Chọn giống lúa xác nhận theo vụ và vùng: tiêu chí cần biết

Chọn giống lúa nên ưu tiên giống xác nhận (giống có nguồn gốc, được chứng nhận), phù hợp với vụ và vùng canh tác, có khả năng kháng sâu bệnh chính của địa phương và đạt yêu cầu thị trường (lúa thơm, lúa chất lượng cao hay lúa thường). Dùng giống xác nhận thay vì lúa thịt để lại làm giống giúp ruộng đồng đều, ít lẫn tạp, năng suất và phẩm chất ổn định.

Tiêu chí chọn giống

• Giống xác nhận, rõ nguồn gốc: sạch, tỉ lệ nảy mầm cao, ít lẫn, đúng đặc tính.
• Phù hợp vụ và vùng: giống chịu được điều kiện vụ (Đông Xuân, Hè Thu, Thu Đông) và đặc thù vùng (phèn, mặn, ngập).
• Kháng sâu bệnh chính tại địa phương: nhất là rầy nâu, đạo ôn, bạc lá — chọn giống kháng/ít nhiễm giúp giảm thuốc.
• Thời gian sinh trưởng phù hợp để né rầy, né hạn mặn, né lũ theo lịch thời vụ.
• Đạt yêu cầu thị trường: lúa thơm/chất lượng cao để xuất khẩu, hay giống năng suất cho tiêu thụ nội địa.

Vì sao không nên tự để lúa thịt làm giống

• Lúa thịt để giống dễ lẫn tạp, thoái hóa, nhiễm bệnh, ruộng không đều, phẩm chất giảm.
• Tỉ lệ nảy mầm, sức sống mạ kém hơn giống xác nhận.

Câu hỏi thường gặp

Giống kháng rầy có cần phun thuốc nữa không? Giống kháng/ít nhiễm giúp giảm áp lực và số lần phun, nhưng vẫn phải thăm đồng, quản lý theo thực tế. Không có giống "miễn nhiễm" tuyệt đối; tính kháng có thể giảm theo thời gian.

Nên đổi giống thường xuyên không? Nên chọn giống phù hợp và theo khuyến cáo cơ cấu giống của địa phương, tránh dùng một giống quá lâu trên diện rộng khiến sâu bệnh tích lũy. Cập nhật giống mới kháng bệnh khi có khuyến cáo.

Lúa thơm và lúa thường chọn thế nào? Tùy đầu ra: lúa thơm/chất lượng cao bán giá tốt, hợp xuất khẩu nhưng có thể nhạy bệnh hơn; lúa thường năng suất cao, dễ tiêu thụ nội địa. Chọn theo hợp đồng/thị trường và điều kiện ruộng.

Cơ cấu giống nên theo khuyến cáo từng vụ của địa phương; hãy tham khảo cán bộ khuyến nông và cơ sở cung ứng giống uy tín.