Lịch khuyến nông tháng 9/2026: việc cần làm ngay cho vườn cây
Đầu tháng 9/2026 là thời điểm chuyển tiếp giữa đầu và giữa mùa mưa trên cả nước. Theo dự báo của Đài Khí tượng Thủy văn khu vực Nam Bộ, lượng mưa tại ĐBSCL tăng mạnh từ tuần thứ hai, có nơi đạt 180–220 mm/tháng, kèm theo nhiều đợt mưa rào và dông kèm gió giật.
Lịch khuyến nông tháng 9 — Việc cần làm ngay
Đầu tháng 9/2026 là thời điểm chuyển tiếp giữa đầu và giữa mùa mưa trên cả nước. Theo dự báo của Đài Khí tượng Thủy văn khu vực Nam Bộ, lượng mưa tại ĐBSCL tăng mạnh từ tuần thứ hai, có nơi đạt 180–220 mm/tháng, kèm theo nhiều đợt mưa rào và dông kèm gió giật. Mực nước sông Cửu Long tại các trạm chính (Mỹ Thuận, Cần Thơ) đang lên chậm nhưng dự kiến đạt mức báo động 1 vào cuối tháng. Tại miền Bắc, mưa tập trung vào chiều tối và đêm, độ ẩm không khí cao liên tục trên 85% — điều kiện thuận lợi cho nấm bệnh phát triển. Đây là giai đoạn “vàng” để chăm sóc cây trồng đã xuống giống, đồng thời chuẩn bị kỹ thuật phòng chống lũ sớm cho vùng thấp trũng.
Cây lúa (ĐBSCL và miền Bắc)
Tại ĐBSCL, lúa hè thu đang ở giai đoạn trổ đều – chín sữa (tuần thứ 3–4 sau trổ), chiếm hơn 70% diện tích. Lúa thu đông mới gieo sạ (đợt cuối tháng 7–đầu tháng 8) đang trong giai đoạn đẻ nhánh mạnh. Bà con cần thăm đồng ít nhất 2 lần/tuần, kiểm tra mực nước: duy trì mực nước ruộng từ 3–5 cm đối với lúa đẻ nhánh; rút nước nhẹ trước trổ 7–10 ngày để hạn chế sâu cuốn lá và đạo ôn cổ bông. Với lúa đang trổ, tránh tưới đẫm vào sáng sớm hoặc chiều muộn — dễ gây nấm hạt. Tại miền Bắc, lúa mùa đang ở giai đoạn làm đòng – trổ bông; ưu tiên bón kali sulfate (không dùng clorua kali) để tăng khả năng chống đổ và chống nấm. Lưu ý: không phun thuốc trừ sâu khi trời mưa to hoặc gió giật — hiệu lực giảm 40–60%.
Cây cà phê và hồ tiêu (Tây Nguyên)
Cà phê đang trong giai đoạn nuôi trái non và hình thành mầm hoa cho vụ tới. Bà con nên bón thúc đợt 2 bằng phân hữu cơ vi sinh (1–1,5 kg/gốc) kết hợp kali humate phun qua lá (tỷ lệ 1g/lít nước), thực hiện vào sáng sớm hoặc chiều mát. Không bón đạm đơn thuần lúc này — dễ gây rụng trái. Hồ tiêu đang ra hoa rộ: cần cắt tỉa cành vượt, cành già, đảm bảo thông thoáng; phun chế phẩm sinh học Trichoderma + Bacillus subtilis (liều 2g/lít) cách nhau 10 ngày/lần để phòng thối rễ và chết nhanh. Tránh để gốc ứ đọng nước — đào rãnh thoát nước sâu 25–30 cm quanh trụ.
Cây ăn trái
Sầu riêng (giống Monthong, Ri6): đang ở giai đoạn quả phát triển mạnh — cần bổ sung canxi-boron dạng nano (phun 2 lần, cách nhau 12 ngày) để chống nứt trái. Xoài (các giống Cát Hòa Lộc, Đài Loan): cây đã thu hoạch xong cần cắt cành tạo tán, bón phân hữu cơ + lân nung chảy (0,5–1 kg/gốc), tưới nhẹ để kích mầm. Nhãn (xuất khẩu): chú trọng vệ sinh vườn, dọn sạch cành khô, lá rụng — vì đây là nơi trú ẩn chính của rệp sáp và bọ xít muỗi. Không phun thuốc diệt côn trùng khi vườn còn hoa — ảnh hưởng đến ong thụ phấn.
Khuyến cáo phòng trừ sâu bệnh tháng này
Tháng 9 là cao điểm xuất hiện bệnh đạo ôn cổ bông trên lúa (đặc biệt khi đêm ẩm, ngày nắng gắt), bệnh thối rễ – chết nhanh trên hồ tiêu, và bệnh thối trái do nấm Phytophthora trên sầu riêng. Biện pháp ưu tiên: sử dụng chế phẩm sinh học Trichoderma harzianum (20g/m² đất) và Pseudomonas fluorescens (10ml/lít nước phun thân – tán). Nếu bắt buộc dùng thuốc hóa học, chỉ chọn nhóm có hoạt chất azoxystrobin, trifloxystrobin hoặc mancozeb — phun vào lúc 5–7 giờ sáng hoặc 16–18 giờ chiều. Tuyệt đối không pha trộn quá 2 loại thuốc cùng lúc, không phun khi nhiệt độ trên 32°C hoặc độ ẩm >90%.
Biên tập Nông Dân Việt
Nguồn tham khảo: Dự báo khí tượng thủy văn tháng 9/2026 (Đài KTTV khu vực Nam Bộ), Báo cáo giám sát sâu bệnh tuần 35/2026 (Cục Bảo vệ Thực vật)