Hỏi đáp kỹ thuật canh tác nông nghiệp ngày 12/8/2026: giải đáp từ chuyên gia

Gần đây, bà con ở Tiền Giang và Bến Tre liên tục hỏi: “Làm sao để trái sầu riêng Monthong đạt loại 1 (≥3kg/trái, không nứt), bán được giá 52.000–55.
Kỹ thuật canh tác sầu riêng Monthong đạt giá cao – Giải đáp chi tiết từ thực tế vườn Tiền Giang, Bến Tre
Gần đây, bà con ở Tiền Giang và Bến Tre liên tục hỏi: “Làm sao để trái sầu riêng Monthong đạt loại 1 (≥3kg/trái, không nứt), bán được giá 52.000–55.000 đ/kg tại vườn, chứ không bị hạ xuống loại 2 hay bị trả lại ở cửa khẩu Tân Thanh?” — câu hỏi xuất phát từ thực tế: giá chênh lệch gần 10.000 đ/kg, trong khi Trung Quốc đang siết kiểm tra dư lượng thuốc BVTV và mã vùng trồng từ 01/05/2026. Đây không còn là chuyện “trúng mùa”, mà là bài toán kỹ thuật toàn diện.
Tổng quan kỹ thuật
Sầu riêng Monthong cho trái to, cơm dày, nhưng dễ nứt nếu quản lý nước và phân không chuẩn. Nguyên tắc then chốt là: ổn định độ ẩm rễ trong giai đoạn nuôi trái (tháng 1–4 âm lịch), hạn chế tối đa thuốc BVTV nhóm có nguy cơ tồn dư cao (organophosphate, carbamate), và ghi chép đầy đủ mã vùng trồng theo quy định của Cục Bảo vệ Thực vật. Không phải bón nhiều là tốt — mà là bón đúng thời điểm, đúng tỷ lệ, đúng nguồn gốc.
Hướng dẫn thực hiện từng bước
Bước 1: Quản lý nước trước và trong ra hoa
- Từ tháng 10–11 âm lịch: giảm tưới 50%, tạo khô nhẹ để cây phân hóa mầm hoa.
- Khi thấy chồi non dài 2–3 cm (đầu tháng 12): tưới đều 2 lần/tuần, mỗi lần 15–20 lít/gốc (với cây 5–7 năm tuổi).
Bước 2: Bón phân đúng cách
- Sau đậu trái (khoảng tháng Giêng): bón 300g NPK 15-15-15 + 200g kali sunfat/cây. Không dùng urê hoặc DAP chưa qua xử lý — vì DAP giả đang lưu hành tại Tây Nguyên (theo cảnh báo từ Gia Lai) gây vàng lá, rụng trái.
- Giai đoạn trái lớn (tháng 2–3 âm lịch): phun foliar 2 lần cách nhau 10 ngày: hỗn hợp Canxi nitrat (0,3%) + Bo (0,1%) để chống nứt vỏ.
Bước 3: Kiểm soát sâu bệnh không dùng thuốc cấm
- Rầy mềm, rệp sáp: ưu tiên dùng dầu khoáng 98% (phun lúc sáng sớm, nhiệt độ dưới 32°C).
- Bệnh thối rễ: xử lý bằng Trichoderma + rắc vôi sống (1kg/gốc) sau mưa lớn — tuyệt đối không dùng thuốc gốc đồng vượt liều khuyến cáo.
Lưu ý và sai lầm phổ biến
- Sai lầm lớn nhất: phun thuốc trừ sâu sát ngày thu hoạch để “làm sạch” — dẫn đến dư lượng vượt ngưỡng tại cửa khẩu Tân Thanh, hàng bị trả về.
- Nhầm lẫn giữa “giá cao” và “bán nhanh”: nhiều hộ hái sớm khi trái chưa đạt ≥3kg, chỉ được xếp loại 2 (45.000–55.000 đ/kg thấp hơn hẳn).
- Bỏ qua mã vùng trồng: từ 01/05/2026, mỗi xe xuất khẩu phải có mã vùng do Sở NN&PTNT cấp — không có mã, không được thông quan.
Kinh nghiệm từ cộng đồng
Anh Phạm Văn Tùng (Tiền Giang) chia sẻ: “Mình ghi chép nhật ký vườn chi tiết: ngày phun, loại thuốc, liều lượng, thời tiết. Mỗi lô trái xuất sang Trung Quốc đều dán tem mã vùng rõ ràng. Thương lái chủ động đặt cọc trước 7 ngày — vì họ tin tưởng chất lượng ổn định.”
Còn chị Đặng Thị Hoa (Lâm Đồng) áp dụng xen canh sầu riêng Monthong với cà phê Arabica: “Cà phê che bóng 30–40%, giúp trái sầu riêng ít bị nứt do nắng gắt. Vườn 3ha của mình năm nay 75% trái đạt loại 1 — giá bán trung bình 53.500 đ/kg.”
Kết luận và khuyến nghị
Để sầu riêng Monthong đạt giá cao và xuất khẩu bền vững, bà con cần chuyển từ tư duy “canh tác theo cảm tính” sang “quản lý theo dữ kiện”: đo độ ẩm đất, ghi chép thuốc sử dụng, kiểm tra mã vùng định kỳ. Giá 52.000–55.000 đ/kg không phải may mắn — mà là kết quả của kỹ thuật canh tác bài bản, minh bạch và tuân thủ thị trường. Hãy bắt đầu từ việc kiểm tra lại nguồn phân bón, rà soát lại nhật ký vườn, và đăng ký mã vùng trồng ngay trong tháng này.
Biên tập Nông Dân Việt