Bắp cần bón phân vào những giai đoạn nào?

Cây bắp (ngô) thường được bón phân theo 4 giai đoạn: bón lót trước khi gieo, bón thúc lần 1 khi cây có 3–4 lá, bón thúc lần 2 khi cây có 7–9 lá, và bón thúc lần 3 trước khi trổ cờ. Đạm được chia đều qua các lần thúc, lân chủ yếu bón lót, kali chia giữa các lần thúc sau. Bón đúng thời điểm giúp bắp to, đóng hạt kín đầu, ít bị đổ ngã.

Giai đoạn 1: Bón lót (trước hoặc khi gieo)

• Bón phân hữu cơ hoai mục (phân chuồng, phân hữu cơ vi sinh) giúp đất tơi xốp, giữ ẩm.
• Bón toàn bộ phân lân và một phần nhỏ đạm, kali.
• Rải phân theo rãnh hoặc hốc, lấp một lớp đất mỏng rồi mới gieo hạt để hạt không tiếp xúc trực tiếp với phân.
• Đất chua nên bón vôi trước khi làm đất một thời gian.

Giai đoạn 2: Thúc lần 1 (cây 3–4 lá)

• Mục đích: giúp cây con phát triển rễ, lá nhanh, cây đều.
• Bón đạm và một ít kali.
• Kết hợp làm cỏ, xới nhẹ, vun gốc lần đầu.
• Đây là lúc cây bắt đầu phân hóa số hàng hạt trên trái; thiếu dinh dưỡng giai đoạn này làm giảm tiềm năng năng suất.

Giai đoạn 3: Thúc lần 2 (cây 7–9 lá)

• Đây là giai đoạn cây tăng trưởng mạnh nhất, cần nhiều đạm và kali.
• Bón lượng đạm lớn nhất và khoảng một nửa lượng kali.
• Vun gốc cao để cây đứng vững, hạn chế đổ ngã khi có mưa gió.
• Đảm bảo đủ nước tưới; thiếu nước giai đoạn này cây còi, trái nhỏ.

Giai đoạn 4: Thúc lần 3 (trước trổ cờ khoảng 1–2 tuần)

• Mục đích: nuôi bắp phun râu, thụ phấn, đóng hạt.
• Bón phần đạm và kali còn lại.
• Giữ ẩm đất đều trong giai đoạn trổ cờ – phun râu; thiếu nước lúc này làm hạt đóng không kín đầu trái, nhiều hạt lép.

Tỷ lệ chia phân tham khảo

Tổng lượng phân phụ thuộc giống (bắp lai, bắp nếp, bắp ngọt), loại đất, mùa vụ và năng suất mong muốn. Nên tham khảo khuyến cáo của đơn vị cung cấp giống và khuyến nông địa phương.

Lưu ý quan trọng

• Không bón phân sát gốc: bón cách gốc một khoảng rồi lấp đất để tránh cháy rễ, mất đạm.
• Bón khi đất ẩm: nếu đất khô, tưới nhẹ trước hoặc sau khi bón.
• Mùa mưa: chia nhỏ lượng đạm để tránh rửa trôi.
• Thiếu kẽm: trên đất bạc màu, đất cát, cây có sọc trắng trên lá non; có thể bổ sung kẽm qua lá.
• Cân đối đạm – kali: thừa đạm, thiếu kali làm cây cao vống, thân yếu, dễ đổ.

Câu hỏi thường gặp

Bắp ngọt có bón phân giống bắp lai lấy hạt không? Nguyên tắc chia giai đoạn tương tự, nhưng bắp ngọt thường có thời gian sinh trưởng ngắn hơn nên các mốc bón sớm hơn. Bắp ngọt cũng cần kali đủ để trái ngọt, hạt mọng.

Có thể gộp các lần bón thúc lại không? Không nên. Gộp thành một lần làm cây không hút kịp, phân bị thất thoát, cây phát triển không đều giữa các giai đoạn.

Vì sao bắp không kín đầu dù đã bón đủ phân? Thường do thiếu nước hoặc gặp nắng nóng lúc trổ cờ – phun râu làm thụ phấn kém. Ngoài ra, mật độ trồng quá dày hoặc thiếu kali, bo cũng làm hạt đóng không đầy.

Khi áp dụng, bà con nên tham khảo thêm cán bộ khuyến nông hoặc chuyên gia tại địa phương để điều chỉnh theo giống và loại đất của mình.