Sương muối, rét hại cà phê Tây Nguyên: cách phòng tránh

Sương muối và rét hại xảy ra ở một số vùng cao Tây Nguyên vào những đêm trời quang, lặng gió, nhiệt độ xuống rất thấp trong mùa khô lạnh. Sương muối làm cháy lá, khô đọt, hại hoa và trái non, cây suy nặng. Không thể chống hoàn toàn, nhưng có thể giảm thiệt hại bằng che chắn, giữ ẩm đất, tạo khói và chăm cho cây khỏe trước mùa lạnh.

Vì sao sương muối gây hại

• Đêm lạnh sâu, hơi nước đóng băng trên lá, làm mô lá, đọt bị phá hủy (cháy như bị bỏng lạnh).
• Hoa, trái non gặp rét dễ rụng, hư.
• Vùng trũng, thấp thường lạnh và đọng khí lạnh nên hại nặng hơn.

Cách phòng tránh, giảm hại

• Theo dõi dự báo: khi có cảnh báo rét đậm, đêm quang lặng gió, chủ động phòng trước.
• Tưới nước, giữ đất ẩm trước đêm rét: đất ẩm giữ nhiệt tốt hơn đất khô, giảm hạ nhiệt đột ngột.
• Tạo khói vào lúc gần sáng (khi lạnh nhất) ở vườn có nguy cơ cao giúp giảm đóng sương muối — làm an toàn, tránh cháy.
• Che chắn cây con, vườn ươm bằng lưới, tạm che.
• Trồng đai rừng chắn gió và cây che bóng hợp lý để giảm bức xạ nhiệt ban đêm.
• Giữ cây khỏe, đủ kali trước mùa lạnh để tăng sức chịu rét.

Câu hỏi thường gặp

Sau khi bị sương muối cháy lá nên làm gì? Chờ qua đợt rét, cắt bỏ phần cháy khô, bón phân phục hồi (ưu tiên lân, hữu cơ) và tưới giữ ẩm để cây bật đọt lại. Không bón sốc đạm ngay khi cây đang yếu.

Tưới nước ban đêm có chống được sương muối không? Giữ đất ẩm trước đêm rét giúp giảm hạ nhiệt. Một số nơi còn tưới phun để giảm hại, nhưng cần đúng kỹ thuật; quan trọng nhất vẫn là che chắn và tạo khói ở vùng nguy cơ cao.

Vườn nào dễ bị sương muối? Vườn ở vùng cao, thung lũng trũng đọng khí lạnh, trống trải không có đai chắn gió thường bị nặng hơn. Bố trí đai rừng, cây che bóng giúp giảm rủi ro.

Rét hại và sương muối phụ thuộc nhiều vào địa hình và thời tiết vùng; hãy bám dự báo và tham khảo kinh nghiệm, khuyến nông địa phương để phòng phù hợp.