Bài 1705–1728 trong tổng số 12.257 bài.
Bổ sung canxi – bo cho sầu riêng hiệu quả nhất ở ba thời điểm: trước khi hoa nở (giúp thụ phấn, thụ tinh), ngay sau đậu trái (giúp cuống chắc, trái non ít rụng) và giai đoạn trái đang lớn (giúp vỏ, cơm phát triển đều, hạn chế sượng, nứt).
Sâu cuốn lá chỉ cần phun khi mật độ vượt ngưỡng gây hại và hại ở giai đoạn lúa nhạy cảm (làm đòng – trổ, khi lá đòng và hai lá dưới quyết định năng suất).
Rệp sáp hại cà phê phun hoài không hết vì 4 lý do: lớp sáp trắng phủ ngoài thân rệp làm thuốc khó thấm; rệp ẩn sâu trong chùm trái, kẽ cuống và cả dưới rễ nơi thuốc không tới; đàn kiến "chăn nuôi" và tha rệp đi khắp cây; và phun một lần không diệt được trứng,…
Rệp sáp gốc hồ tiêu sống dưới đất, bám quanh cổ rễ và rễ, chích hút làm rễ suy yếu, tạo vết thương cho nấm và tuyến trùng xâm nhập — trên tán chỉ thấy cây vàng lá, chậm phát triển nên rất dễ bị bỏ qua.
Rầy nâu sống tập trung ở gốc lúa, sát mặt nước, nên khi nhìn từ trên xuống ruộng vẫn xanh tốt trong lúc mật độ rầy đã rất cao. Cách nhận biết sớm là vạch gốc lúa kiểm tra định kỳ, theo dõi đèn bẫy và thông báo của cơ quan bảo vệ thực vật địa phương.
Ốc bươu vàng gây hại nặng nhất trong khoảng 2–3 tuần đầu sau sạ, khi mạ còn non mềm: chúng cắn đứt cây mạ sát gốc, có thể làm trống từng mảng ruộng chỉ sau một đêm, buộc phải cấy dặm tốn công.
Mùa nắng nóng, khô hạn là lúc nhện đỏ và rầy xanh hại sầu riêng bùng phát mạnh. Nhện đỏ chích hút mặt dưới lá làm lá có chấm vàng li ti, bạc màu rồi rụng; rầy xanh chích hút đọt non làm lá non quăn, cháy mép, đọt chùn lại.
Mọt đục quả cà phê là con bọ cánh cứng rất nhỏ, đục lỗ ở rốn trái để đẻ trứng bên trong nhân, khiến trái rụng non, nhân bị đục rỗng, giảm cả sản lượng lẫn chất lượng.
Sau mưa lớn, lúa vàng lá có thể do thiếu phân (đạm bị rửa trôi) hoặc do ngộ độc (phèn, hữu cơ) khi nước mưa hòa tan chất độc trong đất.
Mưa nhiều, ẩm độ cao trong giai đoạn lúa trổ – chín là nguyên nhân chính làm bệnh lem lép hạt bùng phát: nhiều loại nấm và vi khuẩn tấn công hạt lúa, làm vỏ trấu đen, nâu loang lổ, hạt lép lửng.
Mưa dầm đúng lúc lúa trổ gây ba rủi ro lớn: thụ phấn kém làm hạt lép, bệnh trên bông (đạo ôn cổ bông, lem lép hạt) bùng phát, và lúa dễ đổ ngã khi bông nặng, đất mềm.
Khi mưa gió lớn làm lúa đổ ngã, việc cần làm ngay là tháo nước ra khỏi ruộng thật nhanh để bông lúa không ngâm nước, sau đó dựng hoặc bó các khóm lúa đổ (nếu giai đoạn còn sớm và diện tích nhỏ), phun phòng nấm bệnh trên bông và chuẩn bị thu hoạch sớm nếu lúa đ…
Lúa dễ đổ ngã chủ yếu do bón thừa đạm, thiếu kali, sạ quá dày, ruộng ngập nước liên tục khiến rễ ăn nông, và giống thân cao, yếu.
Bón thừa đạm làm lúa xanh đậm, lá mềm, tán rậm — đây chính là điều kiện lý tưởng để đạo ôn, khô vằn, bạc lá, rầy nâu, sâu cuốn lá phát triển. Ruộng thừa đạm còn dễ đổ ngã, trổ không đều và nhiều hạt lép.
Trời âm u, ẩm độ cao, có sương mù hoặc mưa phùn kéo dài là điều kiện để bệnh đạo ôn (cháy lá) trên lúa bùng phát rất nhanh, nhất là khi ruộng sạ dày và bón thừa đạm.
Khô cành khô quả cà phê thường không do một nguyên nhân duy nhất: nấm thán thư chỉ là "đòn kết liễu", còn gốc rễ là cây mang trái quá sức, thiếu dinh dưỡng (nhất là kali, đạm), rễ yếu do tuyến trùng hoặc úng, và tán quá rậm.
Hồ tiêu vàng lá sau mưa có thể do thiếu phân (phân bị rửa trôi) hoặc do thối rễ (rễ úng, nấm tấn công). Phân biệt nhanh bằng cách bới đất xem rễ: rễ trắng, khỏe, lá vàng đều từ lá già là thiếu phân; rễ thâm đen, tuột vỏ, cổ rễ thâm, lá héo rũ là thối rễ.
Sau mưa lớn, không nên bón ngay phân hóa học liều cao cho hồ tiêu vì đất sũng nước, rễ đang ngộp, phân dễ bị rửa trôi và gây xót rễ — tạo điều kiện cho thối rễ.
Hồ tiêu rụng gié, bông thưa hạt thường do một trong các nguyên nhân: thời tiết lúc ra hoa bất lợi (mưa dầm hoặc khô hạn), thiếu dinh dưỡng nhất là canxi – bo và kali, rễ yếu do tuyến trùng hoặc úng nước, và côn trùng, nấm bệnh hại gié.
Để hồ tiêu cho năng suất cao và ổn định qua nhiều năm, nhà vườn cần giữ 5 nguyên tắc hay bị quên: bảo vệ bộ rễ bằng thoát nước tốt, nuôi đất bằng hữu cơ, bón phân theo giai đoạn thay vì theo thói quen, phục hồi cây ngay sau thu hoạch, và kiểm tra bệnh gốc định…
Nắng nóng, khô hạn kéo dài làm hồ tiêu rụng trái vì cây thiếu nước, lá héo, khả năng nuôi trái giảm và cây tự bỏ bớt hạt.
Có. Mưa nhiều đúng lúc hồ tiêu ra hoa làm tăng rụng gié: phấn hoa bị rửa trôi, hoa thụ phấn kém, gié thưa hạt hoặc rụng cả gié; ẩm độ cao còn làm nấm thán thư tấn công gié non.
Mùa khô, hồ tiêu kinh doanh cần một giai đoạn hãm nước (ngừng tưới) sau thu hoạch để cây phân hóa mầm hoa, sau đó tưới lại đều đặn — thường mỗi lần cách nhau khoảng 1–2 tuần tùy loại đất và thời tiết, tưới đủ ẩm vùng rễ nhưng không để đọng nước.
Mưa dầm kéo dài là thời điểm nguy hiểm nhất cho bệnh chết nhanh hồ tiêu do nấm Phytophthora: nấm sống trong đất, lây lan theo nước, tấn công cổ rễ và rễ khi đất sũng nước — cây có thể héo rũ và chết chỉ trong vài tuần.