Hỏi đáp kỹ thuật canh tác nông nghiệp ngày 13/8/2026: giải đáp từ chuyên gia

Kỹ thuật canh tác sầu riêng Monthong xuất khẩu sang Trung Quốc — Giải đáp chi tiết

Ngày 13/8/2026, hàng ngàn bà con ở Tiền Giang, Bến Tre, Đắk Lắk và Lâm Đồng đang chuẩn bị cho vụ sầu riêng Monthong mới. Nhưng nhiều người lo lắng: “Giá cao nhưng làm sao đạt chuẩn xuất khẩu?”, “Trung Quốc siết kiểm dịch từ 1/5/2026 rồi, trái đẹp mà không qua cửa khẩu thì thiệt cả chục triệu đồng/vụ!”. Đây không phải lo lắng cá biệt — mà là nỗi băn khoăn có thật từ 7.048 lượt xem trong diễn đàn nông dân chỉ riêng câu hỏi về quy định kiểm dịch tại Tân Thanh và Hữu Nghị.

Tổng quan kỹ thuật

Sầu riêng Monthong xuất khẩu sang Trung Quốc không chỉ cần to, đẹp, không nứt — mà phải đáp ứng ba trụ cột: (1) mã vùng trồng được cấp và cập nhật đầy đủ trên hệ thống quốc gia; (2) dư lượng thuốc BVTV dưới ngưỡng cho phép (theo tiêu chuẩn GB 2763-2021); (3) thu hoạch đúng độ chín sinh lý (độ Brix ≥ 13,5%, vỏ xanh đậm, gai cứng, cuống còn tươi). Không đạt một trong ba điều kiện, lô hàng sẽ bị trả về hoặc tiêu hủy — dù giá tại vườn loại 1 vẫn đang ở mức 52.000 – 55.000 đ/kg.

Hướng dẫn thực hiện từng bước

Bước 1: Đăng ký & duy trì mã vùng trồng
– Liên hệ Trạm Trồng trọt và Bảo vệ thực vật huyện để đăng ký mã vùng (miễn phí). Mã gồm 6 chữ số + ký tự viết tắt tỉnh (VD: TG123456).
– Cập nhật nhật ký canh tác ít nhất 2 lần/tháng trên phần mềm “Nông nghiệp thông minh” (ứng dụng do Bộ NN&PTNT cung cấp). Ghi rõ ngày bón phân, phun thuốc, tưới nước, tỉa cành.

Bước 2: Kiểm soát thuốc BVTV
– Chỉ sử dụng danh mục thuốc được Bộ NN&PTNT cho phép với sầu riêng (xem tại https://bvth.bvst.gov.vn). Không dùng thuốc cấm như carbendazim, hexaconazole.
– Trước thu hoạch 30 ngày: ngừng hoàn toàn mọi loại thuốc. Dùng chế phẩm sinh học (trichoderma, bacillus) để phòng thối cuống và nứt trái.

Bước 3: Thu hoạch và xử lý sau thu hoạch
– Chọn trái đạt ≥3kg, vỏ xanh đều, gai dày và cứng, cuống còn nhựa. Không hái trái non hoặc trái đã rụng.
– Sau cắt cuống, rửa nhẹ bằng nước sạch, lau khô, đóng vào thùng carton có lót xốp. Ghi rõ mã vùng, ngày thu hoạch, tên chủ vườn lên tem dán bên ngoài.

Lưu ý và sai lầm phổ biến

– Sai lầm lớn nhất: “Trái đẹp là đủ”. Thực tế, nhiều hộ ở Đắk Lắk bị trả hàng vì không cập nhật nhật ký phun thuốc trên hệ thống dù không dùng thuốc cấm.
– Nhầm lẫn về phân bón: Một số người dùng phân DAP giả (như cảnh báo ở Gia Lai) khiến cây suy kiệt, trái nhỏ, dễ nhiễm bệnh — ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng xuất khẩu. Luôn kiểm tra tem chống giả, mua tại đại lý được Sở NN&PTNT cấp phép.
– Bỏ qua khâu làm đất: Đất úng, thoát nước kém → rễ thối → trái kém chất lượng, dù giá thị trường có cao đến đâu cũng không đạt chuẩn.

Kinh nghiệm từ cộng đồng

Anh Phạm Văn Tùng (Tiền Giang), người vừa xuất thành công 12 tấn sầu riêng Monthong sang Trung Quốc đầu tháng 5/2026, chia sẻ: “Mình ghi chép tay trước, rồi nhập lại vào app mỗi tối. Thương lái TQ kiểm tra mã vùng trước khi bốc hàng — không có mã, họ không đo độ Brix, không thử mẫu, thẳng tay từ chối. Còn trái đạt loại 1, họ trả giá 55.000 đ/kg ngay tại vườn, không mặc cả.”
Tương tự, chị Đặng Thị Hoa (Lâm Đồng) áp dụng xen canh sầu riêng – cà phê cho biết: “Cây sầu riêng che bóng giúp cà phê giảm stress nhiệt, đồng thời tăng độ ẩm đất — nên trái Monthong ở đây ít nứt hơn, vỏ dày hơn, rất hợp xuất khẩu.”

Kết luận và khuyến nghị

Kỹ thuật canh tác sầu riêng Monthong xuất khẩu không phức tạp — nhưng đòi hỏi tính kỷ luật cao trong ghi chép, lựa chọn vật tư và tuân thủ quy trình. Với giá loại 1 ổn định ở mức 52.000 – 55.000 đ/kg tại vườn, mỗi hecta đạt 8 – 10 tấn sẽ mang lại thu nhập 416 – 550 triệu đồng/vụ (sau trừ chi phí). Bà con nên ưu tiên tập huấn tại Trạm BVTV địa phương, tải app “Nông nghiệp thông minh”, và kiểm tra mã vùng định kỳ 1 lần/tháng. Nhớ: Xuất khẩu không chờ “trái đẹp”, mà chờ “giấy trắng, sổ đỏ, chứng nhận rõ ràng”.

Biên tập Nông Dân Việt