Lịch khuyến nông tháng 9/2026: việc cần làm ngay cho vườn cây

Lịch khuyến nông tháng 9 — Việc cần làm ngay

Ngày 12/9/2026 rơi vào đầu và giữa mùa mưa trên cả nước, đặc biệt tại Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) và miền Bắc. Mưa tập trung, độ ẩm cao, nhiệt độ dao động 25–32°C — điều kiện thuận lợi cho cây trồng phát triển nhưng cũng là “thời điểm vàng” cho nấm bệnh, rầy nâu, đạo ôn và sâu đục thân bùng phát. Tại ĐBSCL, mực nước sông chính đang lên chậm, chưa có nguy cơ ngập lụt diện rộng, nhưng cần theo dõi sát diễn biến lũ để chủ động thoát nước cho vùng trũng. Đây là thời điểm then chốt để chăm sóc cây trồng giai đoạn cuối vụ Hè Thu và chuẩn bị gieo sạ vụ Thu Đông.

Cây lúa (ĐBSCL và miền Bắc)

Tại ĐBSCL, lúa Hè Thu đang ở giai đoạn trổ đều – chín sữa (15–35 ngày sau trổ), cần giữ mực nước ổn định 3–5 cm, tránh để ruộng khô hoặc ngập sâu. Từ ngày 12/9, bà con nên phun bổ sung kali sulfate (0,5–1 kg/1.000 m²) để tăng chắc hạt, giảm bạc lá. Lưu ý: không bón đạm lúc này vì dễ gây đổ ngã và thu hút rầy nâu. Với vụ Thu Đông, lịch canh tác lúa khuyến cáo gieo sạ từ 15–25/9 tại các tỉnh An Giang, Đồng Tháp, Cần Thơ — chọn giống ngắn ngày như OM 5451, IR 50404, hoặc Đài Thơm 8; ngâm ủ kỹ, sạ thưa (80–100 kg/ha), đảm bảo thoát nước tốt sau mưa lớn. Ở miền Bắc, lúa mùa đang trổ – chín, cần kiểm tra thường xuyên ruộng để phát hiện sớm bệnh đạo ôn cổ bông và sâu cuốn lá nhỏ.

Cây cà phê và hồ tiêu (Tây Nguyên)

Cà phê đang trong giai đoạn nuôi quả và hình thành mầm hoa cho vụ tới. Bà con nên bón thúc lần 2 bằng phân hữu cơ vi sinh (1–1,5 kg/gốc) kết hợp kali clorua (100–150 g/gốc). Không bón đạm quá muộn — dễ làm rụng trái non và giảm chất lượng nhân. Với hồ tiêu, đây là thời điểm xuất hiện nhiều nấm Phytophthora gây thối rễ và chết dây. Khuyến nghị: rải vôi bột quanh gốc (0,5–1 kg/gốc), cắt tỉa cành thấp, thông thoáng vườn, đồng thời phun mancozeb hoặc fosetyl-aluminium theo hướng dẫn trên bao bì — chỉ phun khi trời nắng ráo, cách nhau 10–12 ngày/lần.

Cây ăn trái

Sầu riêng (giống Monthong, Ri6) đang ở giai đoạn quả già – chuẩn bị thu hoạch: hạn chế tưới nếu trời mưa liên tục, tránh nứt trái. Sau thu hoạch, tiến hành cắt cành tạo tán và bón phân phục hồi trước cuối tháng. Xoài (giống Cát Chu, Đài Loan) tại miền Tây và Đông Nam Bộ đang ra hoa đợt 2 — cần phun boron + kẽm (theo liều khuyến cáo) để tăng đậu trái. Nhãn (nhất là nhãn xuồng cơm vàng) ở Hưng Yên, Bắc Giang cần kiểm tra kỹ sâu đục cuống và rệp sáp; dùng bẫy dính vàng và phun thuốc sinh học Beauveria bassiana nếu mật độ cao.

Khuyến cáo phòng trừ sâu bệnh tháng này

Phòng bệnh mùa mưa là ưu tiên số một. Rầy nâu trên lúa xuất hiện mạnh từ giữa tháng 9, đặc biệt ở ruộng bón thừa đạm — xử lý bằng thuốc chứa pymetrozine hoặc buprofezin, phun sớm khi mật độ >3.000 con/m². Bệnh đạo ôn lá và cổ bông lan nhanh trong điều kiện ẩm ướt — phun tricyclazole hoặc isoprothiolane khi thấy vết bệnh đầu tiên. Trên rau màu, bệnh thối nhũn do Erwinia và nấm Phytophthora phổ biến — luân canh với cây họ đậu, rắc tro bếp quanh gốc, không tưới vào chiều tối. Nhớ luôn đọc kỹ hướng dẫn sử dụng thuốc, bảo đảm thời gian cách ly và an toàn lao động.

Biên tập Nông Dân Việt