Hỏi đáp kỹ thuật canh tác nông nghiệp ngày 1/7/2026: giải đáp từ chuyên gia
Từ đầu tháng 5/2026, hàng nghìn lượt hỏi trên diễn đàn nông dân tập trung vào một vấn đề nóng: làm sao để sầu riêng Monthong trồng ở Tiền Giang, Bến Tre, Đắk Lắk vừa đạt giá cao (52.000–55.
Kỹ thuật canh tác sầu riêng Monthong đạt chuẩn xuất khẩu sang Trung Quốc — Giải đáp chi tiết
Từ đầu tháng 5/2026, hàng nghìn lượt hỏi trên diễn đàn nông dân tập trung vào một vấn đề nóng: làm sao để sầu riêng Monthong trồng ở Tiền Giang, Bến Tre, Đắk Lắk vừa đạt giá cao (52.000–55.000 đ/kg loại 1 tại vườn), vừa vượt qua kiểm dịch khắt khe tại cửa khẩu Tân Thanh và Hữu Nghị? Câu trả lời không nằm ở việc “bón nhiều hơn”, mà ở đúng quy trình – đúng thời điểm – đúng hồ sơ.
Tổng quan kỹ thuật
Sầu riêng Monthong xuất khẩu sang Trung Quốc hiện yêu cầu kép: chất lượng trái + minh bạch vùng trồng. Theo thông báo chính thức từ ngày 1/5/2026, phía Trung Quốc siết chặt hai tiêu chí: dư lượng thuốc BVTV phải dưới ngưỡng cho phép (theo danh mục mới của Bộ NN&PTNT ban hành tháng 3/2026), và mã vùng trồng phải được cập nhật đầy đủ trên hệ thống quốc gia. Không có mã vùng hợp lệ → không được cấp giấy chứng nhận xuất khẩu.
Hướng dẫn thực hiện từng bước
Bước 1: Đăng ký mã vùng trồng
– Liên hệ trực tiếp Trạm Trồng trọt & Bảo vệ Thực vật huyện để đăng ký trước khi cây ra hoa. Hồ sơ gồm bản đồ vị trí, số thửa, diện tích, chủ hộ, và lịch sử sử dụng thuốc trong 12 tháng gần nhất.
Bước 2: Quản lý thuốc BVTV
– Chỉ dùng thuốc trong Danh mục 2026 do Cục Bảo vệ Thực vật công bố. Tuyệt đối không dùng các hoạt chất bị cấm như carbendazim, hexaconazole dạng phun muộn (sau 45 ngày trước thu hoạch).
– Ghi chép nhật ký phòng trừ: ngày phun, tên thuốc, liều lượng, thời gian cách ly (ghi rõ bằng mực không phai trên sổ theo mẫu của Sở NN&PTNT).
Bước 3: Chọn trái và thu hoạch
– Thu hái khi trái chín sinh lý (vỏ chuyển vàng nhạt, gai nở đều, cuống bắt đầu khô), độ Brix ≥ 14%.
– Loại bỏ trái <3kg, nứt vỏ, trầy xước sâu hoặc có dấu hiệu sâu đục cuống. Trái đạt loại 1 phải đảm bảo 100% không nứt – đây là điều kiện bắt buộc để thương lái Trung Quốc chấp nhận.
Lưu ý và sai lầm phổ biến
– Sai lầm lớn nhất: chờ giá cao rồi phun thuốc kích chín hoặc chống rụng trái sát ngày thu hoạch → gây tồn dư vượt ngưỡng.
– Nhầm lẫn giữa “phân bón” và “thuốc BVTV”: nhiều hộ dùng sản phẩm không có giấy phép lưu hành (như lô DAP giả đang lưu hành tại Gia Lai) khiến cây suy kiệt, trái kém ngọt, dễ nhiễm bệnh sau thu hoạch.
– Bỏ qua khâu vệ sinh dụng cụ thu hái: dao, kéo không khử trùng → lây lan nấm Phytophthora qua vết cắt.
Kinh nghiệm từ cộng đồng
Anh Phạm Văn Tùng (Tiền Giang), người vừa xuất 12 tấn sầu riêng Monthong sang Trung Quốc đầu tháng 5/2026, chia sẻ: “Mình ghi nhật ký bằng điện thoại, chụp ảnh mỗi lần phun thuốc kèm GPS, gửi thẳng về hệ thống quản lý vùng trồng của tỉnh. Thương lái kiểm tra mã vùng xong, họ lấy luôn trái tại vườn – không cần qua kho trung gian. Giá ổn định 54.000 đ/kg loại 1, thanh toán trong 24 giờ.”
Tương tự, chị Đặng Thị Hoa (Lâm Đồng) áp dụng xen canh sầu riêng Monthong với cà phê Arabica cũng nhấn mạnh: “Cây sầu riêng trồng xen giúp giảm nhiệt, hạn chế nấm hồng – nên ít phải phun thuốc hơn 30%, trái đẹp và an toàn hơn.”
Kết luận và khuyến nghị
Kỹ thuật canh tác sầu riêng Monthong hiện nay không chỉ là “làm cho cây sống”, mà là “làm cho trái được công nhận”. Bà con cần ưu tiên: (1) hoàn tất mã vùng trồng trước khi ra hoa; (2) tuân thủ nghiêm ngặt thời gian cách ly thuốc; (3) đầu tư sổ ghi chép điện tử hoặc mẫu in sẵn của địa phương. Với giá thị trường hiện tại (52.000–55.000 đ/kg loại 1), mỗi hecta đạt năng suất 8–10 tấn sẽ mang lại thu nhập 416–550 triệu đồng/vụ – cao gấp 2,5 lần so với lúa. Hãy bắt đầu từ hôm nay – vì trái sầu riêng xuất khẩu không còn là “hàng hoá”, mà là “sản phẩm có chứng nhận”.
Biên tập Nông Dân Việt