Cách trồng rau trong mùa mưa hạn chế thối rễ?

Trồng rau mùa mưa hạn chế thối rễ cần tập trung vào thoát nước: lên luống cao, có rãnh thoát nước sâu; làm đất tơi, nhiều hữu cơ hoai; bón vôi và vi sinh đối kháng (Trichoderma); phủ màng hoặc rơm để giảm đất bắn, giữ cấu trúc đất; chọn loại rau, giống chịu ẩm; trồng mật độ thưa hơn; có mái che (nhà lưới, nhà màng) nếu có điều kiện; luân canh và vệ sinh đồng ruộng. Thối rễ, thối gốc mùa mưa chủ yếu do đất úng làm rễ thiếu oxy, tạo điều kiện cho nấm (Pythium, Rhizoctonia, Fusarium, Phytophthora) và vi khuẩn tấn công.

1. Chọn đất và làm luống

• Chọn chỗ đất cao, không đọng nước.
• Lên luống cao (cao hơn mùa khô), mặt luống hơi khum để nước thoát nhanh.
• Rãnh giữa luống sâu, thông ra mương chính.
• Khu vực trũng nên tránh trồng rau ăn lá trong mùa mưa.

2. Làm đất và bón lót

• Làm đất tơi, phơi ải trước khi trồng (tranh thủ ngày nắng).
• Bón vôi cải tạo chua và diệt một phần mầm bệnh.
• Phân hữu cơ hoai kỹ giúp đất tơi, thoát nước tốt hơn. Tuyệt đối không dùng phân tươi.
• Trichoderma, vi sinh đối kháng trộn vào phân hữu cơ bón lót.

3. Che phủ luống

• Màng phủ nông nghiệp: giảm đất bắn lên lá, giữ đất không bị nén, hạn chế cỏ.
• Hoặc rơm rạ, trấu phủ mặt luống.

4. Chọn rau và giống phù hợp

• Rau chịu ẩm, ít bệnh: rau muống, mồng tơi, rau dền, rau ngót, bầu bí, mướp, khổ qua.
• Giống chịu nhiệt, chịu ẩm cho các loại cải.
• Hạn chế trồng rau dễ thối nhũn (xà lách, cải bắp giống thường) ngoài trời trong mùa mưa.

5. Mật độ và tưới

• Trồng thưa hơn mùa khô để thông thoáng.
• Hạn chế tưới, chỉ tưới khi đất khô; tưới gốc thay vì tưới phun lên lá.

6. Nhà lưới, nhà màng, mái che

• Mái che giảm mưa trực tiếp lên luống, giảm dập lá, giảm bệnh.
• Phù hợp rau giá trị cao, trồng trái vụ.

7. Bón phân

• Chia nhỏ phân, bón khi đất ráo.
• Hạn chế đạm cao (rau mềm, dễ thối); bổ sung kali, canxi giúp cây cứng cáp.

8. Phòng trừ bệnh

• Nhổ bỏ cây bệnh sớm, mang ra khỏi ruộng tiêu hủy.
• Rải vôi vào chỗ cây bệnh.
• Khi cần, dùng thuốc trừ nấm, vi sinh theo khuyến cáo, tuân thủ thời gian cách ly trước thu hoạch.
• Luân canh rau khác họ, không trồng liên tục một loại.

9. Theo dõi thời tiết

• Tránh gieo trồng ngay trước đợt mưa lớn kéo dài.
• Theo dõi dự báo theo xã tại trang thời tiết.

Câu hỏi thường gặp

Rau bị thối gốc sau mưa có cứu được không? Cây bị nhẹ có thể cứu bằng thoát nước, rải vôi, dùng vi sinh hoặc thuốc theo khuyến cáo. Cây bị nặng nên nhổ bỏ để tránh lây lan.

Trồng rau trong chậu, thùng xốp mùa mưa có bị thối rễ không? Có nếu thùng không có lỗ thoát nước hoặc giá thể bí. Đục lỗ đáy, dùng giá thể tơi (xơ dừa, trấu hun, phân trùn) và đặt nơi có mái che.

Mùa mưa có nên bón nhiều phân đạm cho rau mau lớn? Không nên. Thừa đạm làm rau mềm, dễ đổ, dễ thối nhũn và tăng tồn dư nitrat.

Khi áp dụng, bà con nên tham khảo thêm cán bộ khuyến nông hoặc chuyên gia tại địa phương.