Hỏi đáp kỹ thuật canh tác nông nghiệp ngày 19/6/2026: giải đáp từ chuyên gia

Kỹ thuật canh tác sầu riêng Monthong cho thị trường xuất khẩu — Giải đáp chi tiết

Ngày 19/6/2026, hàng nghìn bà con ở Tiền Giang, Bến Tre, Đắk Lắk và Lâm Đồng đang vào vụ thu hoạch sầu riêng Monthong, nhưng không ít người lo lắng: “Trái đẹp mà thương lái Trung Quốc vẫn từ chối nhận”, “Giá cao nhưng bị trả về cửa khẩu Tân Thanh vì mã vùng trồng không đúng”, “Bón phân kỹ mà trái vẫn nứt, mất loại 1”. Những câu hỏi này xuất hiện dày đặc trên diễn đàn nông dân trong tháng 5/2026 — đặc biệt sau khi Trung Quốc siết kiểm dịch từ 01/05/2026 và giá loại 1 tại vườn đạt 52.000–55.000 đ/kg.

Tổng quan kỹ thuật

Sầu riêng Monthong xuất khẩu không chỉ cần to, đều, thơm — mà phải đạt ba chuẩn đồng thời: (1) Chuẩn sinh học (không nứt, không vết xây xát, độ chín đồng đều), (2) Chuẩn truy xuất nguồn gốc (mã vùng trồng được cấp và cập nhật lên hệ thống quốc gia), (3) Chuẩn an toàn thực phẩm (dư lượng thuốc BVTV dưới ngưỡng cho phép của Trung Quốc). Đây là nền tảng kỹ thuật bắt buộc, không thể bỏ qua dù trái có đẹp đến đâu.

Hướng dẫn thực hiện từng bước

Bước 1: Kiểm tra và cập nhật mã vùng trồng
Trước khi hái, chủ vườn phải xác minh mã vùng đã được cấp bởi Sở NN&PTNT tỉnh và đăng ký đầy đủ trên Cổng thông tin truy xuất nguồn gốc nông sản (https://truyxuatnongnghiep.gov.vn). Mã này phải in rõ trên tem nhãn dán trực tiếp lên mỗi thùng trái — không dùng tem photocopy hay ghi tay.

Bước 2: Quản lý nước và dinh dưỡng giai đoạn cuối
Từ 45–60 ngày trước thu hoạch, giảm tưới 30% so với bình thường; ngừng bón đạm, tăng kali sulphate (0,8–1,2 kg/cây/lần, cách nhau 15 ngày). Mục đích: hạn chế nứt trái, tăng độ chắc thịt và hàm lượng đường.

Bước 3: Thu hoạch và xử lý sơ bộ
Hái trái khi cuống chuyển vàng nhạt, gai mềm dần ở phần lưng trái. Dùng kéo sắc, cắt cuống dài 3–4 cm, tránh chạm vào gai. Sau đó, phơi bóng râm 2–3 giờ, rồi đóng thùng có lót mút mềm — không xếp chồng quá 3 lớp.

Lưu ý và sai lầm phổ biến

Không dùng phân bón giả: Gần đây, nhiều hộ ở Tây Nguyên mua phải phân DAP 18-46 giả (giống bao bì Phú Mỹ), khiến cây thiếu lân, trái nhỏ, vỏ mỏng dễ nứt. Luôn kiểm tra tem QR trên bao bì và mua tại đại lý được Sở Công Thương cấp phép.
Không phun thuốc BVTV trong vòng 30 ngày trước thu hoạch, nhất là các loại organophosphate — đây là nguyên nhân chính bị trả hàng tại cửa khẩu Tân Thanh, Hữu Nghị.
Không để trái nằm dưới đất hoặc tiếp xúc với nước đọng — gây nấm Phytophthora, làm thối cuống và mất tiêu chuẩn xuất khẩu.

Kinh nghiệm từ cộng đồng

Anh Phạm Văn Tùng (Tiền Giang) chia sẻ: “Mình gắn mã vùng trồng vào hệ thống từ tháng 10/2025, ghi chép nhật ký chăm sóc bằng app Nông Nghiệp Việt. Khi thương lái đến, chỉ cần quét mã là họ thấy ngay lịch sử phun xịt, bón phân, tưới nước. Vụ này bán hết 12 tấn loại 1 với giá 54.000 đ/kg, không bị trả lại trái nào.”
Còn chị Đặng Thị Hoa (Lâm Đồng) áp dụng xen canh sầu riêng Monthong với cà phê Arabica: “Trồng sầu riêng theo hàng cách 10 m, giữa luống trồng cà phê cách 2,5 m. Cà phê che bóng nhẹ giúp sầu riêng hạn chế nứt trái mùa nắng gắt — mô hình 3ha của gia đình sau 4 năm đã cho thu nhập ổn định, trái đạt chuẩn xuất khẩu trên 85%.”

Kết luận và khuyến nghị

Kỹ thuật canh tác sầu riêng Monthong cho xuất khẩu không phức tạp — nhưng đòi hỏi sự chính xác, kỷ luật và minh bạch. Từ mã vùng trồng, nhật ký đồng ruộng đến lựa chọn phân bón thật, thuốc BVTV an toàn — tất cả đều là mắt xích không thể thiếu. Với giá loại 1 đang ở mức 52.000–55.000 đ/kg tại vườn, việc tuân thủ đúng quy trình giúp bà con tăng thu nhập thêm 12–15 triệu đồng/ha/vụ so với bán trong nước. Hãy bắt đầu từ việc kiểm tra mã vùng và rà soát lại nguồn phân bón ngay hôm nay.

Biên tập Nông Dân Việt