nhiều đơn đặt hàng đối với chuối Việt Nam. Chất lượng chuối cũng được cải thiện rõ rệt khi các nhà sản xuất đã chú trọng hơn đến việc duy trì chất lượng đồng đều để cạnh tranh với các nhà cung cấp lớn", ông Mirash Basheer cho biết.

Bên cạnh chuối, đại diện Lulu đánh giá nhiều mặt hàng khác như gạo, trái cây, nông sản chế biến và các sản phẩm thực phẩm của Việt Nam đều có tiềm năng lớn tại thị trường Trung Đông.

Cần xây dựng thương hiệu và chuẩn hóa sản phẩm

Ông Mirash Basheer cho biết Lulu luôn ưu tiên đưa chính thương hiệu Việt Nam vào hệ thống phân phối thay vì chỉ gia công theo nhãn hàng riêng (OEM). Theo ông, việc người tiêu dùng nhìn thấy các thương hiệu Việt trên kệ siêu thị sẽ góp phần xây dựng hình ảnh Việt Nam như một quốc gia cung cấp thực phẩm chất lượng. "Chúng tôi muốn khách hàng nhớ đến Việt Nam như một đất nước có những sản phẩm thực phẩm tốt", ông nói.

Hiện nhiều thương hiệu Việt đã có mặt trong hệ thống Lulu, từ cà phê, thực phẩm chế biến đến các sản phẩm tiêu dùng. Đồng thời, doanh nghiệp này cũng thường xuyên tổ chức Tuần hàng Việt Nam và nhiều hoạt động quảng bá nhằm tăng mức độ nhận diện của hàng Việt tại Trung Đông.

Tuy nhiên, theo ông, nhiều doanh nghiệp nhỏ vẫn còn một hạn chế lớn là chỉ thiết kế bao bì phù hợp với người tiêu dùng trong nước hoặc cộng đồng người Việt ở nước ngoài.

"Nếu muốn chinh phục người tiêu dùng quốc tế, doanh nghiệp cần thay đổi cách thiết kế bao bì, xây dựng thương hiệu và cách trình bày sản phẩm theo chuẩn quốc tế", ông khuyến nghị.

Đồng quan điểm, ông Sjoerd de Boer là đồng sáng lập của Miss Linh tại Hà Lan, cho biết nhiều sản phẩm Việt Nam có chất lượng tốt nhưng phải điều chỉnh công thức, phụ gia, bao bì và nhãn mác mới đáp ứng được quy định của châu Âu.

Không chỉ vậy, doanh nghiệp cũng phải tính toán ngay từ khâu đóng gói để tối ưu logistics. "Nếu kích thước thùng hàng không phù hợp với pallet tiêu chuẩn châu Âu thì doanh nghiệp sẽ phải trả chi phí vận chuyển cao hơn rất nhiều", ông chia sẻ.

Ở góc độ cơ quan ngoại giao, bà Raïssa Anais Marteaux, Tổng Lãnh sự Vương quốc Hà Lan tại TP.HCM, cho rằng xu hướng tiêu dùng toàn cầu đang chuyển từ "sản xuất nhiều hơn" sang "tạo ra nhiều giá trị hơn". Vì vậy, mục tiêu không còn là xuất khẩu thêm nhiều tấn hàng mà là nâng giá trị trên từng tấn nông sản.

Theo bà, những yếu tố như sản xuất bền vững, truy xuất nguồn gốc, minh bạch chuỗi cung ứng hay câu chuyện về bảo vệ môi trường đều đang trở thành giá trị gia tăng của sản phẩm.

Điều này cũng phù hợp với yêu cầu ngày càng cao từ các hệ thống phân phối quốc tế. Không chỉ Trung Đông mà nhiều thị trường khác đều đang chuyển mạnh sang lựa chọn những sản phẩm có chất lượng ổn định, thương hiệu rõ ràng và đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm, phát triển bền vững và trách nhiệm xã hội. Đây được xem là cơ hội để nông sản Việt không chỉ mở rộng thị trường mà còn nâng cao giá trị trên chuỗi cung ứng toàn cầu.