Yếu tố khiến Ukraine nói ‘không’ với việc gia nhập EU

Bộ trưởng Nông nghiệp Ukraine tuyên bố 'không thể chấp nhận' một mô hình gia nhập EU mà trong đó một số nông sản Kiev bị hạn chế vĩnh viễn quyền tiếp cận thị trường khối.

Ủy ban châu Âu ngày 6-10 đã thông qua các biện pháp nhằm rà soát chính sách trước những đợt mở rộng Liên minh châu Âu (EU), đề ra các định hướng và hành động cần thiết để chuẩn bị cho khối trước khả năng kết nạp thêm thành viên trong tương lai.

Trong đó, EC cho rằng nếu Ukraine gia nhập EU, khối cần có cơ chế riêng đối với một số nông sản nhạy cảm của nước này, bao gồm hạn chế đáng kể quyền tiếp cận thị trường và mức hỗ trợ tài chính.

Theo EC, thay vì mở cửa hoàn toàn thị trường EU cho Ukraine, khối muốn nước này tiếp tục đưa một số mặt hàng xuất khẩu sang các thị trường truyền thống như châu Phi và Trung Đông.

Vấn đề này đặc biệt nhạy cảm với Kiev bởi nông nghiệp là một trong những ngành xuất khẩu chủ lực của Ukraine. Nước này xuất khẩu hàng triệu tấn ngũ cốc ra thế giới, trong đó có EU.

Tuy nhiên, nông sản Ukraine được cho là từng gây sức ép lên thị trường của một số nước thành viên, khiến Ba Lan và một số nước khác áp dụng các biện pháp hạn chế nhập khẩu để bảo vệ nông dân trong nước.

Chia sẻ với tờ *Politico *ngày 6-10, Bộ trưởng Nông nghiệp Ukraine Taras Vysotskyi cho rằng Kiev không nên chỉ được nhìn nhận như một mối đe dọa đối với nông dân châu Âu.

Theo ông, Ukraine có thể giúp EU giảm phụ thuộc vào nguồn cung từ các nước ngoài khối đối với một số mặt hàng như phân bón, đậu nành và lysine dùng trong thức ăn chăn nuôi. Ukraine cũng có thể giúp các nhà sản xuất EU tiếp cận tốt hơn với các tuyến xuất khẩu qua Biển Đen.

Bộ trưởng Nông nghiệp Ukraine cũng cho rằng nước này có tiềm năng thu hút đầu tư vào các cơ sở chế biến thực phẩm.

“Mục tiêu của chúng tôi là gia nhập EU với một ngành nông nghiệp không chỉ bán ngũ cốc và các nguyên liệu thô khác cho châu Âu, mà còn cung cấp thức ăn chăn nuôi, nguyên liệu, sản phẩm chế biến và nhiên liệu sinh học” - ông nói.

Ông Vysotskyi lưu ý rằng Ukraine sẵn sàng chấp nhận các giai đoạn chuyển tiếp, chẳng hạn từng bước áp dụng chính sách hỗ trợ nông nghiệp của EU, hạn ngạch tạm thời và các biện pháp bảo vệ đối với những mặt hàng nhạy cảm.

Tuy nhiên, Kiev cho rằng mọi hạn chế như vậy phải có thời hạn kết thúc, thay vì trở thành quy định lâu dài sau khi Ukraine gia nhập EU.

Ukraine từ lâu đã theo đuổi mục tiêu gia nhập EU. Tháng 2-2022, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky chính thức nộp đơn xin gia nhập khối này.