Mọt đục cành trên cà phê
Còn gọi là: mọt đục cành cà phê, cành héo khô từng đoạn.
Nhìn thấy gì ngoài vườn
- •Cành non hoặc cành bánh tẻ héo đột ngột rồi khô từ vị trí bị đục trở ra ngọn, lá khô vẫn còn bám trên cành.
- •Trên cành có lỗ đục tròn nhỏ như đầu tăm, thường ở mặt dưới cành, quanh lỗ có mùn gỗ mịn.
- •Chẻ dọc cành thấy đường hầm đen chạy theo lõi, có mọt nhỏ màu nâu đen và ấu trùng bên trong.
- •Hại nặng trên cây kiến thiết cơ bản 1–3 năm tuổi, thường rộ vào mùa khô và đầu mùa mưa.
Dễ nhầm với cái gì?
Cành khô do mọt có LỖ ĐỤC TRÒN và lõi cành đen rỗng; khô cành do thán thư thì vỏ cành có vết nâu ranh giới rõ nhưng lõi vẫn đặc. Nấm hồng thì có lớp phấn hồng ngoài vỏ. Bẻ thử một cành khô là phân biệt được ngay.
Cách tự kiểm chứng tại vườn
Làm mấy bước này trước khi ra đại lý mua thuốc — mất mươi phút nhưng tránh được việc mua nhầm loại.
- 1
Tìm lỗ đục nhỏ trên cành héo, đặc biệt ở đoạn ranh giới giữa phần héo và phần còn xanh.
- 2
Chẻ dọc cành tại lỗ đục: có đường hầm và mọt hoặc ấu trùng bên trong là chắc chắn.
- 3
Đi kiểm tra cả vườn vào sáng sớm — cành héo mới xuất hiện dễ thấy nhất khi lá còn chưa rũ hẳn.
Việc cần làm ngay
- →Cắt bỏ cành bị đục xuống dưới lỗ đục ít nhất 10–15 cm, gom mang ra khỏi vườn đốt hoặc chôn — đây là biện pháp hiệu quả nhất vì mọt và ấu trùng đang nằm trong cành.
- →Kiểm tra và cắt lặp lại sau 7–10 ngày, mọt đẻ nhiều lứa.
- →Phun thuốc theo hướng dẫn nhãn ở giai đoạn mọt trưởng thành bay ra tìm cành mới, phun kỹ thân cành chứ không chỉ tán lá.
Liều lượng và thời gian cách ly luôn theo nhãn sản phẩm cụ thể, không có con số chung cho một hoạt chất.
Phòng cho vụ sau
- ✓Tỉa cành, tạo tán thông thoáng; mọt thích vườn rậm, ẩm, thiếu sáng.
- ✓Không để cành khô, cành cắt tỉa nằm lại trong vườn — đó là nơi mọt tiếp tục phát triển.
- ✓Bón cân đối, cây sinh trưởng khoẻ ít bị mọt tấn công hơn cây suy yếu.
Câu hỏi thường gặp
Cành cà phê tự nhiên héo khô nhưng lá vẫn bám trên cành là bị gì?
Rất có thể là mọt đục cành. Cành bị đục mất đường dẫn nước nên héo nhanh, lá khô nhưng chưa kịp rụng. Tìm lỗ đục nhỏ trên cành và chẻ ra kiểm tra; nếu có đường hầm đen bên trong thì cắt bỏ dưới lỗ đục và mang ra khỏi vườn.